blog background
 
Krzysztof Mączkowski: Ezoteryczny Poznań
kultura, społeczeństwo, środowisko
metka_epoznan
Nowe wyzwania w ochronie środowiska
ok
3
not ok
0
liczba odsłon: 298

Wybory parlamentarne tworzą okoliczność do rozważań nad priorytetami rozwojowymi nowego rządu. Nie inaczej jest w przypadku ochrony środowiska. Tym bardziej że sfera środowiskowa w coraz większym stopniu przenika wszelkie dziedziny życia publicznego.

W ciągu 25 lat nastąpiła poprawa stanu środowiska we wszystkich komponentach, ale wzrastająca produkcja i nowe wyzwania rozwoju kraju każą cały czas określać nowe tendencje w ochronie środowiska, tak by budować w ramach priorytetów nowe wyzwania i obowiązki. Z satysfakcją możemy stwierdzić, że polska ekologia na przestrzeni minionego ćwierćwiecza dorobiła się stabilnej administracji ekologicznej i znakomicie wykształconej kadry. Mamy stabilny system finansowania ochrony środowiska. Wzrosła świadomość ekologiczna obywateli domagających się wysokiej jakości warunków do życia. Mamy, jako Polska, dostęp do najnowszych technologii w ochronie środowiska.

Wodne wyzwania

Mimo poprawy jakości środowiska, mimo tych wszystkich atrybutów, cały czas występują problemy, które wymagają interwencji. Są to m.in. zbyt energochłonna gospodarka, wysoka chłonność materiałowa i surowcowa oraz ponadnormatywna jakość powietrza i stanu wód, a także zaburzenia klimatu akustycznego oraz cały czas pojawiające się problemy w gospodarce odpadami.

Jeśliby sformułować tendencje we współczesnej ekologii, to należy zwrócić uwagę na silniejsze jej powiązanie ze sferą gospodarki i rozwoju kraju, coraz liczniejsze wskaźniki jakości życia związane ze środowiskiem, uspołecznienie procesu decyzyjnego w ochronie środowiska i strategiczne podejście do spraw ochrony środowiska. Ekologicznymi obszarami „szczególnego zainteresowania” są gospodarka wodna i wodno-ściekowa, zrównoważony rozwój sektora energetycznego, gospodarka odpadami, bioróżnorodność oraz ochrona powietrza.

W gospodarce wodnej widać konieczność pilnego wdrożenia w pełnym wymiarze ramowej dyrektywy wodnej w zakresie poprawy jakości wód. Poprzedni rząd podjął starania o zreformowanie administracji wodnej – likwidację regionalnych zarządów gospodarki wodnej i stworzenie dwóch odrębnych administracji odpowiedzialnych za kreowanie polityki wodnej i realizację zadań inwestycyjnych. „Reforma wodna” nie była jednak kwestią priorytetową, bo ostatecznie „spadła” z listy zadań rządu poprzedniej kadencji w ostatnich miesiącach. Nowy rząd musi zatem podjąć decyzję: co dalej?

Pytanie „co dalej?” pojawia się także w przypadku aktualizacji Krajowego Programu Oczyszczania Ścieków Komunalnych. Dziś już wiemy, że wiele aglomeracji wodno-ściekowych ulegnie likwidacji. Co w zamian? System rozproszony? Na jakich zasadach? To również wyzwanie dla nowego rządu.

Bardzo poważnym wyzwaniem dla nowego rządu jest ponadto problem ochrony powodziowej i przeciwdziałania skutkom suszy. To dwie strony tego samego medalu. Wielkie powodzie to łączny efekt zmian klimatycznych, ale także złych decyzji samorządów w zakresie planowania przestrzennego. Sformułowanie twardych zasad w oparciu o mapy zagrożenia i ryzyka powodziowego będzie miało bardzo poważne konsekwencje dla procesów planowania przestrzeni w samorządach. Tę politykę musi jednak określić nowy rząd.

Żeby wreszcie odetchnąć

W gospodarce odpadami najlepiej widać poprawę – kompleksowa „reforma śmieciowa” objęła wszystkich mieszkańców, przekazała kompetencje gospodarowania odpadami samorządom, co było wieloletnim postulatem strony samorządowej, i stworzyła możliwości budowania instalacji unieszkodliwiania odpadów i rozwiązań kompleksowych w ramach tzw. regionów odpadowych. Kolejny rząd musi dokończyć proces domykania systemu: uszczelnić strumień odpadów, skorygować granice regionów w ramach wojewódzkich planów gospodarki odpadami oraz wprowadzić standaryzację gospodarki odpadami w zakresie segregacji i odzysku w całym kraju.

