blog background
 
Radca prawny Sylwia Zaręba: Blog o prawie
prawnik, prawo
metka_epoznan
Prawo do zachowku
ok
9
not ok
7
liczba odsłon: 1584

Roszczenie o zapłatę zachowku powstaje, gdy uprawniony nie otrzymał go w innej postaci niż powołanie do spadku. Nadto uprawnieni do zachowku mogą być także spadkobiercy dochodzący do dziedziczenia, jeżeli ich udział w spadku nie pokrywa należnego im zachowku.

 Zgodnie z  art. 991 par. 1 kodeksu cywilnego (zwanego dalej k.c.) uprawnieni do zachowku są:

-  małżonek

-  zstępni ( np. dzieci spadkodawcy)

- rodzice  spadkodawcy

Warunkiem prawa do zachowku w przypadku wyżej wskazanych osób jest to, aby były one uprawnione do dziedziczenia z ustawy.  Np. zgodnie z art. 931 par. 1 k.c. dziecko dziedziczy z ustawy po zmarłym rodzicu, zatem należy  mu się zachowek.

Nie są uprawnione do zachowku:

- osoby  uznane za niegodnych,

- osoby, które zrzekły się dziedziczenia,

-osoby wydziedziczone przez spadkodawcę,

-  małżonek, który został wyłączony od dziedziczenia w trybie art. 940 k.c.   

Wysokość zachowku

Zachowek odpowiada wartości połowy lub dwóch trzecich udziału spadkowego, który przypadłby uprawnionemu przy dziedziczeniu ustawowym. Prawo do dwóch trzecich udziału spadkowego mają tylko osoby małoletnie lub trwale niezdolne do pracy.

Obliczając wysokość zachowku ustalamy czystą wartość spadku tj. od aktywów odejmujemy długi spadkowe. Nie uwzględniamy jednak zapisów i poleceń, choć stanowią one długi spadkowe.  Do spadku doliczamy także darowizny, ale nie wszystkie.  Nie doliczamy do spadku:

-   drobnych darowizn zwyczajowo w danych stosunkach przyjętych,

-   darowizn dokonanych przed więcej  niż dziesięciu laty, licząc wstecz od otwarcia spadku

-  darowizn na rzecz osób  niebędących spadkobiercami albo uprawnionymi do zachowku

- darowizn dokonanych przed zawarciem małżeństwa, jeżeli zachowek obliczany jest dla małżonka

- jeżeli zachowek obliczany jest dla zstępnego, nie uwzględniamy darowizn  uczynionych przez spadkodawcę w czasie, kiedy nie miał  zstępnych. Nie dotyczy to jednak wypadku, gdy darowizna została uczyniona  na mniej niż trzysta dni przed urodzeniem się zstępnego.


Przykład 1:   Po spadkodawcy spadek odziedziczyło dwóch pełnoletnich synów A i B, jeden z nich tj. B otrzymał za życia spadkodawcy darowiznę o wartości 100.000zł. W spadku nie pozostały żadne wartościowe przedmioty.   W tej sytuacji  A ma prawo żądać zachowku od B. Do spadku należy zaliczyć wartość dokonanej darowizny w wysokości  tj. 100.000zł. A ma prawo żądać od B kwoty 25.000zł ( ¼ z kwoty 100.000zł).

 

Przykład 2: Spadkodawca miał dwóch pełnoletnich synów A i B oraz żonę, zostawił testament, w którym do spadku powołał tylko syna  A.  Za życia dokonał darowizny domu o wartości 300.000zł na rzecz syna  A. W spadku pozostał drugi dom o wartości 600.000zł.  W tej sytuacji prawo do   zachowku ma B oraz żona spadkodawcy. Ponieważ zgodnie z art. 991 par. 1 k.c. udział każdego ze spadkobierców, gdyby dziedziczyli z ustawy wynosiłby 1/3.   Zachowek zaś wynosi ½  tego co by otrzymali  w spadku,  należny zachowek to 1/6  wartości spadku.  Wartość spadku wynosi 900.000zł ( 600.000+ 300.000 - zaliczamy darowiznę na rzecz A). Zachowek B i żony spadkodawcy wynosi po 150.000zł ( tj.  1/6 kwoty 900.000).

