Ważne zmiany w sprawie L4. ZUS zaostrza kontrole!

Zmiany wchodzą w życie od poniedziałku.

13 kwietnia wejdą w życie przepisy dotyczące zmian w zakresie kontroli prawa do zasiłku przez osoby, które nieprawidłowo wykorzystują zwolnienia lekarskie. Osoba ubezpieczona może utracić prawo do zasiłku chorobowego za cały okres zwolnienia od pracy, jeżeli w czasie, w którym ma orzeczoną niezdolność do pracy, będzie wykonywać pracę zarobkową lub podejmować aktywność niezgodną z celem tego zwolnienia.

"Nowe przepisy precyzują pojęcia pracy zarobkowej i aktywności niezgodnej z celem zwolnienia od pracy" - informuje Marlena Nowicka, rzeczniczka prasowa ZUS w Wielkopolsce. "Praca zarobkowa to każda czynność, która ma charakter zarobkowy. Pracą zarobkową nie są tzw. czynności incydentalne, czyli takie, których podjęcia w okresie zwolnienia od pracy wymagają istotne okoliczności. Istotną okolicznością nie może być polecenie pracodawcy" - tłumaczy.

"Aktywność niezgodna z celem zwolnienia od pracy to wszelkie działania, które utrudniają lub wydłużają proces leczenia lub rekonwalescencję. Nie należą do nich zwykłe czynności dnia codziennego lub czynności incydentalne, których podjęcia w okresie zwolnienia od pracy wymagają istotne okoliczności" - dodaje Nowicka.

Bez zmian pozostaje zasada, że zwolnienie od pracy powinno służyć odzyskaniu zdrowia i rekonwalescencji. W tym czasie osoba ubezpieczona nie może podejmować pracy zarobkowej ani działań niezgodnych z celem zwolnienia. Dopuszczalne są jedynie zwykłe czynności życia codziennego oraz czynności incydentalne, które każdorazowo będą oceniane w kontekście konkretnej sprawy.

Jak przebiega kontrola prawidłowego wykorzystywania zwolnień od pracy? "Kontrola oznacza sprawdzenie, czy osoba ubezpieczona nie wykorzystuje zwolnienia od pracy niezgodnie z jego celem. Zmiany w przepisach dotyczą zasad i trybu przeprowadzania takiej kontroli. Obejmują one następujące kwestie: uprawnienia i obowiązki osób przeprowadzających kontrolę (np. do legitymowania osoby kontrolowanej, po to by ustalić jej tożsamość), obowiązki osób kontrolowanych, zasady przeprowadzania kontroli, zasady sporządzania protokołu z kontroli, zasady składania zastrzeżeń do ustaleń zawartych w protokole" - wymienia rzeczniczka.

Zmieni się również wzór upoważnienia oraz wzór protokołu z kontroli. Zostaną one określone w rozporządzeniu dotyczącym wzoru upoważnienia do przeprowadzenia kontroli prawidłowości wykorzystywania zwolnień lekarskich od pracy oraz wzoru protokołu tej kontroli.

Od 13 kwietnia 2026 r. będą obowiązywać nowe przepisy dotyczące kwalifikacji i zatrudniania kadry medycznej w ZUS.