Ochrona powietrza jest ściśle związana ze sferą zrównoważonego rozwoju sektora energetycznego. Ale nie tylko. Dzisiaj równorzędnymi trucicielami powietrza mogą być energetyka i przemysł, ale także „niska emisja” czy emisje „odkomunikacyjne”. Pojawiające się inicjatywy ograniczenia palenia węglem są odpowiedzią na zadymienie miast. Jednak rząd, określając strategię rozwoju energetyki, nie może nie uwzględniać węgla jako paliwa energetycznego, ale może (i musi) określić standardy paliwa dostarczanego do spalania. Smogi nad kilkoma śląskimi miastami są wyraźnym ostrzeżeniem, że nie można tego problemu ignorować.

Strategia rozwoju sektora energetycznego będzie określana o umowne osie „węgiel albo atom” z OZE jako sektorem uzupełniającym.

Podnieść rangę ministra

Ochrona przyrody (czy bardziej już teraz ochrona bioróżnorodności) to sfera niedoceniana, ale niezwykle istotna dla życia na Ziemi. Coś, co przeciętny człowiek postrzega jako ochronę lasów, parków narodowych i krajobrazu, jest tak naprawdę sferą ochrony przestrzeni i warunków do wymiany pól genowych, mających duże znaczenie dla zdrowia i życia ludzi. Spory wokół Natury 2000 już, co prawda, ucichły, ale musimy nadal „uczyć się Natury 2000”. I przypominać o jej niezwykłym znaczeniu dla ochrony środowiska w Polsce. Stabilność parków narodowych i ochrona krajobrazu to sprawy podlegające sferze działań rządu, które również powinny być dla niego priorytetem. Nowy rząd musi w większym stopniu określić mechanizmy ochrony przyrody na podstawie świadczeń ekosystemowych.

Niezwykle ważnym obszarem ochrony środowiska jest zmiana pewnych mechanizmów w sferze administracji. Osobiście dostrzegam kilka najważniejszych, takich jak: podniesienie rangi inspekcji ochrony środowiska jako „policji ekologicznej”, wdrożenie nowych wskaźników środowiskowych – obok PKB – jako wskaźników rozwojowych kraju oraz lobbowanie na ich rzecz w instytucjach międzynarodowych, większa aktywność Polski na arenie europejskiej, w Komisji i Parlamencie, w zakresie promocji polskich doświadczeń ekologicznych, a także wzmocnienie systemu finansowania ochrony środowiska i stworzenie trwałych mechanizmów współpracy systemu funduszy ochrony środowiska z sektorem bankowym.

W tym obszarze dodałbym jeszcze jedną sprawę: podniesienie rangi ministra środowiska. Moim zdaniem nowy rząd powinien wzmocnić resort środowiska i pozycję samego ministra. Mam nadzieję, że wbrew pojawiającym się tuż po wyborach plotkom o likwidacji ministerstwa Środowiska doczekamy się raczej tendencji odwrotnej. Z korzyścią dla Polski i spraw zrównoważonego rozwoju w kraju.



