blog background
 
Pomniki Poznania: Paweł Cieliczko
Poznań, historia, pomniki,
metka_epoznan
POMNIKI UPADŁE: Pomnik Lwa z Nachodu (Lőwendenkmal)
ok
1
not ok
0
liczba odsłon: 1067
Pomnik generała Friedricha von Steinmetza 

Nie było żadnego przypadku w tym, że na pierwszym pruskim pomniku odsłoniętym w Poznaniu umieszczona została figura lwa. Lew był w XIX wieku popularnym motywem pomnikowym, a jego symboliczne znaczenie doskonale rozumiano w ówczesnej Europie. W latach dwudziestych XIX wieku rzeźby „śpiącego” lub „czuwającego” lwa upamiętniały żołnierzy poległych na bitewnych polach, będąc wyrazem hołdu dla ich bohaterstwa i poświęcenia. Pomniki te łączyły w sobie naturalistyczną fascynację światem zwierząt – charakterystyczną dla sztuki okresu romantyzmu – z wywodzącym się jeszcze ze starożytności znaczeniem lwa, przedstawianego jako alegoria mądrości, heroizmu, władzy, siły, męstwa i zwycięstwa.

1. Pomnik nachodzki na pl. Wilhelmowskim (dzisiaj pl. Wolności) przed Teatrem Miejskim (Arkadią), lata 1870-1900.

Za twórcę pierwszego modelu pruskiego „śpiącego lwa” uważany jest Theodor Erdmann Kalide, znany niemiecki rzeźbiarz pochodzący z Królewskiej Huty (obecnie Chorzów). Pracując jako uczeń w berlińskiej pracowni Christiana D. Raucha, szkicował lwy, które w latach 1821-1823 wystawiane były w berlińskiej menażerii. Gipsowe modele „śpiącego” i „czuwającego” lwa po raz pierwszy zaprezentował podczas wystawy w 1824 roku. Pomniki lwów natychmiast weszły do żelaznego kanonu niemieckich monumentów patriotycznych. Stawiano je zazwyczaj na wysokich cokołach, by dominowały nad przestrzenią, a zamawiane były z reguły przez miasta lub związki weteranów, pragnące upamiętnić swoich bohaterów. Lwy szczególnie rozpowszechniły się po zwycięskich wojnach Prus z Austrią (1866) oraz Francją (1870-71), stając się symbolem, tworzonej właśnie, nowej Rzeszy Niemieckiej. Posągi śpiących czy czuwających lwów pojawiały się na placach Berlina, Dortmundu, Moguncji, Gliwic, Bytomia, Legnicy oraz wielu innych niemieckich, śląskich, czeskich i polskich miast, stając się symbolem cywilizacyjnej wspólnoty tych terenów.

2. Bytom, Rynek, „Lew śpiący”.

Powody przyświecające umieszczaniu na cokołach figur lwów były dwojakiego rodzaju. Z jednej strony rzeźby te były formą hołdu oddanego poległym żołnierzom, z drugiej natomiast wzmacniać miały proces jednoczenia Niemiec, stając się symbolem łączącym odmienne kulturowo ziemie, wchodzące w skład monarchii pruskiej. Lew nadawał się do tego doskonale, bo był symbolem uniwersalnym, wyrastał z tradycji antycznej, nie wiązał się zaś z narzucaną, pruską hegemonią. Rzeźba „lwa śpiącego”, zwanego też „lwem umierającym”, przedstawiała konające zwierzę, leżące z zamkniętymi oczami, głową przechyloną lekko w prawo, opartą na przednich, wyciągniętych do przodu, łapach. Śpiący lew symbolizował umierających wojowników, a większość cokołów, na które trafił na ziemiach polskich, niemieckich czy czeskich, to były pomniki bitewne. 


