blog background
 
Maciej Brzeziński: Poznańskie Historie
historia, zabytki, kultura, ludzie
metka_epoznan
Zachować w pamięci miniony czas, czyli o Muzeum Uzbrojenia na poznańskiej Cytadeli
ok
14
not ok
6
liczba odsłon: 1610
Dziś mam przyjemność zaprezentować kolejny tekst, napisany przez współpracownika, w właściwie współpracowniczkę „Poznańskich Historii”. Autorką artykułu jest Pani Agnieszka Wiśniewska. Pani Agnieszka jest rodowitą poznanianką, historykiem-archiwistką, absolwentką Wydziału Historycznego UAM. Interesuje się historią XX wieku, a zwłaszcza dziejami Polski i Związku Radzieckiego w czasach stalinowskich. W wolnych chwilach zwiedza poznańskie fortyfikacje, uczestniczy w „Dniach Ułana” i „Weekendach Fortecznych”, a także strzela z broni pneumatycznej, gotuje i hoduje kaktusy. Prezentowany dzisiaj tekst opowiada o przeszłości i teraźniejszości Muzeum Uzbrojenia na poznańskiej Cytadeli. Zapraszam do lektury. 

„Na Cytadeli w Poznaniu znajduje się Muzeum Uzbrojenia. Jest tam plenerowa ekspozycja sprzętu wojskowego w skład której wchodzi: działo samobieżne, działa i haubice, samoloty, helikoptery, czołgi oraz samochody wojskowe. Powstało 9 maja 1965 roku w schronie laboratorium wojskowego wybudowanym w latach dziewięćdziesiątych XIX wieku. Na początku montowano w nim amunicję artyleryjską, napełniając łuski prochem, a następnie łącząc je z pociskiem. Po I wojnie światowej  w okresie międzywojennym w schronie znajdował się skład amunicji. Obiekt przetrwał II wojnę światową i walki o Cytadelę w 1945 roku. Nie został również poddany rozbiórce w latach 1950-1958 ( w tym czasie władze Poznania przekazywały cegły z rozbiórki pozostałości Fortu Winiary do budowy osiedli i do odbudowy Warszawy ). W roku 1962 zaczęto przekształcać tereny po byłym forcie w „Park-Pomnik Braterstwa Broni i Przyjaźni Polsko-Radzieckiej”.

W 1965 roku powstało tu Muzeum Militarium, które podlegało Muzeum Narodowemu i miało na celu gromadzenie eksponatów związanych z walką o Poznań w 1945 roku.
Obecnie powierzchnia wystawiennicza muzeum wynosi 350m2. Zanim schron stał się miejscem ekspozycji w ścianie od strony wejścia zostały wybite okna, aby wnętrze było lepiej oświetlone, a także wydzielono pokój administracyjny, przebudowując jedno z pomieszczeń schronu.

Aż do 1989 roku trzonem kolekcji wystawianej w muzeum były pamiątki po polskich obrońcach Cytadeli, oraz broń żołnierzy niemieckich i radzieckich toczących walki o Cytadelę.
Pierwsze pojazdy pancerne pojawiły się przed schronem w 1965 roku. Były to: czołg ciężki Józef Stalin II oraz działo samobieżne ISU-122. Były używane przez wojsko polskie i radzieckie. Zresztą możemy je w tym miejscu oglądać do dziś.
W 1967 roku zmieniono nazwę na Muzeum Wyzwolenia Miasta Poznania i przyłączono do Muzeum Historii Ruchu Robotniczego. Po zmianie ustroju, w roku 1991 zostało przekształcone w Muzeum Cytadeli Poznańskiej. Odtąd gromadzono tu nie tylko zbiory z roku 1945 lecz rozszerzono ekspozycję o zbiory z dziedziny wojskowości od XIX wieku, aż do czasów obecnych.

W roku 1998 po raz kolejny zmieniono nazwę tej instytucji. Tym razem na Muzeum Uzbrojenia. Nazwa ta obowiązuje po dziś dzień a instytucja podlega Muzeum Walk Niepodległościowych w Poznaniu. Przez to bierze udział w wypożyczaniu swoich zbiorów na wystawy i pokazy związane z tematyką wojskową. Najbardziej znaną imprezą, na której wykorzystywane są eksponaty Muzeum Uzbrojenia są Dni Ułana organizowane w Poznaniu w kwietniu już od 27 lat.

