blog background
 
Pomniki Poznania: Paweł Cieliczko
Poznań, historia, pomniki,
metka_epoznan
Tablica upamiętniająca złożenie przysięgi przez powstańców.
ok
9
not ok
0
liczba odsłon: 308


Przysięga żołnierska złożona została przez powstańców wielkopolskich niemal miesiąc po tym, gdy rozpoczęli walki o wyzwolenie. Była ona ważnym etapem przekształcania samorzutnie powstających oddziałów powstańczych w Armię Wielkopolską podlegającą Naczelnej Radzie Ludowej i wskazanemu przez nią dowódcy.

Lokalizacja Nie jest to klasyczna tablica, ale kilka odróżniających się płyt, znajdujących się na placu Wolności, przed wschodnią fasadą budynku Arkadii, na wysokości przejścia ku ul. Nowowiejskiego. Umieszczono na nich litery składające się na napis.

1. Tablica upamiętniająca złożenie przysięgi przez powstańców / fot. Krzysztof Szymański

2. Tablica upamiętniająca złożenie przysięgi przez powstańców / fot. Krzysztof Szymański

Inskrypcja

NA TYM PLACU

W DNIU 26 STYCZNIA 1919 R.

POWSTAŃCY WIELKOPOLSCY

SKŁADALI UROCZYSTĄ

PRZYSIĘGĘ ŻOŁNIERSKĄ

  • Projektant Anna Krzymańska, Jolanta Drzewoska
  • Materiał brązowe litery i elementy na granitowym podłożu
  • Odsłonięcie 1988

Obecna inskrypcja znajduje się w kamiennej nawierzchni placu Wolności, gdzie płytkami innego koloru wydzielona została kwadratowa przestrzeń, na której metalowymi literami upamiętniono miejsce złożenia przysięgi wojskowej. W narożnikach oznaczonej płaszczyzny znalazły się cztery kwadratowe płyty z krzyżem powstańczym.

Inna tablica upamiętniająca miejsce złożenia uroczystej przysięgi przez żołnierzy i dowódców Powstania Wielkopolskiego znajdowała się na podeście prowadzącym ze wschodnich schodów Arkadii ku placowi Wolności. Tablica ta odsłonięta została 21 grudnia 1978 roku, przy asyście kompanii honorowej Wojska Polskiego, w obecności pocztów sztandarowych, weteranów oraz harcerzy. Zaprojektowała ją Mariola Kalicka-Królczyk, odlana została w brązie, a znajdował się na niej napis:

PLAC WOLNOŚCI

BYŁ MIEJSCEM W KTÓRYM

DNIA 27 GRUDNIA 1918 ROKU

ROZGORZAŁ ORĘŻNY BÓJ POLAKÓW

Z PRUSKIM ZABORCĄ

 

TUTAJ DNIA 26 STYCZNIA 1919 R.

ŻOŁNIERZE I DOWÓDCY

POWSTANIA WIELKOPOLSKIEGO

UROCZYŚCIE ŚLUBOWALI:

KRAJU OJCZYSTEGO I DOBRA NARODOWEGO

DO OSTATNIEJ KROPLI KRWI BRONIĆ BĘDZIEMY

 

GRUDZIEŃ 1979

Jeszcze wcześniej tablica upamiętniająca powstańczą przysięgę odsłonięta została 21 grudnia 1968 roku, a dokonał tego przewodniczący Krajowej Komisji Weteranów Powstania Wielkopolskiego 1918/1919 Bernard Łuczewski w towarzystwie innych osób. Nie udało się jednak ustalić szczegółów jej wyglądu ani treści.

Z kronikarskiego obowiązku wspomnieć trzeba także o pamiątkowym głazie, który miał się znajdować na placu Wolności, przy którym w 1989 roku składano wiązanki kwiatów, co opisywane zostało w „Kronice Miasta Poznania”. 