3. Pomnik lwa z Nachodu, Poznań.

Pomnik poznańskiego „Lwa z Nachodu” odsłonięty został w dniu 27 czerwca 1870 roku. Monument stanął na placu Wilhelmowskim (obecnie Plac Wolności) przed budynkiem Teatru Miejskiego (obecnej Arkadii) i honorował dowódców oraz żołnierzy, stacjonującego w Wielkopolsce V Korpusu Armii, poległych w 1866 roku w bitwie pod Nachodem. Upamiętniona poznańskim monumentem bitwa stoczona została w pobliżu czeskiej wsi Vysokov, oddalonej o 3 kilometry na zachód od Nachodu. Nie miała ona istotnego znaczenia dla przebiegu całej wojny prusko-austriackiej z 1866 roku, toczonej o hegemonię w Związku Niemieckim, a zakończonej ostatecznym zwycięstwem wojsk pruskich w bitwie pod Sadową. Dla poznańskich weteranów stanowiła jednak powód do dumy, choćby dlatego, że to poznański 1 pułk ułanów, szarżując na dwa pułki austriackich kirasjerów, walnie przyczynił się do jej wygrania. 



Całość znajdziecie na kochamy.poznan.pl


-------------------------------------------

Drodzy Poznańczanie 

Blog „Pomniki Poznania” służy popularyzacji wiedzy o monumentach jakie znajdują się lub w przeszłości znajdowały się Poznaniu. Służyć on ma także gromadzeniu wiadomości o poznańskich pomnikach, które są szczątkowe, niepełne i rozproszone. Będę bardzo wdzięczny za wszelkie uwagi, wskazywanie nowych źródeł oraz przesłanie informacji, do których sam dotąd nie dotarłem. Chciałbym, żeby książka o pomnikach Poznania, którą dzięki temu blogowi zamierzam przygotować, była dla Poznaniaków źródłem wiedzy, satysfakcji, radości i wzruszeń. 

