blog background
 
Maciej Brzeziński: Poznańskie Historie
historia, zabytki, kultura, ludzie
metka_epoznan
Wehikuł czasu, czyli Poznań A.D. 1790, część 1
ok
25
not ok
4
liczba odsłon: 411
Po raz kolejny wsiadłem do wehikułu czasu i przeniosłem się w przeszłość Poznania. Wybrałem rok 1790, rok burzliwy i ciekawy, a w Polsce czas nadziei na lepszą przyszłość. Tradycyjnie postanowiłem podzielić się z Wami wspomnieniami z tej wyprawy i przedstawić ludzi, których wtedy spotkałem i z którymi rozmawiałem.

Najpierw jak zwykle rzut oka na świat w omawianym okresie, sytuację w ówczesnej Rzeczypospolitej i w samym Poznaniu.


Świat A.D. 1790

Oczy całego świata zwrócone były na Francję, gdzie trwała rewolucja, choć jeszcze nic nie zapowiadało krwawego terroru jakobińskiego, który wybuchnie tam za kilka lat. Póki co, absolutna monarchia francuska została zastąpiona monarchią konstytucyjną. Słaby i chwiejny król Ludwik XVI zmuszony był zwołać Stany Generalne, czyli francuski parlament, który ostatni raz zebrał się w… 1614 roku. Francja pogrążona była w kryzysie ekonomicznym, lud się burzył, wobec czego zwołanie parlamentu wydawało się jedynym rozsądnym rozwiązaniem. Stany Generalne składały się z deputowanych reprezentujących trzy francuskie stany społeczne: Stan Pierwszy (duchowieństwo), Stan Drugi (szlachta) i Stan Trzeci (chłopi i mieszczanie). Stan Trzeci reprezentował według różnych szacunków do 98 do 99% społeczeństwa. Deputowani ze Stanu Trzeciego ogłosili się Zgromadzeniem Narodowym i zapowiedzieli uchwalanie konstytucji. Za początek rewolucji uważa się zdobycie Bastylii, więzienia politycznego stanowiącego symbol „Starego Porządku”, co miało miejsce 14 lipca 1789 r.   


1. Ludwik XVI.


Przenieśmy się teraz na drugą stronę Europy, do zimnego Petersburga. Od blisko trzydziestu lat Rosją twardą ręką rządzi cesarzowa Katarzyna II. Kto by się spodziewał, że ta urodzona w Szczecinie córka niemieckiego książątka i generała w pruskiej służbie, zajdzie tak wysoko. Zawdzięczała to wielkiej inteligencji i umiejętności zjednywania sobie ludzi. Katarzyna okazała się być mistrzynią politycznego PR’u, tworząc wizerunek oświeconej monarchini, za co filozofowie określili ją mianem „Semiramidy Północy”. Ponoć już w dzieciństwie matka powtarzała jej, że skoro nie jest piękna, to powinna być chociaż mądra. Podobnie, jak inne rosyjskie caryce XVIII stulecia, ona również otaczała się tłumem faworytów, jednakże Katarzyna, w przeciwieństwie do pozostałych, dzieliła łoże, ale nigdy władzę. Chojnie nagradzała swych kochanków, ale nigdy nie pozwalała im wtrącać się do spaw państwowych. Imperium rosyjskie dzięki Katarzynie rozszerza stale swe granice, głównie kosztem Turcji i Polski.


2. Katarzyna II Wielka.


W innych europejskich krajach, też sporo się dzieje. W Wiedniu umiera właśnie cesarz-reformator Józef II, który podporządkował Kościół państwu, próbował zreformować administrację i szkolnictwo, wprowadzając skrajną centralizację. Z jednej strony doprowadził do równouprawnienia Żydów i protestantów, a z drugiej tłumił wolność słowa i rozbudował aparat policyjny. Wymagał prawowierności katolickiej od profesorów uniwersyteckich, ale jednocześnie przeprowadził kasatę tych klasztorów, których zakonnice i zakonnicy nie zajmowali się opieką nad chorymi i biednymi, szkolnictwem i nauką. Jego następca Leopold II, odwołał większość reform Józefa. 


3. Cesarz Józef II Habsburg.


W Prusach od czterech lat panuje król Fryderyk Wilhelm II. Po swoim wuju Fryderyku II Wielkim, odziedziczył państwo silne i bogate, ale struktura armii i administracji zaczęła wykazywać objawy skostnienia.  Nie minie szesnaście lat, a armie Napoleona rozniosą w puch wojska pruskie w zaledwie dwóch bitwach. Póki co, po pierwszy rozbiorze Polski, Prusy Wschodnie otrzymały połącznie lądowe z resztą królestwa.


Ważne wydarzenia dzieją się także za oceanem. W Ameryce Północnej czternaście lat wcześniej powstało nowe państwo – Stany Zjednoczone. Po długiej wojnie o niepodległość 1775 – 1783, kolonizatorzy zrzucili zwierzchnictwo Wielkiej Brytanii. W 1787 r. uchwalono konstytucję, a pierwszym prezydentem nowego kraju został George Washington, wybrany na to stanowisko w 1789 r. Na razie państwo to nie odgrywa jeszcze takiej roli, jak dziś, ale wzbudza już zainteresowanie na Starym Kontynencie, głównie za sprawą swego niezwykle nowoczesnego jak na tamte czasy ustroju. Póki co, USA to luźny zlepek 13 kolonii, przekształconych z stany, zajmujące pas lądu na wschodnim wybrzeżu Ameryki Północnej, których mieszkańcy są najpierw obywatelami swojego stanu, a później dopiero kraju.


4. Podpisanie Deklaracji Niepodległości USA.


Kultura i sztuka w 1790 r.