Paweł Cieliczko


Bibliografia:

  1. Miejsca pamięci Powstania Wielkopolskiego, oprac. Paweł Anders, Poznań 2010, s. 147.
  2. Jarosław Mulczyński, Historia pisana na murach. Tablice pamiątkowe w Poznaniu po 1945 roku, „Kronika Miasta Poznania” 2001, nr 2, s. 269, 270, 276, 279.
  3. Zbysław Wojtkowiak, Napisy pamiątkowe miasta Poznania. Nowożytne tablice zewnętrzne (połowa XIX – początek XXI wieku), Poznań 2004, s. 140-141.
  4. Marian Jakubowicz, rocznica Powstania Wielkopolskiego 1918/1919, „Kronika Miasta Poznania” 1979, nr 2, s. 19.
  5. Wydarzenia w Poznaniu w roku 1989 ‒ część pierwsza,„Kronika Miasta Poznania” 1990, nr 2, s. 173.

Zdjęcia:

  1. Krzysztof Szymański
 
WASZE KOMENTARZE[1]
avatarFranco: Na okrągłą rocznicę.
dodano: Piątek, 2018.05.11 13:25
ok
0
not ok
0
odpowiedz|usuń
DODAJ KOMENTARZ | Jesteś niezalogowany, Twój nick będzie poprzedzony ~zaloguj | zarejestruj
Liczba znaków do wykorzystania: 1000
codeimgNie jesteś anonimowy, Twoje IP zapisujemy w naszej bazie danych. Dodając komentarz akceptujesz Regulamin Forum
Do poprawnego działania mechanizmu dodawania komentarzy wymagane jest włączenie obsługi ciasteczek.
avatar
POMNIKI POZNANIA
pomnikipoznania.epoznan.pl
RSSsend_message
Paweł Cieliczko – magister historii, doktor literaturoznawstwa, pomysłodawca pierwszego literackiego bedekera po Poznaniu, twórca i redaktor „Poznańskiego Przewodnika Literackiego” – internetowego informatora o wielkopolskim życiu literackim, założyciel Fundacji Kochania Poznania, autor opowiadań kryminalnych retro rozgrywających się w mieście nad Wartą, inicjator stworzenia szlaków kulturowych „Poznańskie legendy” oraz „Kryminalny Poznań”. Obecnie pracuje nad serią książek, w których zamierza udowodnić, że Poznań jest najbardziej romantycznym polskim miastem.
ARCHIWUM WPISÓW
Tablica powstańca, który przechował sztandar (7 cze 2018)
Tablica upamiętniająca zawieszenie polskiej flagi na ratuszu (14 maj 2018)
Tablica upamiętniająca złożenie przysięgi przez powstańców. (7 maj 2018)
Tablica Dowództwa Głównego Powstania Wielkopolskiego. (25 kwi 2018)
Tablica Komisariatu Naczelnej Rady Ludowej (25 kwi 2018)
Tablica Rady Robotników i Żołnierzy (16 kwi 2018)
Tablica marynarzy – powstańców (5 kwi 2018)
Tablica Głównej Kwatery Skautowej i komendy Polskiej Organizacji Wojskowej (3 kwi 2018)
BOHATEROWIE SCHODZĄ Z COKOŁÓW: Ławeczka Józefa Kostrzewskiego (14 mar 2018)
Kat z Pręgierza (18 gru 2017)
BOHATEROWIE SCHODZĄ Z COKOŁÓW: Ławeczka Heliodora Święcickiego (28 lis 2017)
BOHATEROWIE SCHODZĄ Z COKOŁÓW: Fotel wodny Konstancji Raczyńskiej (20 lis 2017)
BOHATEROWIE SCHODZĄ Z COKOŁÓW: Ławeczka Ignacego Łukasiewicza (16 lis 2017)
Pomnik Tadeusza Kościuszki (14 lis 2017)
Pomnik Polskiego Państwa Podziemnego i Armii Krajowej (13 lis 2017)
Pomnik Hipolita Cegielskiego (13 lis 2017)