Zaliczanie darowizn na poczet należnego zachowku

Na należny zachowek zalicza się zapis windykacyjny oraz darowiznę dokonaną przez spadkodawcę na rzecz uprawnionego do zachowku. 

 

Przykład: Spadkodawca miał syna  A i B, do spadku powołał tylko B. Za życia podarował B samochód o wartości 50.000zł. Spadek stanowi dom o wartości 300.000zł, doliczmy na potrzeby zachowku wartość darowizny w kwocie 50.000zł. Zatem na potrzeby zachowku substrat spadku wynosi 350.000zł. B dziedziczyłby z ustawy spadek o wartości 175.000zł, ale zachowek wynosi ½  tej kwoty, co stanowi 87.500zł. Teraz należy zaliczyć na poczet zachowku darowiznę dokonaną na rzecz B w kwocie 50.000zł. Zatem B ma roszczenie do A o zachowek w kwocie 37.500zł ( 87.500zł – 50.000zł).


Przedawnienie roszczenia o zachowek

Roszczenie uprawnionego z tytułu zachowku przedawnia się z upływem lat  pięciu od ogłoszenia testamentu. Roszczenie przeciwko osobie obowiązanej do uzupełnienia zachowku z  tytułu otrzymanych od spadkodawcy zapisu windykacyjnego lub darowizny  przedawnia się z upływem lat pięciu od otwarcia spadku.

www.radca-poznan.eu
KancelariaSylwia Zaręba radca prawny

 

 
WASZE KOMENTARZE
DODAJ KOMENTARZ | Jesteś niezalogowany, Twój nick będzie poprzedzony ~zaloguj | zarejestruj
Liczba znaków do wykorzystania: 1000
codeimgNie jesteś anonimowy, Twoje IP zapisujemy w naszej bazie danych. Dodając komentarz akceptujesz Regulamin Forum
Do poprawnego działania mechanizmu dodawania komentarzy wymagane jest włączenie obsługi ciasteczek.
avatar
RADCA PRAWNY SYLWIA ZARĘBA
Radca prawny Sylwia Zaręba.epoznan.pl
RSSsend_message
Kancelaria Radcy Prawnego Sylwia Zaręba zapewnia kompleksową pomoc prawną skierowaną do Klientów indywidualnych i przedsiębiorców. Siedziba Kancelarii mieści się w Poznaniu.