W literaturze królują dwaj wybitni niemieccy pisarze, dramaturdzy i poeci: Friedrich Schiller i Johann Wolfgang Goethe, mylnie utożsamiani niekiedy z romantyzmem. Obaj byli bowiem głęboko zakorzenieni w klasycyzmie. W świecie muzyki prym wiodą tzw. „klasycy wiedeńscy”. W szczytu sławy i możliwości twórczych jest Józef Haydn, a także jeden z największych kompozytorów w historii, Wolfgang Amadeusz Mozart. Niestety, umrze on już rok później, w wieku zaledwie 35 lat. Na szczęście, komponować zaczął już jako cudowne dziecko. Swoją pierwszą symfonię napisał w wieku 8 lat, pierwszy koncert fortepianowy jako 11-latek, a operę mając zaledwie 12 lat. Swój debiut ma już za sobą ostatni z tej wielkiej trójki, Ludwig van Beethoven, ale najlepsze lata ma on jeszcze przed sobą.  


5. Wolfgang Amadeusz Mozart.


Klasycyzm rozwija się także w architekturze i sztuce. Ten nurt odwoływał się do historii i kultury starożytnej Grecji i Rzymu. Spokój i regularne bryły budowli klasycystycznej były reakcją na przepych i fantazyjne, nieregularne linie obiektów barokowych i rokokowych. Charakterystyczną cechą architektury klasycyzmu jest naśladownictwo antycznych budynków greckich i rzymskich, a więc mamy obiekty symetryczne, wznoszone na planie prostokąta i koła z kolumnadą i kolumnowymi portykami. Fasady klasycystycznych budynków charakteryzowały się harmonią, oszczędnymi dekoracjami i pewną powagą, w odróżnieniu od mocno dekoracyjnego baroku. W stylu klasycystycznym wznoszono zarówno budynki użyteczności publicznej, mieszczańskie kamienice, pałace i kościoły.

Klasycyzm zakorzenił się także w sztuce. Obrazy klasycystyczne cechuje powaga, spokój i harmonia. Była to odpowiedź na obrazy rokokowe, gdzie najczęściej przedstawiano frywolne sceny z życia codziennego. Malarze końca XVIII wieku chętnie malowali sceny mitologiczne, heroiczne wydarzenia z dziejów Grecji i Rzymu oraz panoramy miast, choć nie zabrakło też scen z Biblii. Najwybitniejszym malarzem przełomu XVIII i XIX wieku był Francuz Jacques-Louis David z jego najsłynniejszym obrazem Przysięga Horacjuszy (1784). David stał się wkrótce piewcą rewolucji, a później nadwornym malarzem Napoleona. 


6. David "Przysięga Horacjuszy".


W Polsce prym w sztuce wiodą przede wszystkim: Marcello Bacciarelli i jego wspaniałymi portretami oraz Zygmunt Vogel, autor wielu przepięknych widoków miast Rzeczpospolitej. Jeśli chodzi o rzeźbę, to palma pierwszeństwa należy się Włochowi Antoniemu Canova. Jego dzieła wyglądają jakby wyszły z pracowni Fidiasza.


7. A.Canova "Eros i Psyche".


Rok 1790 w Rzeczpospolitej

Rzeczpospolita w epoce stanisławowskiej powoli podnosi się z upadku, mimo strat terytorialnych, jakie kraj ten poniósł w wyniku pierwszego rozbioru w 1772 r. Od 1788 r. trwają obrady Sejmu Czteroletniego, zwanego też Wielkim. Owocem tego sejmu będzie uchwalona 3 maja 1791 r. pierwsza w Europie, a druga na świecie konstytucja. Niestety, dzieło reform podjęto zbyt późno, a sąsiedzi nie życzyli sobie wzmocnienia Rzeczpospolitej. Już za pięć lat Polska zniknie z mapy Europy. Państwo było co prawda słabe, ale za to świetnie rozwija się kultura, a zwłaszcza literatura. Tworzą m.in.: Ignacy Krasicki, Franciszek Karpiński, Wojciech Bogusławski, Hugo Kołłątaj, Stanisław Staszic, Adam Naruszewicz, Franciszek Trembecki i inni. 


8. Ignacy Krasicki.


Kwitną teatr, opera i sztuki piękne. Dwór Stanisława Augusta promieniuje kulturą, czego wyrazem są chociażby słynne obiady czwartkowe. Warszawa jest miastem prawdziwie kosmopolitycznym, spotyka się tu śmietanka towarzyska całej Europy. Przez jakiś czas przebywał tu nawet słynny uwodziciel Giacomo Girolamo Casanova. Bogactwo magnaterii i przepych ich pałaców kontrastuje z pustym skarbem państwa.


Poznań w roku 1790

Poznań na trzy lata przed przejściem pod władzę Prus, również podniósł się z upadku. Była to w dużej mierze zasługa Komisji Dobrego Porządku, która działała tu od początku lat 80. XVIII wieku. Na jej czele stoi Kazimierz Raczyński. W skrócie powiem tylko tyle, że odbudowano i wyremontowano niemal wszystkie budynki użyteczności publicznej, zabudowano wszystkie puste parcele, zaostrzono przepisy przeciwpożarowe i porządkowe. Odtąd każdy właściciel posesji był zobowiązany kilka razy w tygodniu sprzątnąć teren przed wejściem do siebie. Raczyński zbudował budynki na Górze Przemysła w miejscu zrujnowanego zamku, odbudował zniszczoną przez huragan wieżę ratuszową, którą zwieńczył orzeł, tkwiący tam po dziś dzień. Ponadto starosta zbudował Odwach, a Komisja Dobrego Porządku nakazywała dbać o przepustowość Warty, tak, aby zmniejszyć ryzyko powodzi oraz odbudować most Wielki, który stał mnie więcej tak, gdzie obecny most św. Rocha. 


9. Odwach.


Długo można by jeszcze wymieniać zasługi Komisji Dobrego Porządku, zatem zapraszam do tekstu poświęconego tej instytucji: Odrodzenie z upadku, czyli działalność Komisji Dobrego Porządku w Poznaniu


W Poznaniu, na Grobli stanął pierwszy zbór ewangelicki w Poznaniu - kościół św. Krzyża (ob. kościół Wszystkich Świętych). 


10. Kościół Wszystkich Świętych na Grobli.


Swój wygląd radykalnie zmieniła katedra, którą w XVIII stuleciu nie ominęły liczne katastrofy budowlane. Barokowa do tej pory katedra zyskała klasycystyczną fasadę i w taki kształcie przetrwała do 1945 roku. 