Paweł Cieliczko
 
WASZE KOMENTARZE
DODAJ KOMENTARZ | Jesteś niezalogowany, Twój nick będzie poprzedzony ~zaloguj | zarejestruj
Liczba znaków do wykorzystania: 1000
codeimgNie jesteś anonimowy, Twoje IP zapisujemy w naszej bazie danych. Dodając komentarz akceptujesz Regulamin Forum
Do poprawnego działania mechanizmu dodawania komentarzy wymagane jest włączenie obsługi ciasteczek.
avatar
POMNIKI POZNANIA
pomnikipoznania.epoznan.pl
RSSsend_message
Paweł Cieliczko – magister historii, doktor literaturoznawstwa, pomysłodawca pierwszego literackiego bedekera po Poznaniu, twórca i redaktor „Poznańskiego Przewodnika Literackiego” – internetowego informatora o wielkopolskim życiu literackim, założyciel Fundacji Kochania Poznania, autor opowiadań kryminalnych retro rozgrywających się w mieście nad Wartą, inicjator stworzenia szlaków kulturowych „Poznańskie legendy” oraz „Kryminalny Poznań”. Obecnie pracuje nad serią książek, w których zamierza udowodnić, że Poznań jest najbardziej romantycznym polskim miastem.
ARCHIWUM WPISÓW
BOHATEROWIE SCHODZĄ Z COKOŁÓW: Fotel wodny Konstancji Raczyńskiej (20 lis 2017)
BOHATEROWIE SCHODZĄ Z COKOŁÓW: Ławeczka Ignacego Łukasiewicza (16 lis 2017)
Pomnik Tadeusza Kościuszki (14 lis 2017)
Pomnik Polskiego Państwa Podziemnego i Armii Krajowej (13 lis 2017)
Pomnik Hipolita Cegielskiego (13 lis 2017)
BOHATEROWIE SCHODZĄ Z COKOŁÓW: Fotel profesora Zbigniewa Zakrzewskiego (13 lis 2017)
BOHATEROWIE SCHODZĄ Z COKOŁÓW: Fotel profesora Edwarda Taylora (29 wrz 2017)
Bohaterowie schodzą z cokołów, czyli historie poznańskich ławeczek i foteli. (30 sie 2017)
Pomnik Roberta Jaeckla (25 sie 2017)
Pomnik Johanna Wolfganga Goethego (31 lip 2017)
POMNIKI UPADŁE: Pomnik Friedricha Schillera (24 lip 2017)
POMNIKI UPADŁE: Pomnik Friedricha Ludwiga Jahna (11 lip 2017)
Pomnik Ofiar Czerwca 1956 (Poznańskie Krzyże) (30 cze 2017)
POMNIKI UPADŁE: Pomnik feldmarszałka Gneisenau (27 cze 2017)
POMNIKI UPADŁE: Pomnik Margrabiego Brandenburskiego (21 cze 2017)
POMNIKI UPADŁE: Pomnik Bismarcka (14 cze 2017)
POMNIKI UPADŁE: Pomnik Cesarza Fryderyka III (9 cze 2017)
POMNIKI UPADŁE: Pomnik jeńców francuskich (2 cze 2017)
POMNIKI UPADŁE: Pomnik Grenadierów (Pomnik 6 Pułku Piechoty) (31 maj 2017)
POMNIKI UPADŁE: Pomnik Cesarza Wilhelma I (Pomniki poznańskich żołnierzy poległych w wojnie prusko-francuskiej) (29 maj 2017)
POMNIKI UPADŁE: Pomnik Lwa z Nachodu (Lőwendenkmal) (17 maj 2017)
POMNIKI UPADŁE: Pomniki upadłe z czasów pruskich (17 maj 2017)
Tablica Petera Mansfelda (7 lut 2017)
Tablica Romka Strzałkowskiego - przypadkowej ofiary Czerwca? (29 gru 2016)
Pomnik Poległych w Powstaniu Poznańskim 28-30 czerwca 1956 r. (13 paź 2016)
Pomnik Ofiar Czerwca 1956 (8 wrz 2016)
Tablica Czerwca ’56 – ZNTK (27 lip 2016)
Tablica „Żądamy chleba” (21 lip 2016)
Tablica Czerwca ’56 przed bramą główna HCP (9 lip 2016)
Obelisk „Pamięci Cegielszczaków” (4 lip 2016)
Tablica Stanisława Matyi (27 cze 2016)
Tablica przed Fabryką Pojazdów Szynowych (17 cze 2016)
Pomniki Poznańskiego Czerwca (11 cze 2016)
Pomnik Ignacego Jana Paderewskiego (przy ul. Dolna Wilda) (24 lut 2016)
Pomnik Ignacego Jana Paderewskiego (16 lut 2016)
Kopiec Wolności (2 lut 2016)
Pomnik Harcerzy na Malcie (13 sty 2016)
Pomnik poległych na Winiarach (10 sty 2016)
Pomnik zdobywców Ławicy (6 sty 2016)
Pomnik Ofiar Wojen w Kiekrzu (2 sty 2016)
Pomnik 15 Pułku Ułanów (29 gru 2015)
Pomnik Harcerski przy ul. Za Cytadelą (28 gru 2015)
Pomnik Powstańców Wielkopolskich (ul. Królowej Jadwigi/ul. Wierzbięcice) (27 gru 2015)
Pomnik Powstańców Wielkopolskich (Cmentarz na Junikowie) (26 gru 2015)
Pomnik Powstańców Wielkopolskich (Cmentarz na Starołęce) (25 gru 2015)
Pomnik Powstańców Wielkopolskich (Cmentarz na Górczynie) (25 gru 2015)
Posągi królewskie w Pałacu Działyńskich (19 gru 2015)
Galeria królewska w Pałacu Działyńskich (17 gru 2015)
Kartusze i panoplia na Odwachu (13 gru 2015)
Tajemniczy ptak z pałacu Działyńskich (10 gru 2015)
Rzeźba Jana Baptysty Quadro (7 gru 2015)
Pomnik króla Stanisława Augusta Poniatowskiego (4 gru 2015)
Orzeł na Ratuszu (2 gru 2015)
Koziołki z ratuszowej wieży (30 lis 2015)
Trzej Bracia z Ratusza (27 lis 2015)
Kat z Pręgierza (23 lis 2015)
Pomniki Poznania (22 lis 2015)