blog background
 
Pomniki Poznania: Paweł Cieliczko
Poznań, historia, pomniki,
metka_epoznan
Pomniki Poznania
ok
22
not ok
0
liczba odsłon: 1514

Słowo pomnik pochodzi od niefunkcjonującego już dzisiaj w polszczyźnie słowa pomnieć – oznaczającego tyle co zapamiętać, zachować dla pamięci, nie zapomnieć. Pomniki to obiekty, które najwięcej mówią o ludziach zamieszkujących w danym miejscu oraz o podmuchach polityki i wichrach historii, które doprowadziły do ich powstania lub zmiotły je z cokołów. Pomniki są bowiem obiektami, które nie mają żadnej wartości użytkowej, do niczego nie służą, a jedyną racją ich istnienia jest dawanie świadectwa. Świadectwa pamięci, świadectwa władzy, świadectwa wdzięczności, świadectwa kulturze, świadectwa przekonaniom i poglądom dominujących w danej społeczności lub tym, narzucanych przez władze.

                             

Nieliczni poznaniacy znają okoliczności powstania pomników zdobiących (czy szpecących) nasz place, ulice, parki i skwery. Pomniki nie są bowiem medialne, stoją w ciszy, nikogo nie atakują swoim przekazem, wymagają raczej skupienia, refleksji i znajomości kontekstów. W przekazach medialnych pomniki z reguły pojawiają się w trzech sytuacjach. W pierwszej kolejności przeczytać o nich można, gdy trafiają na strony polityczne w związku z kontrowersjami i sporami, jakie wzbudzają projekty wzniesienia nowych lub usunięcia starych, nie są to jednak spory o pomniki, a o idee z nimi związane. Po drugie, pojawiają się jako tło dla różnych oficjalnych uroczystości, podczas których przedstawiciele narodu czy społeczeństwa składają pod stosownymi pomnikami rocznicowe wieńce, co musi zostać zrelacjonowane, nie ze względu na pomniki, ale ze względu na składających wieńce. Trzecia grupa publikacji pojawia się na stronach miejskich – są to relacje związane z uszkodzeniem pomników, wlaniem substancji pieniącej do fontann czy innymi aktami wandalizmu. Ze wszystkich tych przekazów niewiele można się dowiedzieć o samych pomnikach, które stanowią jedynie pretekst do sporów politycznych, oficjałek czy działań wandali.

Rzadko zdarza się nam zastanawiać nad poszczególnymi pomnikami, nieczęsto wiemy, skąd się wzięły, jakie okoliczności towarzyszyły ich powstaniu, co miały symbolizować oraz co ostatecznie oznaczają, jak zmieniała się ich wymowa w ciągu wieków czy lat. Wiele pomników jest już tak głęboko osadzonych w tkance miejskiej, że nawet ich nie zauważamy, traktujemy je niemal jak obiekty małej architektury, jak ławkę, skwer czy uliczną latarnię. Zapominamy, że niosą one ważne przekazy, które – niestety – stają się dla nas coraz mniej zrozumiałe, a nie potrafiąc odczytać i pojąć tego, co poprzez pomniki przekazywali nam nasi przodkowie, przestajemy rozumieć nasze miasto, swoją przeszłość, tracimy cząstkę samych siebie.

Na tym blogu chciałbym poopowiadać o poznańskich pomnikach, o tym, jakie zamysły oraz emocje towarzyszyły ich powstawaniu, jakie przekazy polityczne one niosły, jakie wartości symbolizowały. Mam nadzieję, że uda mi się zaciekawić czytelników pamiątkami przeszłości, które mijają podczas codziennych wędrówek po mieście,  które były dla nich dotąd tylko milczącymi, niezrozumiałymi, kamiennymi punktami odniesienia. Chciałbym, aby dzięki lekturze tego bloga, zaczęto dostrzegać w nich myśli i emocje ludzi, którzy je wznosili oraz wartości, na jakich zapamiętaniu i przekazaniu tym ludziom zależało.

Nie zdajemy sobie z tego sprawy, ale w przestrzeni miejskiej Poznania funkcjonuje ponad trzysta rzeźb i pomników. Te figury czy instalacje, wykuwane w kamieniu czy odlewane w spiżu, miały nam po wsze czasy przypominać o ludziach, którzy byli nimi honorowani, o ludziach, którzy je wznosili oraz  o zdarzeniach i ideach, które były dla nich ważne. Jestem przekonany, że niezwykłe historie poznańskich pomników, które pragnę tutaj opowiedzieć będą fascynującą lekturą i niezwykłą wyprawą pokazującą Poznań bardzo żywy, mimo iż  skamieniały w pomnikach.


Paweł Cieliczko

 