11. Katedra od przebudowie w drugiej połowie XVIII w.


Jednej tylko budowli nie udało się odbudować, a szkoda. Od 1780 r. gotycka kolegiata farna św. Marii Magdaleny leżała w gruzach po pożarach i huraganie. W 1802 r. Prusacy rozbiorą resztki świetnej ongiś budowli. Jednym z symboli stanisławowskiego Poznania jest pałac Gurowskich później Działyńskich, stojący przy Starym Rynku. Poznań zmienił się nie do poznania, choć radykalne zmiany w wyglądzie miasta przyjdą wraz z panowaniem pruskim.


 

12. Ruiny kolegiaty św. Marii Magdaleny, mal. C. Alberti (1798).

Ostatni starosta

Swoją wizytę w Poznaniu A.D. 1790 r. rozpocząłem od złożenia wizyty Kazimierzowi Raczyńskiemu (1739 – 1824), ostatniemu staroście generalnemu Wielkopolski. Był to człowiek niezwykle zasłużony dla Poznania i Wielkopolski i jeden, z najbardziej wpływowych magnatów w Rzecpospolitej. Jako szef Komisji Dobrego Porządku walnie przyczynił się do rozwoju miasta, o czym była już mowa powyżej. Trwałą pamiątką po jego życiu i działalności jest dziś perła naszego regionu, pałac w Rogalinie. Niestety, Raczyński był też przeciwnikiem reform Sejmu Wielkiego, czołowym stronnikiem Rosji i płatnym agentem Katarzyny II. Jego wnukiem był zaś sam wielki Edward Raczyński. Udało mi się go złapać niemal w ostatniej chwili, bo akurat wybierał się w drogę do Warszawy.


 

13. Kazimierz Raczyński.


Kazimierz Raczyński. Nie za wiele mam czasu dla was panie, pilno mi do Warszawy, stronnicy moi widzieć mnie tam żądają. Donoszą mi ze stolicy, że niektórzy senatorowie i posły w sprawach politycznych nie uświadomieni, przymierze z Prusami przeciw Rosji zamierzają zawrzeć. Głupcy! Dla uratowania Rzeczypospolitej jeno protekcyja najjaśniejszej cesarzowej jest potrzebną. A ciż co innego są zdania, rozum postradać musieli. Na prawa kardynalne, które fundamentum kraju naszego nastawać są gotowi i na Francyję zapatrzeni, a tam przecie na króla lud rękę podnosić się ważył. Jak tak dalej pójdzie, toć i nasi mieszczany i chłopi gotowi prawa nasze obalić i wraz ze szlachtą na sejmy zjeżdżać . Już teraz miasta królewskie deputacyje do króla i na sejm ślą. Już na dworach w Petersburgu i Berlinie mawiają, że zaraza rewolucyjna roznosi się u nas i nie raz żem posła najjaśniejszej cesarzowej uspakajać musiał i zapewniać o przywiązaniu do niej króla i senatorów znaczniejszych.

Pytacie mnie panie o Poznań, a owszem, do miasta owego wiele miłości mam i uważania. Wraz z obywatelami znacznymi w Komisyi Boni Ordinis zasiadającymi wiele ku upiększaniu jego przedsięwzięliśmy. Zamek odbudować kazałem, bramę Wroniecką na nowo narychtować i nad inszymi sprawami miasta pochyliłem się. Wiele tu pracy już wykonaliśmy, ale w teraźniejszym czasie do stolicy udać się muszę. Wierzcie mi panie, wolałbym teraz w dobrach moich rogalińskich siedzieć i księgami mymi, które od lat wielu gromadzę rozkoszować się, ale nie prędko cieszyć się niemi będę, bowiem sprawy państwowe wiele mnie czasu i zdrowia kosztują. Bywajcie zatem pani i radnym was u mnie w Rogalinie gościć.


Ciąg dalszy nastąpi…


Źródło fotografii:


1. Antoine-François Callet [Public domain], via Wikimedia Commons

2. Dmitry Grigorievich Levitzky [Public domain], via Wikimedia Commons

3. See page for author [GFDL (http://www.gnu.org/copyleft/fdl.html), CC-BY-SA-3.0 (http://creativecommons.org/licenses/by-sa/3.0/) or CC BY 2.5 (http://creativecommons.org/licenses/by/2.5)], via Wikimedia Commons

4. John Trumbull [Public domain or Public domain], via Wikimedia Commons

5. Barbara Krafft [Public domain], via Wikimedia Commons

6. Jacques-Louis David [Public domain], via Wikimedia Commons

7. By Sabrina Majello (Own work) [Public domain], via Wikimedia Commons

8. Per Krafft the Elder [Public domain], via Wikimedia Commons

9. By Radomil (Own work) [GFDL (http://www.gnu.org/copyleft/fdl.html) or CC-BY-SA-3.0 (http://creativecommons.org/licenses/by-sa/3.0/)], via Wikimedia Commons

10. By No machine-readable author provided. Patnac assumed (based on copyright claims). [GFDL (http://www.gnu.org/copyleft/fdl.html) or CC-BY-SA-3.0 (http://creativecommons.org/licenses/by-sa/3.0/)], via Wikimedia Commons

11. http://www.wieczorkiewicz.org/obraz/44/katedra-1842-001

12. https://pl.wikipedia.org/wiki/Plik:Pozna%C5%84_Kolegiata_Marii_Magdaleny_Alberti_3.jpg