Przez prawie 48 lat  swojego istnienia muzeum podlegało różnym instytucjom. W jego archiwum nie zachowały się żadne dane dotyczące kierowników tej placówki z okresu początków jej istnienia. Wiadomo. Że w czasie od 1965-1969 przez pół roku instytucja kierował Eugeniusz Czarny. Następnie kolejno kierownikami byli:
-w latach 1969-1971 Tadeusz Kowalski (pierwszy udokumentowany kierownik tej placówki)
-od 1971-1978 Andrzej Kaszubkiewicz.
-1980-1987 Leonard Graczyk
-od 1988-1990 muzeum zarządzał Jerzy Makarow
-w latach 1990-2011 Jan Wieczorek. To on utworzył zbiór broni sygnałowej i lotniczej.
Po jego przejściu na emeryturę obowiązki przejął Arkadiusz Maciejewski.

W obecnych czasach muzeum posiada eksponaty z czasów walk o Cytadelę t.j. broń i wyposażenie wojsk radzieckich i niemieckich a także eksponaty przekazane przez rodziny polskich obrońców Cytadeli m.in. zdjęcia, odznaczenia, dokumenty. Ta część ekspozycji nosi nazwę „Między Wehrmachtem a Armią Czerwoną- Poznaniacy w bitwie o swoje miasto w 1945 roku.”
Wiele elementów ekspozycji otrzymało muzeum po wykopaliskach prowadzonych w latach 50 i 60 XX wieku, kiedy to Wzgórze Winiarskie przekształcono w park. Znaleziono tam m.in. niemiecki zasobnik do zrzucania zaopatrzenia (Luftwaffe zrzucała niemieckim żołnierzom w takich zasobnikach lekarstwa, broń i amunicję).

Element wystawy stanowi broń pochodząca z niemieckich samolotów; karabiny pokładowe, działka. Wystawa wzbogaciła się o znalezione na Cytadeli działko 20 mm MG-151 do samolotów Focke Wolf Fw-190. Samoloty te w czasie okupacji produkowano w Zakładach Cegielskiego (wówczas DWM). Wspomnę jeszcze, że do testowania działek zorganizowano strzelnicę na Reducie II fortu.
Muzeum Uzbrojenia posiada też dwa karabiny maszynowe Browning, które były na wyposażeniu amerykańskich bombowców Superfortec B-17. Mogą one pochodzić z samolotu strąconego przez Niemców podczas nalotów alianckich na Poznań, bądź mogły być wyposażeniem amerykańskich czołgów M-4 Sherman, które armia radziecka otrzymała w ramach Lend Lease- pomocy jakiej udzielały w latach 40 Stany Zjednoczone Rosjanom w walce z Niemcami.

W latach 1991-1998 muzeum rozszerzyło swoją formułę, co pozwoliło na zorganizowanie ciekawej ekspozycji poświęconej mundurom i wyposażeniu żołnierzy polskich w latach 1914-1945. Jednymi z najciekawszych eksponatów w tej kolekcji są mundury Błękitnej Armii generała Józefa Hallera (nazwa armii pochodzi od koloru sukna, z którego uszyte zostały mundury). Możemy zobaczyć także ubiory powstańców wielkopolskich, mundury żołnierzy polskich z lat 20 i 30 XX wieku, a także ubiór kapelana i ołtarz polowy z tego okresu. Mundury spadochroniarzy generała Stanisława Sosabowskiego, którzy w czasie II wojny światowej walczyli u boku brytyjskiej armii; mundury żołnierzy I i II Korpusu generała Władysława Andersa, mundury żołnierzy I Dywizji Piechoty im. Tadeusza Kościuszki sformowanej w 1943 roku w Sielcach nad Oką, także mundury lotników i marynarzy walczących na Zachodzie u boku Aliantów.