Kancelaria zorientowana jest na świadczenie profesjonalnych usług prawnych skierowanych do najbardziej wymagających Klientów. Gruntowne przygotowanie merytoryczne, doświadczenie i pełne zaangażowanie w realizację powierzonych nam zadań stanowią o naszej skuteczności i pozwalają realizować politykę wysokiej jakości usług. Klienci Kancelarii mogą liczyć na zindywidualizowane podejście do każdej sprawy, żelazną konsekwencję w dążeniu do realizacji założonych celów i rzetelną, miłą obsługę. W relacjach na linii Klient - radca prawny dbamy o pełną transparentność, zachowanie zrozumiałego dla obu stron dialogu i otwartość. Jesteśmy dyskretni i zawsze bezwzględnie dochowujemy tajemnicy powierzonych nam informacji.
POLECANE STRONY
www.radca-poznan.eu
ARCHIWUM WPISÓW
Rozliczenie konkubinatu (4 kwi 2017)
Wykreślenie wierzyciela z KRS a hipoteka (28 mar 2017)
Urlop wypoczynkowy i ekwiwalent za niewykorzystany urlop (19 mar 2017)
Małżeństwo z cudzoziemcem, wymagane dokumenty (12 mar 2017)
Zezwolenie na zawarcie związku małżeńskiego przez osobę chorą psychicznie albo niedorozwiniętą umysłowo (7 mar 2017)
Zawarcie małżeństwa przez pełnomocnika (26 lut 2017)
Zmiana wyroku rozwodowego  w zakresie władzy rodzicielskiej i wpływ tej  zmiany na alimenty  (16 sty 2017)
Alimenty dla małżonka przed i po rozwodzie (24 sie 2016)
MOBBING W PRACY (19 sie 2016)
Separacja i jej skutki (30 cze 2016)
Ubezwłasnowolnienie całkowite z powodu zaburzeń psychicznych (13 kwi 2016)
Rozwód a długi małżonków (9 mar 2016)
Sądowe ustanowienie rozdzielności majątkowej (10 sty 2016)
Powrót do nazwiska noszonego przed zawarciem małżeństwa (4 sty 2016)
Kara umowna za przedwczesne rozwiązanie umowy z operatorem sieci telefonii komórkowej, naruszenie obowiązku utrzymywania aktywnej karty SIM (29 lis 2015)
Eksmisja małżonka w sprawie o rozwód (5 paź 2015)
Uzupełniający podział majątku wspólnego (19 sie 2015)
Alimenty za okres przeszły (18 lip 2015)
Rozstrzygnięcie o istotnych sprawach dziecka. Zgoda na paszport. (7 lip 2015)
Przedawnienie roszczenia o zwrot pożyczki udzielonej przez bank (31 maj 2015)
Wniosek o zezwolenie na opuszczenie zakładu karnego (przepustka) (9 kwi 2015)
Odpowiedź na akt oskarżenia (26 mar 2015)
Testament własnoręczny (22 mar 2015)
Zakaz utrzymywania kontaktów z dzieckiem (15 mar 2015)
"Alimenty" dla matki dziecka pozamałżeńskiego (9 mar 2015)
Bezpieczny zakup używanego samochodu. (20 lut 2015)
Sprzedaż samochodu przez jednego małżonka w trakcie trwania małżeństwa (7 lut 2015)
Wniosek o skazanie bez rozprawy (23 sty 2015)
Jak zmienić nazwisko dziecka? (15 sty 2015)
Warunkowe umorzenie postępowania karnego (13 sty 2015)
Roszczenia związane z uchwaleniem lub zmianą miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego (9 sty 2015)
Pozbawienie rodzica władzy rodzicielskiej (31 gru 2014)
„Wspólny” dom na gruncie męża. (12 lis 2014)
Odwołanie od wypowiedzenia umowy o pracę (5 lis 2014)
Odpowiedzialność za długi małżonka (8 paź 2014)
Odpowiedzialność dewelopera za wady budowy (25 wrz 2014)
Prawo do zachowku (20 wrz 2014)
Tylko pół roku na zaprzeczenie ojcostwa (13 wrz 2014)
Rozwiązanie umowy o pracę bez wypowiedzenia z winy pracodawcy (3 wrz 2014)
Najem mieszkania po rozwodzie i możliwość wykupu lokalu z bonifikatą tylko przez jednego z małżonków (23 sie 2014)
Walka o władzę rodzicielską i kontakty z dzieckiem (18 sie 2014)
Alimenty, czyli kto i od kogo może żądać wsparcia finansowego. (9 sie 2014)
Rozwód z winy małżonka (5 sie 2014)
Postępowanie spadkowe – stwierdzenie nabycia spadku i dział spadku (1 sie 2014)
Zasiedzenie jako sposób nabycia własności nieruchomości (28 lip 2014)
Budowa domu na gruncie małżonka - rozliczenie nakładów w sprawie o podział majątku wspólnego (26 lip 2014)
Odrzucenie spadku w imieniu małoletniego dziecka (25 lip 2014)
Nieudany urlop? Zobacz kiedy możesz żądać odszkodowania od biura podróży. (24 lip 2014)