13.Pompeo Batoni [Public domain], via Wikimedia Commons


 
WASZE KOMENTARZE[1]
~x: Znakomite!!!
dodano: Piątek, 2016.05.20 12:30, IP:80.87.34.XXX
ok
1
not ok
0
odpowiedz|usuń
DODAJ KOMENTARZ | Jesteś niezalogowany, Twój nick będzie poprzedzony ~zaloguj | zarejestruj
Liczba znaków do wykorzystania: 1000
codeimgNie jesteś anonimowy, Twoje IP zapisujemy w naszej bazie danych. Dodając komentarz akceptujesz Regulamin Forum
Do poprawnego działania mechanizmu dodawania komentarzy wymagane jest włączenie obsługi ciasteczek.
avatar
MACIEJ BRZEZIŃSKI
poznanskiehistorie.epoznan.pl
RSSsend_message
Nazywam się Maciej Brzeziński. Z wykształcenia jestem historykiem i wschodoznawcą. Od maja 2011 roku prowadzę tego bloga. Historia Poznania to jedna z moich pasji, ale za to największa, dlatego chcę popularyzować fascynujące dzieje tego miasta. Można mnie znaleźć także pod adresem: www.poznanskiehistorie.blogspot.com oraz na facebooku. Zapraszam więc do lektury.
Mój kontakt: poznanskiehistorie@gmail.com
ARCHIWUM WPISÓW
10 wildeckich "perełek" (8 sie 2017)
Poznański gotyk, część 2 (23 lip 2017)
Poznański gotyk, część 1 (13 lip 2017)
Bunt wójta Przemka (3 lip 2017)
Sołacz - willowa dzielnica Poznania (15 cze 2017)
Cesarzowa Wiktoria w Poznaniu (9 cze 2017)
Protestanci w przedrozbiorowym Poznaniu, część 2 (27 maj 2017)
Protestanci w przedrozbiorowym Poznaniu, część 1 (18 maj 2017)
Zanim powstały Targi Poznańskie, czyli Wystawa Wschodnioniemiecka w 1911 roku. (14 maj 2017)
Wehikuł czasu, czyli Poznań A.D. 1835, część 2 (4 maj 2017)
Wehikuł czasu, czyli Poznań A.D. 1835, część 1 (27 kwi 2017)
10 poznańskich "naj..." (18 kwi 2017)
Medycyna i higiena w renesansowym Poznaniu (2 kwi 2017)
Adwentyści Dnia Siódmego w Poznaniu (22 mar 2017)
Bambrzy w dziejach Poznania, część 2 (9 mar 2017)
Bambrzy w dziejach Poznania, część 1 (3 mar 2017)
Jeżyckie wille - luksus i elegancja (15 lut 2017)
Legendarni biskupi poznańscy wg Długosza (6 lut 2017)
10 najsłynniejszych poznanianek (II) (22 sty 2017)
Poznaniacy wobec powstania listopadowego (30 lis 2016)
Paganini w Poznaniu (23 lis 2016)
Wehikuł czasu, czyli Poznań A.D. 1810, część 2 (17 lis 2016)
Wehikuł czasu, czyli Poznań A.D. 1810, część 1 (9 lis 2016)
Żydzi w międzywojennym Poznaniu (27 paź 2016)
Ks. Józef Rogaliński i starania o uniwersytet w osiemnastowiecznym Poznaniu (19 paź 2016)
10 najpiękniejszych ulic w Poznaniu (13 paź 2016)
Aleksander I w Poznaniu (29 wrz 2016)
Współczesne kościoły Poznania (23 wrz 2016)
Generał Tadeusz Kutrzeba i Armia "Poznań" (14 wrz 2016)
Niegolewski i inni, czyli wielkopolscy szwoleżerowie Napoleona (6 sie 2016)
Początki nowoczesnego sportu w Poznaniu (17 lip 2016)
Od października do czerwca, czyli ogólnopolskie znaczenie Czerwca'56 (7 lip 2016)
Johow-Gelände, czyli urok łazarskich kamienic (23 cze 2016)
Jak bernardyn z franciszkaninem, czyli wojna mnichów w siedemnastowiecznym Poznaniu (16 cze 2016)
95 lat Międzynarodowych Targów Poznańskich (2 cze 2016)
Wehikuł czasu, czyli Poznań A.D. 1790, część 2 (25 maj 2016)
Wehikuł czasu, czyli Poznań A.D. 1790, część 1 (19 maj 2016)
Adelajda i Kazimierz, czyli królewski ślub w katedrze poznańskiej (5 maj 2016)
Obchody Millenium Chrztu Polski w Poznaniu w 1966 roku (24 kwi 2016)
Jak Poznańczycy walczyli z germanizacją, część 2 (16 kwi 2016)
Jak Poznańczycy walczyli z germanizacją, część 1 (10 kwi 2016)
Socrealizm w Poznaniu (16 mar 2016)
Panowie z Górki (2 mar 2016)
Poznańskie Towarzystwo Przyjaciół Nauk, czyli namiastka uniwersytetu (25 lut 2016)
Jordan - biskup polski czy poznański? (11 lut 2016)
Zjazd poznański 1530 roku (3 lut 2016)
Architektura międzywojennego Poznania (28 sty 2016)
10 nietuzinkowych poznaniaków (12 sty 2016)
Życie w Poznaniu w pierwszych miesiącach Wielkiej Wojny w świetle "Kuriera Poznańskiego" (15 gru 2015)
Święci patroni Poznania (9 gru 2015)
Wehikuł czasu, czyli Poznań A.D. 1740, część 2 (24 lis 2015)
Wehikuł czasu, czyli Poznań A.D. 1740, część 1 (17 lis 2015)
Cmentarz na Górczynie (4 lis 2015)
130 lat komunikacji telefonicznej w Poznaniu (21 paź 2015)
Włosi w dawnym Poznaniu (7 paź 2015)
"Ukochana żona", czyli historia księżnej Ryksy szwedzkiej, żony Przemysła II (12 sie 2015)
10 najpiękniejszych kamienic poznańskiej "belle epoque" (28 lip 2015)
Od Intendentury do Collegium Historicum (14 lip 2015)
"Naród Sobie", czyli narodziny i pierwsze lata Teatru Polskiego w Poznaniu (30 cze 2015)