Natomiast rzadki a zarazem ciekawy eksponat stanowi „borowik”. Jest to hełmofon używany przez polskich pilotów latających w 1939 roku na samolotach bombowych „Łoś” oraz czołgistów czołgów 7TP. Polska posiadała niewiele zarówno „borowików”, czołgów 7TP i bombowców „ Łoś”, dlatego ten hełmofon jest tak cennym i rzadkim elementem wystawy. Nadmienię tutaj, że jest depozytem od prywatnego kolekcjonera. Kolekcjoner prawdopodobnie sprowadził go z Rosji, gdyż 17 września 1939 roku, kiedy armia czerwona wtargnęła na polskie tereny, przejmowała nasze magazyny wojskowe.

Kolekcja broni pancernej na dziedzińcu Muzeum Uzbrojenia, fot. A. Wiśniewska.

Stałym elementem wystaw Muzeum Uzbrojenia jest ekspozycja plenerowa. Jak już wspominałam, przed wejściem do muzeum możemy zobaczyć pojazdy pancerne. W 1965 roku pojawił się tam czołg ciężki Józef Stalin II. Przed umieszczeniem go jako ekspozycji służył w Oficerskiej Szkole Wojsk Pancernych w Poznaniu, a wyprodukowano go w 1944 roku. W latach 1944-1945 Rosjanie przekazali Ludowemu Wojsku Polskiemu 71 takich maszyn, a służyły nam do końca lat 50 XX wieku. Kolejne dwa pojazdy to czołgi T34/76 i T34/85 – pochodzą z II wojny światowej i również służyły polskiej armii.
T34/76 – czołg starszego typu wyprodukowany w Stalingradzkiej Fabryce Traktorów był używany przez Ludowe Wojsko Polskie do końca lat 50. T34/85 – czołg nowszego typu, zagrał  w słynnym serialu „Czterej pancerni i pies”. W latach 80 czołg z Muzeum Uzbrojenia miał napis „Rudy” i numer „102”, lecz  podczas renowacji oznaczenia zostały zamalowane. Czołg tego typu przeszedł do rezerwy w latach 80.
Wystawa Plenerowa posiada jeszcze dwa inne czołgi: T55 i T72. Oba wyprodukowano już w Polsce lecz na licencji radzieckiej.
Pierwszy z nich armia wykorzystywała do końca lat 80, natomiast T72 wchodzi w skład rezerwowego wyposażenia armii do dziś.
Na dziedzińcu muzeum możemy zobaczyć także ciężkie działo samobieżne ISU 122. W Polsce posiadamy tylko cztery egzemplarze tego pojazdu pancernego. Posiada  podwozie czołgu Józef Stalin i ogromną armatę kalibru 122 mm, która służyła do niszczenia czołgów przeciwnika, stanowisk artyleryjskich i bunkrów.
Na tyłach schronu, powyżej muzealnego placu znajduje się druga część plenerowej ekspozycji.
Mamy tam haubice i armaty przeciwpancerne używane przez Ludowe Wojsko Polskie.
Następnie zobaczyć można niewielką łódź desantową z okresu II wojny światowej. Wcześniej, zanim trafiła do muzeum służyła jako prom w Muzeum Pierwszych Piastów na Lednicy.
Obok łodzi widzimy transporter pływający PTS -M wyprodukowany w Związku Radzieckim. Takich transporterów używali polscy żołnierze w czasie powodzi w 1997 roku do ewakuacji ludzi i ich dobytku z zalanych terenów.
Kuter holowniczy KH -200 to kolejny eksponat na wystawie. Służył wojsku do budowy mostów pontonowych.

Na podwoziu samochodu Star 660 zbudowano trzy następne eksponaty, mianowicie: jeżdżący szpital z dwiema małymi salami operacyjnymi a także piekarnia i ciastownia polowa.

Radziecki śmigłowiec SM-1, fot. A. Wiśniewska.