Tekst ukazuje się jednocześnie w numerze 11/2015 Przeglądu Komunalnego

WASZE KOMENTARZE
Autor bloga wyłączył możliwość komentowania tego wpisu
avatar
KRZYSZTOF MĄCZKOWSKI
kmaczkowski.epoznan.pl
RSSsend_message
ARCHIWUM WPISÓW
Smród (wielko)polski (7 lis 2017)
Wyspa Żółwia (3 lis 2017)
Dennis Banks z dalekiego ludu Anishinabe 1937 - 2017 (31 paź 2017)
Mówisz, że dasz sobie radę sam...? (27 wrz 2017)
Zabić nienawiść w sobie (29 sie 2017)
Jerzyki, miejskie ptaki (18 lip 2017)
Wizjonerzy z Sieci (30 maj 2017)
Sienkiewicz po amerykańsku... (26 maj 2017)
Woda jest życiem (23 maj 2017)
Unia Europejska jako jedno wielkie "merde" (19 maj 2017)
Eco-szydera (12 maj 2017)
Tango na prerii (9 maj 2017)
Byliśmy głupi (5 maj 2017)
Wspólne "święta majowe"? (2 maj 2017)
Nadzieja, Początek i Nowa Droga (21 kwi 2017)
Dezercja nauki i kultury ze swej misji (18 kwi 2017)
Wczoraj. Dziś. Jutro. (7 kwi 2017)
Nie dewastujmy Starego Miasta w Poznaniu i Puszczy Białowieskiej! (24 mar 2017)
Dwie narracje dwóch społeczeństw (21 mar 2017)
Nie będą drzewa pluć nam w twarz! (14 mar 2017)
Jak się zachować w Dzień Kobiet? :) (8 mar 2017)
Każde życie jest święte (3 mar 2017)
Postanowienie noworoczne 2017 (2 sty 2017)
Pokój trwał tylko chwilę (27 gru 2016)
Poznań bez smogu. Czy to możliwe? (23 lis 2016)
Dramat Obozu Świętej Skały (5 lis 2016)
Za ciasne gacie deweloperów (25 paź 2016)
Ile rezygnacji w "spotkaniach bez przyszłości", a ile nadziei? (21 paź 2016)
Środowisko i zdrowie - naczynia połączone (20 wrz 2016)
Dziedzictwo Sierpnia'80 (1 wrz 2016)
Zazdroszczę poetom... (9 sie 2016)
Świat po Nienackim istnieje (8 lip 2016)
60. rocznica Poznańskiego Czerwca'56. Antylekcja patriotyzmu (1 lip 2016)
Poznań był pierwszy... (28 cze 2016)
Mój 4 czerwca 1989 (3 cze 2016)
Ślepe ścieżki edukacji ekologicznej (20 maj 2016)
Była rzeka, nie ma rzeki... I nadal jej nie ma... (27 kwi 2016)
Prosty wybór (19 kwi 2016)
Gdzie ten Chrzest??? (16 kwi 2016)
Dwanaście srok za ogon (12 kwi 2016)
Imponujący Nowy Jork (31 mar 2016)
Ech, cywilizacja schodzi na psy ... (29 mar 2016)
Historii nie oszukamy... (25 mar 2016)
Była rzeka, nie ma rzeki... (22 mar 2016)
"Oj, Poznań, Poznań, ja was nie poznaję!" (16 mar 2016)
Nie ma wspólnoty... (12 mar 2016)
Do czego służy las? (1 mar 2016)
Jak nie kochać książek? (23 lut 2016)
Niewolnicze gnomy elektroniki (16 lut 2016)
Ekologia też czeka na dobrą zmianę (12 lut 2016)
Woda (5 lut 2016)
Przekleństwo XXI wieku (2 lut 2016)
Miasto, ciekawostka ... przyrodnicza (12 sty 2016)
Dobrego Nowego Roku! (5 sty 2016)
Czas pamięci o masakrze nad Wounded Knee (29 gru 2015)
Krytycznie o blogach książkowych (15 gru 2015)
Jeśli dokarmiać, to mądrze (11 gru 2015)
Bardziej znani Komancze (3 gru 2015)
Polityka jak narkotyk (1 gru 2015)
Nowe wyzwania w ochronie środowiska (13 lis 2015)
Biało-czerwono-brunatna (10 lis 2015)
Po opadnięciu bitewnego kurzu ... (3 lis 2015)
Papieskie "TAK" dla Ziemi (11 wrz 2015)
Święto demokracji? Wolne żarty... (7 wrz 2015)
Piszę do Was, ludzie "Solidarności"...! (28 sie 2015)
Detroit - przestroga dla polskich miast. (25 sie 2015)
Cały świat się chwali, a my...? (21 sie 2015)
Specjaliści od Syryjczyków (28 lip 2015)
Polskie psucia (21 lip 2015)
Boso, na palcach i w jeden dzień (17 lip 2015)
"Przyroda nigdy nie zawiedzie ludu, który ochrania jej pierwotne piękno" (14 lip 2015)