Rymarze, krawcy i kuśnierze, czyli słów kilka o rzemieślnikach w średniowiecznym Poznaniu (24 cze 2015)
Kulturkampf (9 cze 2015)
Poznańscy muzułmanie (2 cze 2015)
Port rzeczny w Poznaniu (26 maj 2015)
10 osobliwości Poznania (13 maj 2015)
Szkoci w Poznaniu (5 maj 2015)
Wehikuł czasu, czyli Poznań A.D. 1700, część 2 (27 kwi 2015)
Wehikuł czasu, czyli Poznań A.D. 1700, część 1 (21 kwi 2015)
Poznańscy reformaci i ich śródecki kościół (24 mar 2015)
Generał Krzyżanowski, czyli jak wielkopolski szlachcic został amerykańskim bohaterem (10 mar 2015)
Ludzie niezwyczajni - o Dezyderym Chłapowskim i księdzu Piotrze Wawrzyniaku słów kilka (3 mar 2015)
10 najpiękniejszych miejsc w Poznaniu (17 lut 2015)
Marcin Kasprzak i Róża Luksemburg, czyli socjaliści w dziewiętnastowiecznym Poznaniu (1 lut 2015)
Wybierzmy 10 najpiękniejszych miejsc w Poznaniu (26 sty 2015)
Wehikuł czasu, czyli Poznań A.D. 1650, część 2 (18 sty 2015)
Wehikuł czasu, czyli Poznań A.D. 1650, część 1 (11 sty 2015)
Poznańska parafia prawosławna (14 gru 2014)
10 najpiękniejszych i najcenniejszych poznańskich kościołów (30 lis 2014)
"De optimo senatore", czyli międzynarodowa kariera pewnego poznańskiego biskupa (16 lis 2014)
Od Wszystkich Świętych do Andrzejek, czyli listopad w wielkopolskiej tradycji ludowej (2 lis 2014)
Poznań 1146 - Krzyszków 1157 (26 paź 2014)
Historia Folwarku Edwardowo (12 paź 2014)
Targowisko, centrum polskości i miejsce zgromadzeń, czyli Stary Rynek w XIX wieku (9 paź 2014)
10 symboli Poznania (21 wrz 2014)
Ad maiorem Dei gloriam, czyli przybycie jezuitów do Poznania (14 wrz 2014)
Na pensji w Poznaniu dziewiętnastego stulecia (7 wrz 2014)
Dzieje Górczyna (31 sie 2014)
Przerwa wakacyjna (27 lip 2014)
Wehikuł czasu, czyli Poznań A.D. 1580, część 2 (21 lip 2014)
Wehikuł czasu, czyli Poznań A.D. 1580, część 1 (13 lip 2014)
10 najsłynniejszych poznanianek (29 cze 2014)
Katedra poznańska królewską nekropolią? (22 cze 2014)
Grecy w Poznaniu (15 cze 2014)
Konstancja z Potockich Raczyńska, czyli żywot kobiety niezwykłej (8 cze 2014)
Poznańska parafia Kościoła Ewangelicko-Metodystycznego (1 cze 2014)
Gniezno czy Poznań? Gdzie znajdowała się pierwsza stolica Polski? (25 maj 2014)
No to mamy już 3 lata! (21 maj 2014)
10 osób, które najbardziej przyczyniły się do rozwoju Poznania (18 maj 2014)
Co kryje park na osiedlu Czecha? Pruskie umocnienia wśród ratajskich bloków! (11 maj 2014)
Wehikuł czasu, czyli Poznań A.D. 1500, część 2 (4 maj 2014)
Wehikuł czasu, czyli Poznań A.D. 1500, część 1 (27 kwi 2014)
Wesołych Świąt! (13 kwi 2014)
Beocja czy Sparta? Jak wykształcił się poznański etos (23 mar 2014)
Reformowany Kościół Katolicki w Polsce i jego poznańska siedziba (16 mar 2014)
Pomniki Wieszcza Adama w Poznaniu (2 mar 2014)
Dominikanie, karmelici, bernardyni, czyli zakony żebracze w średniowiecznym Poznaniu (16 lut 2014)
Od Śluzy Katedralnej do powstania ICHOT (9 lut 2014)
W domu i w kamienicy, czyli jak mieszkali poznaniacy w XIX stuleciu (2 lut 2014)
Od osady Stelmachy do placu Wiosny Ludów (26 sty 2014)
Wehikuł czasu, czyli jak się żyło w Poznaniu 600 lat temu, część 2 (19 sty 2014)
Wehikuł czasu, czyli jak się żyło w Poznaniu 600 lat temu, część 1 (12 sty 2014)
Dwa stare forty. Jedna historia, wspólna przyszłość? (5 sty 2014)
Chwała Zwycięzcom! (26 gru 2013)
Wesołych Świąt! (22 gru 2013)
Z Poznania do Hollywood, czyli historia Lilli Palmer (15 gru 2013)
Legenda o trzech skradzionych Hostiach - prawda, czy mit? (8 gru 2013)
Sejm Dzielnicowy w Poznaniu (1 gru 2013)
Panorama renesansowego Poznania (17 lis 2013)
Miejsce kaźni Wielkopolan w okresie II wojny światowej - obóz koncentracyjny w Forcie VII w Poznaniu (8 lis 2013)
Kłopotliwy honorowy obywatel miasta Poznania (3 lis 2013)
Historia Jeżyc, część 2 (27 paź 2013)
Historia Jeżyc, część 1 (20 paź 2013)
Poznań kontra Kraków, czyli jezuickie starania o uniwersytet w Poznaniu w 1611 roku (13 paź 2013)
Doktor Marcin i inni, czyli początki poznańskiej pracy organicznej (29 wrz 2013)
Poznań w oparach czarnej magii (24 wrz 2013)
"W Poznaniu na wygnaniu", czyli poznańskie lata Kazimiery Iłłakowiczówny (15 wrz 2013)
Perły poznańskich podwórek, czyli ul. Ratajczaka 14 - historia zabudowy w podwórzu (8 wrz 2013)
Przerwa wakacyjna (21 lip 2013)
Burzliwe dzieje ratuszowego orła (14 lip 2013)
Podróż sentymentalna kolejką wąskotorową - kiedyś czasy świetności, a dziś pozostałości i wspomnienia (7 lip 2013)