Na tyłach schronu umieszczone zostały dwa helikoptery Mi-2 i SM-1 a także kilka samolotów. Jeden z nich – pierwszy skonstruowany w Polsce po II wojnie światowej samolot z silnikiem tłokowym TS -8 Bies. Był używany przez wojsko do szkolenia pilotów. Są też tłokowe samoloty wyprodukowane w ZSRR, używane przez Ludowe Wojsko Polskie:
- wielozadaniowy Jak -12
- szkolno –treningowy Jak -11
- transportowy AN -2 „Antek” – nazwa nadana przez polskich pilotów ( od 1960 roku produkowany też w naszym kraju w zakładach w Mielcu. Używany był przez lotnictwo wojskowe, pasażerskie i w rolnictwie. Część z nich lata nadal w aeroklubach).
Muzeum posiada też odrzutowce: MiG -21 –odrzutowiec myśliwski, wycofany z polskiej armii w latach 90 XX wieku. Odrzutowiec myśliwsko –bombowy Sn-20. W latach 70, 26 tego typu samolotów trafiło do 7 Brygady Lotnictwa Bombowo – Rozpoznawczego w Powidzu pod Poznaniem. Dopiero w 1997 roku wycofano je z użytku. Ostatni z nich to MiG -15, który został zaprojektowany w Związku Radzieckim w latach 40 XX wieku do zwalczania ciężkich amerykańskich bombowców. Szczególnie wsławił się skutecznością w czasie wojny w Korei w latach 1950 - 1953. Jako jeden z pierwszych udanych myśliwców odrzutowych posiadał skośny układ skrzydeł.

Radziecki samolot MIG-15, fot. A. Wiśniewska.

Z MiG -15 wiąże się też ciekawa historia. Polski podporucznik Franciszek Jarecki z 28 Pułku Lotnictwa Myśliwskiego w Słupsku 5 marca 1953 roku uciekł z Polski nowym MiG -15 bis na wyspę Bornholm. Tam specjaliści ze Stanów Zjednoczonych rozebrali samolot na najmniejsze części i zrobili ich gipsowe odlewy, aby w ten sposób poznać radzieckie nowoczesne rozwiązania techniczne w dziedzinie lotnictwa. Następnie złożyli samolot ponownie i odesłali do Polski. Podporucznik Jarecki otrzymał od generała Andersa Krzyż Zasługi, wystąpił w Radiu Wolna Europa a także otrzymał amerykańskie obywatelstwo. Do najważniejszych i najcenniejszych eksponatów wystawy plenerowej należą pojazdy wojskowe. Wśród nich jest jedyna w Polsce wyrzutnia rakiet „Katiusza”, która została zamontowana na podwoziu amerykańskiej ciężarówki Studebaker. Rosjanie otrzymali ją w ramach pomocy Lend Lease.

W naszym poznańskim Muzeum Uzbrojenia mamy także jedyny w Polsce samochód ZIS-5 z zamontowanym reflektorem przeciwlotniczym. Zagrał on w filmie o Katyniu nakręconym przez Bogusława Wołoszańskiego w podpoznańskim Biedrusku.
Wszystkie eksponaty, o który pisałam powyżej należą do wystaw stałych. Muzeum organizuje również wystawy czasowe, monograficzne. Na te wystawy zbiory wypożyczają prywatni kolekcjonerzy. W ostatnich latach w muzeum mogliśmy oglądać broń strzelecką, bagnety, hełmy, manierki, kubki, chlebaki, menażki używane przez Wojsko Polskie.

Cytadela jest ważnym miejscem dla Poznaniaków ze względu na swoją historyczną przeszłość. Idea powstania Muzeum Uzbrojenia i gromadzenie pamiątek związanych z wojskiem pozwoli zachować pamięć o minionych czasach, o zmaganiach Poznaniaków w walce o wolność. Ocalałe od zniszczenia przedmioty i pojazdy pozwalają nam, współcześnie żyjącym na dotknięcie historii, cofnięcie się do czasów, kiedy te eksponaty były używane.
Pozwalają poznać tamtą,  jakże ważną dla nas rzeczywistość i wczuć się w codzienność ludzi, którym te rzeczy służyły.
Muzeum warte odwiedzenia nie tylko przez miłośników militariów”.

Agnieszka Wiśniewska

Źródło:
Karol Szaładziński, Muzeum Uzbrojenia, w: Cytadela, „Kronika Miasta Poznania”, nr 4, 2011.
 
