blog background
 
Pomniki Poznania: Paweł Cieliczko
Poznań, historia, pomniki,
metka_epoznan
Posągi królewskie w Pałacu Działyńskich
ok
41
not ok
0
liczba odsłon: 5109

W poprzednim artykule (tutaj) pisałem o reprezentacyjnej Sali Czerwonej z Pałacu Gurowskich (obecnie Pałac Działyńskich), która zaprojektowana została jako poznańska Galeria Królewska nawiązująca do Galerii Królów w Wersalu, a przede wszystkim do Pokoju Marmurowego oraz Sali Rycerskiej Zamku Królewskiego w Warszawie. Marszałek Władysław Roch Gurowski, bliski współpracownik Stanisława Augusta Poniatowskiego, znał nie tylko koncepcje polityczne, ale i ideowe, jakie chciał promować ten władca. Podkreślić warto, że poznańska Sala Czerwona, swoim przekazem ideowym, wyprzedziła Rotundę zaprojektowaną przez króla w Pałacu Łazienkowskim. Żeby jednak docenić ideę, jaka towarzyszyła twórcom tej sali posągów, trzeba najpierw prawidłowo rozszyfrować, jakie postacie kryją się w figurach wyrzeźbionych przez poznańskiego artystę.  

Rzeźby umieszczone w półkolistej niszy przy ścianie północnej przedstawiają postaci księcia (postać w książęcej mitrze) oraz króla (postać w królewskiej koronie), którzy zwróceni są ku sobie i podają sobie prawe dłonie. Książę jest mężczyzną bez zarostu, stosunkowo młodym, ubrany jest w szatę sięgającą do kolan, półpancerz i nagolenniki. Jego ramiona okrywa długi płaszcz, spięty pod szyją, z gronostajową peleryną. Król wyobrażony jest z kolei jako mężczyzna z krótką brodą oraz długimi włosami z falującymi lokami. Odziany w pełną zbroję, na którą jest narzucony, opadający w fałdach ku ziemi, płaszcz spięty klamrą. Wspomnieć jeszcze należy, że książę w lewej ręce trzyma rozwinięty pergamin, natomiast król berło – symbol monarszej władzy.

1. Pomnik księcia i króla z Sali Czerwonej

Obie rzeźby wykonane zostały dość schematycznie i nie posiadają elementów, które pozwoliłyby je jednoznacznie skojarzyć z konkretnymi postaciami. Tłumaczono to słabością warsztatową lokalnego artysty, który nie radził sobie ze skomplikowanymi elementami i dlatego na trudne rzeźbiarsko elementy starał się maskować, jak na przykład szyje władców, które owinął zdobną chustką. Nikt nie miał jednak wątpliwości wątpliwości, że rzeźby przedstawiały polskich władców pochodzących z odległego średniowiecza, na co wskazywał zarówno ich strój, jak i fakt, że w przypadku władców, po których zachowały się portrety, starano się je (np. popiersia w supraportach Sali Czerwonej) starannie odwzorować.

Opisywana powyżej para władców przedstawiana była jako król polski Władysław Jagiełło oraz wielki książę litewski Witold. To wyjaśnienie nie było zbyt przekonywające, bo trudno było wskazać istotny powód, dla którego para tych właśnie władców miałaby zostać uhonorowana pomnikiem przez wielkopolskiego magnata. Bardziej racjonalne było wystawienie pomnika pierwszym chrześcijańskim władcom Polski – Mieszkowi I oraz Bolesławowi Chrobremu – których stolica znajdowała się na pobliskim Ostrowie Tumskim i którzy pół wieku później uhonorowani zostali wspólnym pomnikiem w Katedrze. Z czasem większość badaczy oraz autorów przewodników po Poznaniu  przyjęła, że to właśnie ci władcy przedstawieni są na pierwszym postumencie, a w głoszeniu tej teorii nie przeszkadzał im fakt, że Mieszko I był ojcem Bolesława Chrobrego, a pomnikowa postać księcia Mieszka jest wyraźnie młodsza od postaci króla Bolesława.