Poznań pod wodą (30 cze 2013)
Wędrujące serce generała (23 cze 2013)
Pancerna Impreza. Fotorelacja z Dnia Otwartych Koszar w Centrum Szkolenia Wojsk Lądowych (16 cze 2013)
Odrodzenie z upadku, czyli działalność Komisji Dobrego Porządku w Poznaniu (9 cze 2013)
Fort VIIa - militarna przeszłość, "biurowa" przyszłość (2 cze 2013)
Od Wszechnicy Piastowskiej do Uniwersytetu Poznańskiego (26 maj 2013)
Książę Przemysł I - ojciec Poznania (19 maj 2013)
Medycyna i higiena w Poznaniu XIX stulecia (12 maj 2013)
28. Dni Ułana 2013 - fotorelacja Agnieszki Wiśniewskiej. (7 maj 2013)
"Błazeńskie urządzenie", czyli historia poznańskich koziołków (28 kwi 2013)
Poznańska Gra Liczbowa "Koziołki" (21 kwi 2013)
Hipodrom Wola - tradycja i teraźniejszość (14 kwi 2013)
Halo, halo, tu Radio Poznań! (7 kwi 2013)
Wesołych Świąt (28 mar 2013)
Książka w renesansowym Poznaniu (24 mar 2013)
Świat, którego już nie ma - Bambrzy na poznańskich Ratajach (17 mar 2013)
"Wichrzyciele i warchoły", czyli Marzec'68 w Poznaniu (10 mar 2013)
Apel (3 mar 2013)
Pozostałości Poznańskiej Twierdzy Fortowej - Fort 1 (3 mar 2013)
Alianckie naloty na Poznań (24 lut 2013)
Budynki pokawaleryjskie w Poznaniu, czyli od koszar do osiedla (17 lut 2013)
Jego Królewska Mość Mikołaj Rychlik (10 lut 2013)
Poznań w latach Wielkiej Wojny (3 lut 2013)
Zachować w pamięci miniony czas, czyli o Muzeum Uzbrojenia na poznańskiej Cytadeli (27 sty 2013)
Konkurs "Blog Roku 2012" (24 sty 2013)
"Piękna Polka", czyli historia królowej Elżbiety Ryksy (20 sty 2013)
Spotkanie z Igorem Janke (15 sty 2013)
Poznańskie stadiony, część 3 - Stadion przy ul. Bułgarskiej (13 sty 2013)
Dwieście lat temu urodził się Hipolit Cegielski! (6 sty 2013)
Wesołych Świąt !!! (19 gru 2012)
Rozrywki dzieci i młodzieży w dziewiętnastowiecznym Poznaniu (9 gru 2012)
Powojenna odbudowa Starego Rynku (2 gru 2012)
Roman Wilhelmi - wybitny aktor z Poznania (25 lis 2012)
Ponowny pochówek junikowskich kosynierów (21 lis 2012)
Antiqua civitas posnaniensis, czyli dzieje Śródki (18 lis 2012)
Poznań w listopadzie 1918 roku (11 lis 2012)
Poznańska moda w czasach Oświecenia (5 lis 2012)
Odsłonięcie pomnika Romana Wilhelmiego w Poznaniu - fotorelacja (5 lis 2012)
Mały komunikat (5 lis 2012)
Poznańskie stadiony, część 2 - Stadion im. Edmunda Szyca (5 lis 2012)
Legenda polskiej archeologii (21 paź 2012)
Jak budowano Winogrady (14 paź 2012)
Poznaniaków droga ku nowoczesności (8 paź 2012)
Złodziejki, prostytutki, cudzołożnice, czyli kobieca przestępczość w dawnym Poznaniu (30 wrz 2012)
Od mostu Łacina do mostu św. Rocha (23 wrz 2012)
Jak króla Henryka w Poznaniu witano (16 wrz 2012)
Poznańskie stadiony, część 1 - Stadion Lecha na Dębcu (9 wrz 2012)
Budowniczy, uczony, biskup i polityk, czyli opowieść o Janie Lubrańskim (2 wrz 2012)
Pomniki dziewiętnastowiecznego Poznania (26 sie 2012)
Poznańscy ułani (15 sie 2012)
Na scenach kabaretów międzywojennego Poznania (12 sie 2012)
Próby emancypacji poznańskich Żydów w pierwszej połowie XIX wieku (8 sie 2012)
Dzieje "Poznańskiej Wenecji" (5 sie 2012)
Czas na urlop! (17 lip 2012)
Poznański debiut Władysława Hańczy (15 lip 2012)
Najcenniejsza relikwia poznańskiej katedry (11 lip 2012)
Łacińskie inskrypcje na poznańskim Ratuszu, część 2 (8 lip 2012)
Łacińskie inskrypcje na poznańskim Ratuszu, część 1 (4 lip 2012)
Poznański romantyk - Ryszard Wincenty Berwiński (28 cze 2012)
Na pomoc Prezydentowi i Rządowi! Poznań wobec przewrotu majowego 1926 roku (24 cze 2012)
Roman May i jego przemysłowe imperium (20 cze 2012)
Poznańskie organy Ladegasta (17 cze 2012)
Książka w średniowiecznym Poznaniu (10 cze 2012)
Wielkopolskie struktury przedwojennego wywiadu i kontrwywiadu, czyli "Dwójka" w Poznaniu i Bydgoszczy, część 2 (6 cze 2012)
Wielkopolskie struktury przedwojennego wywiadu i kontrwywiadu, czyli "Dwójka" w Poznaniu i Bydgoszczy, część 1 (3 cze 2012)
"Echt Poznanioki" kontra "Galicjoki", czyli konflikt swój-obcy w międzywojennym Poznaniu (30 maj 2012)
Królewska Niemiecka Akademia (27 maj 2012)
No to stuknął nam roczek! (20 maj 2012)
Pierwszy polski podręcznik savoir-vivre (16 maj 2012)
Centrum Turystyki Kulturowej TRAKT, czyli jak wypromować Poznań, część 2 (13 maj 2012)
Dzieje poznańskiej masonerii, część 2 (9 maj 2012)
Dzieje poznańskiej masonerii, część 1 (6 maj 2012)
Poznań a Konstytucja 3 Maja (3 maj 2012)
Rowerem przez Afrykę (29 kwi 2012)