Gorzka Tequila (10 lip 2015)
Rude jest złote (7 lip 2015)
Kultura ma się dobrze (24 cze 2015)
Szybkość i hałas (12 cze 2015)
Racja PiS i racja PO (26 maj 2015)
Trujemy się sami... (19 maj 2015)
"Polska A", "Polska B" i inne bzdury (12 maj 2015)
Powoli tracę cierpliwość... (6 maj 2015)
Chcecie naprawy Rzeczypospolitej? (29 kwi 2015)
Miasto jako przestrzeń przyrodnicza. (7 kwi 2015)
Miasta (31 mar 2015)
Grabaż 30 - Grabaż 50 (16 mar 2015)
Sprawa odkrywki wymaga szybkich decyzji (19 lut 2015)
Poznań zamknięty (20 sty 2015)
Trudne sąsiedztwo (5 sty 2015)
Niezwykłości wpadające z drzwiami bez pukania… (2 sty 2015)
Dlaczego należy pamiętać o masakrze w Wounded Knee? (29 gru 2014)
Piszczące Piszczele w Pidżamie Porno (19 gru 2014)
Popadłem w nałóg. Poważka. (16 gru 2014)
Umarł król, niech żyje król (11 gru 2014)
Czy Pan Samochodzik jest drewniany? (4 gru 2014)
W Poznaniu przeciąg zmian (1 gru 2014)
Ekologiczne priorytety dla Poznania 2014-2018 (28 lis 2014)
Yamato. Bicie serca Matki Ziemi. (25 lis 2014)
Polska śmierdzi... (21 lis 2014)
Poznański poligon samorządowy (18 lis 2014)
Przybieżeli do Betlejem Maria Czubaszek, Nergal i szefostwo Empiku (14 lis 2014)
O indiańskim bieganiu - rozmowa (3 lis 2014)
Popatrz w niebo! (29 paź 2014)
Po co ta ekologia? (17 wrz 2014)
Książki, które ... (13 wrz 2014)
Szarości i kolory Pine Ridge (19 sie 2014)
Indiańska droga po asfalcie (14 sie 2014)
Czy "oszołom" może być partnerem? (23 lip 2014)
Tymona Tymańskiego AD HD (18 lip 2014)
O Macieju, co rozmawiać potrafi... (11 lip 2014)
Jak nie zmienić wakacji w koszmar (1 lip 2014)
Dwa zdziwienia (24 cze 2014)
Shakin' Stevens vs. Limahl (13 cze 2014)
Zamieszanie wokół "deklaracji wiary" (10 cze 2014)
Nie zapominajmy o dziedzictwie "Solidarności" (3 cze 2014)
Eurowybory jako casting do kiepskiego kabaretu (23 maj 2014)
Polscy (i poznańscy) indianiści (22 kwi 2014)
Śmieci w mediach (4 mar 2014)
Jestem Polakiem i kocham polską przyrodę (6 lut 2014)
Dziękuję! (31 sty 2014)
No uśmiechnij się...! (24 sty 2014)
Poznańska wojna o Studium (10 sty 2014)
Nie ma wolności bez czytania (3 sty 2014)
Dobrego i pięknego Nowego Roku 2014 (31 gru 2013)
Pamięć o Wounded Knee nadal krwawi... (29 gru 2013)
10 procent (28 gru 2013)
Bóg się rodzi, a ludzie klną na korki... (23 gru 2013)
Opowiadanie kolejowe (17 gru 2013)
Potrzebny nowy okrągły stół odpadowy (26 lis 2013)
Tragedia lekceważeniem pisana (19 lis 2013)
Krótki przewodnik po wielkopolskim funduszu ochrony środowiska (13 wrz 2013)
Do nadwiślańskich i nadwarciańskich kowbojów (20 sie 2013)
Ekologia to nie wstecznictwo (13 sie 2013)
Klimatyczny szczyt prowokacji (9 sie 2013)
Indiańskie PowWow to też ... polska tradycja (2 sie 2013)
Szaj szubidu szaj szubidu szaj ............ (19 lip 2013)
A na plaży w dzień plażowy... (16 lip 2013)
Pedofil w "Głosie" (18 cze 2013)
Dobry czas na obserwacje ptaków. Z pomocą "Ptaków" Collinsa (12 cze 2013)
Kościół kontra Poznań. O co tym razem? (31 maj 2013)
Jacy są Poznaniacy? W odpowiedzi Wojciechowi Krukowi (24 maj 2013)
Wydane w Poznaniu: Oczy Wuja Sama (21 maj 2013)
Jeszcze raz o gospodarce odpadami (16 maj 2013)
Gospodarka odpadami kosztuje. Jak wszystko. (13 maj 2013)
Warta Poznania warta (9 maj 2013)
Dzień dobry Poznaniu! (8 maj 2013)
Zdjęcie: Sebastian Urbański