 

2. Pomnik Mieszka I i Bolesława Chrobrego z Katedry Poznańskiej

Całość znajdziecie na kochamy.poznan.pl

http://bit.ly/2rlCoc3 

 

 
WASZE KOMENTARZE[1]
~: Panie, ten nagrobek z katedry, co to ma być "ostatecznym dowodem" jest z 1995 roku!!!
dodano: Wtorek, 2015.12.22 19:36, IP:213.156.127.XXX
ok
0
not ok
0
odpowiedz|usuń
avatarpomnikipoznania: ~: Panie, ten nagrobek z katedry, co to ma być "ostatecznym dowodem" jest z 1995 roku!!!...
Słuszna uwaga, dobrze że czujni Czytelnicy szybko wyłapują takie potknięcia. Płyta nagrobna Przemysłów faktycznie powstała w 1995 roku, a na podobieństwo rzeźb Przemysłów w katedralnej kaplicy z rzeźbami w Pałacu Działyńskich, powołałem się dlatego, że zapewne obaj rzeźbiarze (mimo 200 lat różnicy) korzystali z podobnych źródeł ikonograficznych (a nie był to portret pędzla Matejki), przy redakcji artykułu, poprzez skróty i moją nieuwagę, doszło do tak niefortunnego zapisu. W ramach kary za to przewinienie, pozbierałem już ikonografię, z której miał możliwość korzystać poznański rzeźbiarz pod koniec XVIII wieku i wkrótce poświęcę temu odrębny wpis, tylko go starannie zredaguję ;-)
dodano: Poniedziałek, 2015.12.28 17:19
ok
1
not ok
0
odpowiedz|usuń
~mim.bla: Chciałabym tylko zwrócić uwagę, że rzeźby z Sali Czerwonej to dzieło poznańskiego artysty Józefa Kopczyńskiego z lat 1991-1992
dodano: Poniedziałek, 2016.10.17 15:32, IP:150.254.212.XXX
ok
0
not ok
0
odpowiedz|usuń
avatarmarzena34: good
dodano: Wtorek, 2016.11.15 16:57
ok
0
not ok
0
odpowiedz|usuń
DODAJ KOMENTARZ | Jesteś niezalogowany, Twój nick będzie poprzedzony ~zaloguj | zarejestruj
Liczba znaków do wykorzystania: 1000
codeimgNie jesteś anonimowy, Twoje IP zapisujemy w naszej bazie danych. Dodając komentarz akceptujesz Regulamin Forum
Do poprawnego działania mechanizmu dodawania komentarzy wymagane jest włączenie obsługi ciasteczek.
avatar
POMNIKI POZNANIA
pomnikipoznania.epoznan.pl
RSSsend_message
Paweł Cieliczko – magister historii, doktor literaturoznawstwa, pomysłodawca pierwszego literackiego bedekera po Poznaniu, twórca i redaktor „Poznańskiego Przewodnika Literackiego” – internetowego informatora o wielkopolskim życiu literackim, założyciel Fundacji Kochania Poznania, autor opowiadań kryminalnych retro rozgrywających się w mieście nad Wartą, inicjator stworzenia szlaków kulturowych „Poznańskie legendy” oraz „Kryminalny Poznań”. Obecnie pracuje nad serią książek, w których zamierza udowodnić, że Poznań jest najbardziej romantycznym polskim miastem.
ARCHIWUM WPISÓW
BOHATEROWIE SCHODZĄ Z COKOŁÓW: Fotel wodny Konstancji Raczyńskiej (20 lis 2017)
BOHATEROWIE SCHODZĄ Z COKOŁÓW: Ławeczka Ignacego Łukasiewicza (16 lis 2017)
Pomnik Tadeusza Kościuszki (14 lis 2017)
Pomnik Polskiego Państwa Podziemnego i Armii Krajowej (13 lis 2017)
Pomnik Hipolita Cegielskiego (13 lis 2017)