Rycerze św. Jana Jerozolimskiego w Poznaniu (25 kwi 2012)
Czy w Poznaniu strzelano do cara? (15 kwi 2012)
Początki poznańskiej kinematografii (11 kwi 2012)
Palmy, zajączek i dyngus, czyli wielkopolskie tradycje wielkanocne, część 2 (1 kwi 2012)
Palmy, zajączek i dyngus, czyli wielkopolskie tradycje wielkanocne, część 1 (28 mar 2012)
Centrum Turystyki Kulturowej TRAKT, czyli jak wypromować Poznań, część 1 (25 mar 2012)
Ostatnia publiczna egzekucja w Polsce (21 mar 2012)
Poznańskie duchy i zjawy (18 mar 2012)
Szermierz poznańskiej kontrreformacji (14 mar 2012)
Moda renesansowego Poznania (11 mar 2012)
Związki Józefa Ignacego Kraszewskiego z Poznaniem (7 mar 2012)
Edukacja regionalna - czy jest obecna w szkole? (4 mar 2012)
O profesji kata w dawnym Poznaniu (29 lut 2012)
Ferdinand Foch w Poznaniu (26 lut 2012)
Najstarsza poznańska nekropolia (22 lut 2012)
O poznańskich łaźniach (19 lut 2012)
Ustrój renesansowego Poznania (15 lut 2012)
Tragiczna historia Ludgardy (12 lut 2012)
Trakt Królewsko-Cesarski. Podróż po historii Poznania, częśc 3 (8 lut 2012)
Perły Starego Rynku, część 4 (5 lut 2012)
Matka, żona i nauczycielka, czyli pozycja kobiet w dziewiętnastowiecznym Poznaniu (1 lut 2012)
Ze wspomnień poznańskiego architekta (29 sty 2012)
Trakt Królewsko-Cesarski. Podróż po historii Poznania, częśc 2 (25 sty 2012)
Między lojalnością a kontestacją. Mniejszość niemiecka w międzywojennym Poznaniu (22 sty 2012)
Poznań w Prusach Południowych 1793 - 1806 (17 sty 2012)
Trakt Królewsko-Cesarski. Podróż po historii Poznania, część 1 (15 sty 2012)
Krynoliny, gorsety, surduty i cylindry. Kilka słów o modzie dziewiętnastowiecznego Poznania, część 2 (12 sty 2012)
Pomnik Powstańców Wielkopolskich (10 sty 2012)
Kawiarnia, teatr i karty, czyli kilka słów o rozrywkach osiemnastowiecznego Poznania (8 sty 2012)
Z Rogalina przez Francję i Holandię, do Brazylii (5 sty 2012)
Bale w hotelu Bazar (3 sty 2012)
Świąteczny komunikat (20 gru 2011)
Gwiazdor, makiełki i Herody, czyli wielkopolskie tradycje bożonarodzeniowe, część 2 (18 gru 2011)
Gwiazdor, makiełki i Herody, czyli wielkopolskie tradycje bożonarodzeniowe, część 1 (15 gru 2011)
Perły Starego Rynku, część 3 (13 gru 2011)
Krynoliny, gorsety, surduty i cylindry. Kilka słów o modzie dziewiętnastowiecznego Poznania (11 gru 2011)
Prezydent "Rzeczpospolitej Polskiej Poznańskiej" (5 gru 2011)
Perły Starego Rynku, część 2 (4 gru 2011)
Życie codzienne mieszczan poznańskich w średniowieczu, część 7 (1 gru 2011)
Most znany i nieznany (29 lis 2011)
Romantycy i spiskowcy, czyli próba wywołania powstania w 1846 roku w Poznaniu (27 lis 2011)
Mentalność mieszkańców dawnego Poznania (24 lis 2011)
Perły Starego Rynku, część 1 (22 lis 2011)
Elegantki i modnisie dwudziestolecia międzywojennego (20 lis 2011)
Prezydent-legenda, czyli opowieść o Cyrylu Ratajskim (17 lis 2011)
Skóry, wosk, śledzie i wino, czyli handel nowożytnego Poznania, część 2 (15 lis 2011)
Życie codzienne mieszczan poznańskich w średniowieczu, część 6 (13 lis 2011)
Patron najsłynniejszej ulicy w Poznaniu (10 lis 2011)
Miłość i polityka (8 lis 2011)
Skóry, wosk, śledzie i wino, czyli handel nowożytnego Poznania, część 1 (6 lis 2011)
Jak budowano Rataje (3 lis 2011)
Cmentarze na poznańskiej Cytadeli (1 lis 2011)
Muzyka w dawnym Poznaniu (30 paź 2011)
Polacy i Niemcy w dziewiętnastowiecznym Poznaniu (27 paź 2011)
Dyplomata - arcybiskup - więzień - kardynał (25 paź 2011)
To już niemal sto lat, czyli historia Warty Poznań (23 paź 2011)
Subiektywny przegląd ważnych, zabawnych i tragicznych wydarzeń z dziejów osiemnastowiecznego Poznania (20 paź 2011)
Tramwaje konne w Poznaniu (18 paź 2011)
Historia i zabytki Ostrowa Tumskiego, część 6 (16 paź 2011)
Religijność w barokowym Poznaniu (13 paź 2011)
Twórca poznańskiego ratusza (11 paź 2011)
Dzieje poznańskiej sceny operetkowej (9 paź 2011)
Poznańskie wiosła (6 paź 2011)
Rozrywki mieszkańców renesansowego Poznania (4 paź 2011)
Administracja niemiecka w okupowanym Poznaniu 1939-45 (2 paź 2011)
Doktor Marcin (29 wrz 2011)
Życie codzienne mieszczan poznańskich w średniowieczu, część 5 (27 wrz 2011)
Historia i zabytki Ostrowa Tumskiego, część 5 (25 wrz 2011)
Subiektywny przegląd ważnych, zabawnych i tragicznych wydarzeń z dziejów siedemnastowiecznego Poznania (22 wrz 2011)
Historia "Kolejorza", część 2 (20 wrz 2011)
Od miasta-twierdzy do nowoczesnej metropolii. Rozwój Poznania w 1 poł. XX wieku. (18 wrz 2011)