BOHATEROWIE SCHODZĄ Z COKOŁÓW: Fotel profesora Zbigniewa Zakrzewskiego (13 lis 2017)
BOHATEROWIE SCHODZĄ Z COKOŁÓW: Fotel profesora Edwarda Taylora (29 wrz 2017)
Bohaterowie schodzą z cokołów, czyli historie poznańskich ławeczek i foteli. (30 sie 2017)
Pomnik Roberta Jaeckla (25 sie 2017)
Pomnik Johanna Wolfganga Goethego (31 lip 2017)
POMNIKI UPADŁE: Pomnik Friedricha Schillera (24 lip 2017)
POMNIKI UPADŁE: Pomnik Friedricha Ludwiga Jahna (11 lip 2017)
Pomnik Ofiar Czerwca 1956 (Poznańskie Krzyże) (30 cze 2017)
POMNIKI UPADŁE: Pomnik feldmarszałka Gneisenau (27 cze 2017)
POMNIKI UPADŁE: Pomnik Margrabiego Brandenburskiego (21 cze 2017)
POMNIKI UPADŁE: Pomnik Bismarcka (14 cze 2017)
POMNIKI UPADŁE: Pomnik Cesarza Fryderyka III (9 cze 2017)
POMNIKI UPADŁE: Pomnik jeńców francuskich (2 cze 2017)
POMNIKI UPADŁE: Pomnik Grenadierów (Pomnik 6 Pułku Piechoty) (31 maj 2017)
POMNIKI UPADŁE: Pomnik Cesarza Wilhelma I (Pomniki poznańskich żołnierzy poległych w wojnie prusko-francuskiej) (29 maj 2017)
POMNIKI UPADŁE: Pomnik Lwa z Nachodu (Lőwendenkmal) (17 maj 2017)
POMNIKI UPADŁE: Pomniki upadłe z czasów pruskich (17 maj 2017)
Tablica Petera Mansfelda (7 lut 2017)
Tablica Romka Strzałkowskiego - przypadkowej ofiary Czerwca? (29 gru 2016)
Pomnik Poległych w Powstaniu Poznańskim 28-30 czerwca 1956 r. (13 paź 2016)
Pomnik Ofiar Czerwca 1956 (8 wrz 2016)
Tablica Czerwca ’56 – ZNTK (27 lip 2016)
Tablica „Żądamy chleba” (21 lip 2016)
Tablica Czerwca ’56 przed bramą główna HCP (9 lip 2016)
Obelisk „Pamięci Cegielszczaków” (4 lip 2016)
Tablica Stanisława Matyi (27 cze 2016)
Tablica przed Fabryką Pojazdów Szynowych (17 cze 2016)
Pomniki Poznańskiego Czerwca (11 cze 2016)
Pomnik Ignacego Jana Paderewskiego (przy ul. Dolna Wilda) (24 lut 2016)
Pomnik Ignacego Jana Paderewskiego (16 lut 2016)
Kopiec Wolności (2 lut 2016)
Pomnik Harcerzy na Malcie (13 sty 2016)
Pomnik poległych na Winiarach (10 sty 2016)
Pomnik zdobywców Ławicy (6 sty 2016)
Pomnik Ofiar Wojen w Kiekrzu (2 sty 2016)
Pomnik 15 Pułku Ułanów (29 gru 2015)
Pomnik Harcerski przy ul. Za Cytadelą (28 gru 2015)
Pomnik Powstańców Wielkopolskich (ul. Królowej Jadwigi/ul. Wierzbięcice) (27 gru 2015)
Pomnik Powstańców Wielkopolskich (Cmentarz na Junikowie) (26 gru 2015)
Pomnik Powstańców Wielkopolskich (Cmentarz na Starołęce) (25 gru 2015)
Pomnik Powstańców Wielkopolskich (Cmentarz na Górczynie) (25 gru 2015)
Posągi królewskie w Pałacu Działyńskich (19 gru 2015)
Galeria królewska w Pałacu Działyńskich (17 gru 2015)
Kartusze i panoplia na Odwachu (13 gru 2015)
Tajemniczy ptak z pałacu Działyńskich (10 gru 2015)
Rzeźba Jana Baptysty Quadro (7 gru 2015)
Pomnik króla Stanisława Augusta Poniatowskiego (4 gru 2015)
Orzeł na Ratuszu (2 gru 2015)
Koziołki z ratuszowej wieży (30 lis 2015)
Trzej Bracia z Ratusza (27 lis 2015)
Pomniki Poznania (22 lis 2015)