 
WASZE KOMENTARZE[1]
~czytelnik: Jeden z tych blogów, dla których odwiedzam epoznan. Uznanie dla Autora!
dodano: Niedziela, 2017.06.11 13:06, IP:213.156.119.XXX
ok
0
not ok
0
odpowiedz|usuń
DODAJ KOMENTARZ | Jesteś niezalogowany, Twój nick będzie poprzedzony ~zaloguj | zarejestruj
Liczba znaków do wykorzystania: 1000
codeimgNie jesteś anonimowy, Twoje IP zapisujemy w naszej bazie danych. Dodając komentarz akceptujesz Regulamin Forum
Do poprawnego działania mechanizmu dodawania komentarzy wymagane jest włączenie obsługi ciasteczek.
avatar
POMNIKI POZNANIA
pomnikipoznania.epoznan.pl
RSSsend_message
Paweł Cieliczko – magister historii, doktor literaturoznawstwa, pomysłodawca pierwszego literackiego bedekera po Poznaniu, twórca i redaktor „Poznańskiego Przewodnika Literackiego” – internetowego informatora o wielkopolskim życiu literackim, założyciel Fundacji Kochania Poznania, autor opowiadań kryminalnych retro rozgrywających się w mieście nad Wartą, inicjator stworzenia szlaków kulturowych „Poznańskie legendy” oraz „Kryminalny Poznań”. Obecnie pracuje nad serią książek, w których zamierza udowodnić, że Poznań jest najbardziej romantycznym polskim miastem.
ARCHIWUM WPISÓW
BOHATEROWIE SCHODZĄ Z COKOŁÓW: Fotel wodny Konstancji Raczyńskiej (20 lis 2017)
BOHATEROWIE SCHODZĄ Z COKOŁÓW: Ławeczka Ignacego Łukasiewicza (16 lis 2017)
Pomnik Tadeusza Kościuszki (14 lis 2017)
Pomnik Polskiego Państwa Podziemnego i Armii Krajowej (13 lis 2017)
Pomnik Hipolita Cegielskiego (13 lis 2017)
BOHATEROWIE SCHODZĄ Z COKOŁÓW: Fotel profesora Zbigniewa Zakrzewskiego (13 lis 2017)
BOHATEROWIE SCHODZĄ Z COKOŁÓW: Fotel profesora Edwarda Taylora (29 wrz 2017)
Bohaterowie schodzą z cokołów, czyli historie poznańskich ławeczek i foteli. (30 sie 2017)
Pomnik Roberta Jaeckla (25 sie 2017)
Pomnik Johanna Wolfganga Goethego (31 lip 2017)
POMNIKI UPADŁE: Pomnik Friedricha Schillera (24 lip 2017)
POMNIKI UPADŁE: Pomnik Friedricha Ludwiga Jahna (11 lip 2017)
Pomnik Ofiar Czerwca 1956 (Poznańskie Krzyże) (30 cze 2017)
POMNIKI UPADŁE: Pomnik feldmarszałka Gneisenau (27 cze 2017)
POMNIKI UPADŁE: Pomnik Margrabiego Brandenburskiego (21 cze 2017)
POMNIKI UPADŁE: Pomnik Bismarcka (14 cze 2017)
POMNIKI UPADŁE: Pomnik Cesarza Fryderyka III (9 cze 2017)
POMNIKI UPADŁE: Pomnik jeńców francuskich (2 cze 2017)
POMNIKI UPADŁE: Pomnik Grenadierów (Pomnik 6 Pułku Piechoty) (31 maj 2017)
POMNIKI UPADŁE: Pomnik Cesarza Wilhelma I (Pomniki poznańskich żołnierzy poległych w wojnie prusko-francuskiej) (29 maj 2017)
POMNIKI UPADŁE: Pomnik Lwa z Nachodu (Lőwendenkmal) (17 maj 2017)
POMNIKI UPADŁE: Pomniki upadłe z czasów pruskich (17 maj 2017)
Tablica Petera Mansfelda (7 lut 2017)
Tablica Romka Strzałkowskiego - przypadkowej ofiary Czerwca? (29 gru 2016)
Pomnik Poległych w Powstaniu Poznańskim 28-30 czerwca 1956 r. (13 paź 2016)
Pomnik Ofiar Czerwca 1956 (8 wrz 2016)
Tablica Czerwca ’56 – ZNTK (27 lip 2016)
Tablica „Żądamy chleba” (21 lip 2016)
Tablica Czerwca ’56 przed bramą główna HCP (9 lip 2016)
Obelisk „Pamięci Cegielszczaków” (4 lip 2016)
Tablica Stanisława Matyi (27 cze 2016)
Tablica przed Fabryką Pojazdów Szynowych (17 cze 2016)
Pomniki Poznańskiego Czerwca (11 cze 2016)
Pomnik Ignacego Jana Paderewskiego (przy ul. Dolna Wilda) (24 lut 2016)
Pomnik Ignacego Jana Paderewskiego (16 lut 2016)
Kopiec Wolności (2 lut 2016)
Pomnik Harcerzy na Malcie (13 sty 2016)
Pomnik poległych na Winiarach (10 sty 2016)
Pomnik zdobywców Ławicy (6 sty 2016)
Pomnik Ofiar Wojen w Kiekrzu (2 sty 2016)
Pomnik 15 Pułku Ułanów (29 gru 2015)
Pomnik Harcerski przy ul. Za Cytadelą (28 gru 2015)
Pomnik Powstańców Wielkopolskich (ul. Królowej Jadwigi/ul. Wierzbięcice) (27 gru 2015)
Pomnik Powstańców Wielkopolskich (Cmentarz na Junikowie) (26 gru 2015)
Pomnik Powstańców Wielkopolskich (Cmentarz na Starołęce) (25 gru 2015)
Pomnik Powstańców Wielkopolskich (Cmentarz na Górczynie) (25 gru 2015)
Posągi królewskie w Pałacu Działyńskich (19 gru 2015)
Galeria królewska w Pałacu Działyńskich (17 gru 2015)
Kartusze i panoplia na Odwachu (13 gru 2015)
Tajemniczy ptak z pałacu Działyńskich (10 gru 2015)
Rzeźba Jana Baptysty Quadro (7 gru 2015)
Pomnik króla Stanisława Augusta Poniatowskiego (4 gru 2015)
Orzeł na Ratuszu (2 gru 2015)
Koziołki z ratuszowej wieży (30 lis 2015)
Trzej Bracia z Ratusza (27 lis 2015)
Kat z Pręgierza (23 lis 2015)
Pomniki Poznania (22 lis 2015)