Ludność żydowska w średniowiecznym i nowożytnym Poznaniu (15 wrz 2011)
Filolog i fabrykant. Opowieść o Hipolicie Cegielskim (13 wrz 2011)
Historia "Kolejorza", część 1 (11 wrz 2011)
Pomnik Armii "Poznań" (9 wrz 2011)
Międzynarodowe Targi Poznańskie w okresie międzywojennym, część 2 (6 wrz 2011)
Życie codzienne mieszczan poznańskich w średniowieczu, część 4 (4 wrz 2011)
Wrzesień 1939 roku w Poznaniu (2 wrz 2011)
Międzynarodowe Targi Poznańskie w okresie międzywojennym, część 1 (31 sie 2011)
Historia i zabytki Ostrowa Tumskiego, część 4 (29 sie 2011)
Most Królowej Jadwigi (27 sie 2011)
Subiektywny przegląd ważnych, zabawnych i tragicznych wydarzeń z dziejów szesnastowiecznego Poznania (25 sie 2011)
Poznańska Georges Sand (23 sie 2011)
Bułgarzy w Poznaniu (21 sie 2011)
Kolegium Jezuickie w Poznaniu (19 sie 2011)
Historia i zabytki Ostrowa Tumskiego, część 3 (17 sie 2011)
Występy Heleny Modrzejewskiej na scenach poznańskich teatrów (15 sie 2011)
Komunikat (30 lip 2011)
Przybycie Bambrów do Poznania (28 lip 2011)
Edward hr. Raczyński (1786 - 1845) (26 lip 2011)
Życie codzienne mieszczan poznańskich w średniowieczu, część 3. Czas pracy i odpoczynku. (25 lip 2011)
Edukacja dziewcząt w dziewiętnastowiecznym Poznaniu (24 lip 2011)
Subiektywny przegląd ważnych, zabawnych i tragicznych wydarzeń z dziejów średniowiecznego Poznania (22 lip 2011)
Historia i zabytki Ostrowa Tumskiego, część 2 (22 lip 2011)
Szwedzi w Poznaniu, część 2 (21 lip 2011)
Mikołaj Skrzetuski (ok. 1610 - 1673) (19 lip 2011)
Szwedzi w Poznaniu, część 1 (18 lip 2011)
Historia i zabytki Ostrowa Tumskiego, część 1 (17 lip 2011)
Poznań na morzach i oceanach, część 3 (16 lip 2011)
Poznań na morzach i oceanach, część 2 (15 lip 2011)
Poznań na morzach i oceanach, część 1 (14 lip 2011)
Inteligencja polska w dziewiętnastowiecznym Poznaniu (13 lip 2011)
Biskup Andrzej Bniński (1396 - 1479) (12 lip 2011)
Perypetie z pomnikiem Bamberki (11 lip 2011)
Reformacja i kontrreformacja w Poznaniu, część 2 (10 lip 2011)
Reformacja i kontrreformacja w Poznaniu, część 1 (9 lip 2011)
Biblioteka Raczyńskich (8 lip 2011)
Życie codzienne mieszczan poznańskich w średniowieczu, część 2 (7 lip 2011)
Antoni Pfitzner i jego firma (5 lip 2011)
Krótka historia Łazarza (4 lip 2011)
Życie codzienne mieszczan poznańskich w średniowieczu, część 1 (3 lip 2011)
Przyjęcia u prezydenta Ratajskiego (2 lip 2011)
Emilia Sczaniecka (1804 - 1896) (1 lip 2011)
Zajezdnia tramwajowa przy ulicy Gajowej (30 cze 2011)
Panorama średniowiecznego Poznania, część 2 (29 cze 2011)
Pomnik Poznańskiego Czerwca'56 (28 cze 2011)
Poznański Czerwiec 1956 (27 cze 2011)
Przemysł piwowarski w Poznaniu w XIX i na początku XX wieku (26 cze 2011)
Panorama średniowiecznego Poznania, część 1 (25 cze 2011)
Pomnik Bismarcka w Poznaniu (24 cze 2011)
Akademia Lubrańskiego (23 cze 2011)
Kościół św. Wojciecha (22 cze 2011)
Antoni Radziwiłł 1775 - 1833 (21 cze 2011)
Ustrój średniowiecznego Poznania (20 cze 2011)
Fortyfikacje Twierdzy Poznań - bariera w rozwoju miasta w XIX wieku (19 cze 2011)
Kulinarna historia Poznania, część 5 (18 cze 2011)
Pałac Górków (16 cze 2011)
Józef Struś 1510 - 1568 (15 cze 2011)
Brytyjski nalot na Poznań (14 cze 2011)
Krótka historia Wildy (13 cze 2011)
Zamtuzy i gamratki, czyli płatna miłość w Poznaniu, część 2 (12 cze 2011)
Więzienia w Poznaniu (10 cze 2011)
Kulinarna historia Poznania, część 4 (9 cze 2011)
Pożary i powodzie w renesansowym Poznaniu (8 cze 2011)
Perła poznańskiego baroku (7 cze 2011)
Twórca praskiego golema był Poznaniakiem (6 cze 2011)
Kulinarna historia Poznania, część 3 (5 cze 2011)
Zamtuzy i gamratki, czyli płatna miłość w Poznaniu, część 1 (4 cze 2011)
Pręgierz (3 cze 2011)
Kulinarna historia Poznania, część 2 (2 cze 2011)
Paweł Edmund Strzelecki 1797 - 1873 (1 cze 2011)
Zamek Wilhelma II (31 maj 2011)
Poznańskie czarownice i ich obrońcy (30 maj 2011)
Kulinarna historia Poznania, część 1 (29 maj 2011)
Poznaniak wśrod pionierów pediatrii (27 maj 2011)
Poznaniak współtwórcą wielkich odkryć geograficznych (26 maj 2011)
Sytuacja kobiet w renesansowym Poznaniu (25 maj 2011)
Zamek Przemysła (24 maj 2011)
Dopisek (23 maj 2011)
Napoleon w Poznaniu (23 maj 2011)
Herb miasta Poznania (22 maj 2011)
Skąd się wzięła nazwa "Poznań"? (21 maj 2011)
Witam wszystkich i zapraszam do lektury. (20 maj 2011)
Zdjęcie: Marek Barankiewicz