BOHATEROWIE SCHODZĄ Z COKOŁÓW: Fotel profesora Zbigniewa Zakrzewskiego (13 lis 2017)
BOHATEROWIE SCHODZĄ Z COKOŁÓW: Fotel profesora Edwarda Taylora (29 wrz 2017)
Bohaterowie schodzą z cokołów, czyli historie poznańskich ławeczek i foteli. (30 sie 2017)
Pomnik Roberta Jaeckla (25 sie 2017)
Pomnik Johanna Wolfganga Goethego (31 lip 2017)
POMNIKI UPADŁE: Pomnik Friedricha Schillera (24 lip 2017)
POMNIKI UPADŁE: Pomnik Friedricha Ludwiga Jahna (11 lip 2017)
Pomnik Ofiar Czerwca 1956 (Poznańskie Krzyże) (30 cze 2017)
POMNIKI UPADŁE: Pomnik feldmarszałka Gneisenau (27 cze 2017)
POMNIKI UPADŁE: Pomnik Margrabiego Brandenburskiego (21 cze 2017)
POMNIKI UPADŁE: Pomnik Bismarcka (14 cze 2017)
POMNIKI UPADŁE: Pomnik Cesarza Fryderyka III (9 cze 2017)
POMNIKI UPADŁE: Pomnik jeńców francuskich (2 cze 2017)
POMNIKI UPADŁE: Pomnik Grenadierów (Pomnik 6 Pułku Piechoty) (31 maj 2017)
POMNIKI UPADŁE: Pomnik Cesarza Wilhelma I (Pomniki poznańskich żołnierzy poległych w wojnie prusko-francuskiej) (29 maj 2017)
POMNIKI UPADŁE: Pomnik Lwa z Nachodu (Lőwendenkmal) (17 maj 2017)
POMNIKI UPADŁE: Pomniki upadłe z czasów pruskich (17 maj 2017)
Tablica Petera Mansfelda (7 lut 2017)
Tablica Romka Strzałkowskiego - przypadkowej ofiary Czerwca? (29 gru 2016)
Pomnik Poległych w Powstaniu Poznańskim 28-30 czerwca 1956 r. (13 paź 2016)
Pomnik Ofiar Czerwca 1956 (8 wrz 2016)
Tablica Czerwca ’56 – ZNTK (27 lip 2016)
Tablica „Żądamy chleba” (21 lip 2016)
Tablica Czerwca ’56 przed bramą główna HCP (9 lip 2016)
Obelisk „Pamięci Cegielszczaków” (4 lip 2016)
Tablica Stanisława Matyi (27 cze 2016)
Tablica przed Fabryką Pojazdów Szynowych (17 cze 2016)
Pomniki Poznańskiego Czerwca (11 cze 2016)
Pomnik Ignacego Jana Paderewskiego (przy ul. Dolna Wilda) (24 lut 2016)
Pomnik Ignacego Jana Paderewskiego (16 lut 2016)
Kopiec Wolności (2 lut 2016)
Pomnik Harcerzy na Malcie (13 sty 2016)
Pomnik poległych na Winiarach (10 sty 2016)
Pomnik zdobywców Ławicy (6 sty 2016)
Pomnik Ofiar Wojen w Kiekrzu (2 sty 2016)
Pomnik 15 Pułku Ułanów (29 gru 2015)
Pomnik Harcerski przy ul. Za Cytadelą (28 gru 2015)
Pomnik Powstańców Wielkopolskich (ul. Królowej Jadwigi/ul. Wierzbięcice) (27 gru 2015)
Pomnik Powstańców Wielkopolskich (Cmentarz na Junikowie) (26 gru 2015)
Pomnik Powstańców Wielkopolskich (Cmentarz na Starołęce) (25 gru 2015)
Pomnik Powstańców Wielkopolskich (Cmentarz na Górczynie) (25 gru 2015)
Posągi królewskie w Pałacu Działyńskich (19 gru 2015)
Galeria królewska w Pałacu Działyńskich (17 gru 2015)
Kartusze i panoplia na Odwachu (13 gru 2015)
Tajemniczy ptak z pałacu Działyńskich (10 gru 2015)
Rzeźba Jana Baptysty Quadro (7 gru 2015)
Pomnik króla Stanisława Augusta Poniatowskiego (4 gru 2015)
Orzeł na Ratuszu (2 gru 2015)
Koziołki z ratuszowej wieży (30 lis 2015)
Trzej Bracia z Ratusza (27 lis 2015)
Kat z Pręgierza (23 lis 2015)
Pomniki Poznania (22 lis 2015)