WASZE KOMENTARZE[1]
avatarUporekMarcepanowicz: MiG 15. .. Piękna maszyna.
dodano: Niedziela, 2013.01.27 15:58
ok
3
not ok
4
odpowiedz|usuń
~rb: Pewne drobne merytoryczne po szybkiej lekturze: 1. nie "Focke Wolf Fw-190", a "Focke-Wulf Fw 190" (od Georga Wulfa) 2. "antek to nie "AN-2", a "An-2" 3. Nie "Sn-20", tylko "Su-20" 4. "SM-1" to nie "radziecki śmigłowiec", tylko polski. Wyprodukowano go w Świdniku, na licencji radzieckiego Mi-1 5. Owszem "IS" pochodzi od "Iosif Stalin", ale czołg nie nazywał się "Józef Stalin II", a "IS-2".
dodano: Wtorek, 2013.01.29 00:59, IP:109.173.163.XXX
ok
4
not ok
0
odpowiedz|usuń
avatarrb: P.S. I coś co zauważyłem dopiero teraz. Fotka z MiGiem ma zły podpis. Na zdjęciu jest Lim-5, czyli produkowany w Polsce odpowiednik MiGa-17, a nie MiGa-15. Na drugim planie zaś stoją Su-20, MiG-21 (widoczny tylko statecznik pionowy) oraz dwupłatowy An-2.
dodano: Poniedziałek, 2013.04.15 13:04
ok
1
not ok
0
odpowiedz|usuń
DODAJ KOMENTARZ | Jesteś niezalogowany, Twój nick będzie poprzedzony ~zaloguj | zarejestruj
Liczba znaków do wykorzystania: 1000
codeimgNie jesteś anonimowy, Twoje IP zapisujemy w naszej bazie danych. Dodając komentarz akceptujesz Regulamin Forum
Do poprawnego działania mechanizmu dodawania komentarzy wymagane jest włączenie obsługi ciasteczek.
avatar
MACIEJ BRZEZIŃSKI
poznanskiehistorie.epoznan.pl
RSSsend_message
Nazywam się Maciej Brzeziński. Z wykształcenia jestem historykiem i wschodoznawcą. Od maja 2011 roku prowadzę tego bloga. Historia Poznania to jedna z moich pasji, ale za to największa, dlatego chcę popularyzować fascynujące dzieje tego miasta. Można mnie znaleźć także pod adresem: www.poznanskiehistorie.blogspot.com oraz na facebooku. Zapraszam więc do lektury.
Mój kontakt: poznanskiehistorie@gmail.com
ARCHIWUM WPISÓW
Protestanci w przedrozbiorowym Poznaniu, część 1 (18 maj 2017)
Zanim powstały Targi Poznańskie, czyli Wystawa Wschodnioniemiecka w 1911 roku. (14 maj 2017)
Wehikuł czasu, czyli Poznań A.D. 1835, część 2 (4 maj 2017)
Wehikuł czasu, czyli Poznań A.D. 1835, część 1 (27 kwi 2017)
10 poznańskich "naj..." (18 kwi 2017)
Medycyna i higiena w renesansowym Poznaniu (2 kwi 2017)
Adwentyści Dnia Siódmego w Poznaniu (22 mar 2017)
Bambrzy w dziejach Poznania, część 2 (9 mar 2017)
Bambrzy w dziejach Poznania, część 1 (3 mar 2017)
Jeżyckie wille - luksus i elegancja (15 lut 2017)
Legendarni biskupi poznańscy wg Długosza (6 lut 2017)
10 najsłynniejszych poznanianek (II) (22 sty 2017)
Poznaniacy wobec powstania listopadowego (30 lis 2016)
Paganini w Poznaniu (23 lis 2016)
Wehikuł czasu, czyli Poznań A.D. 1810, część 2 (17 lis 2016)
Wehikuł czasu, czyli Poznań A.D. 1810, część 1 (9 lis 2016)
Żydzi w międzywojennym Poznaniu (27 paź 2016)
Ks. Józef Rogaliński i starania o uniwersytet w osiemnastowiecznym Poznaniu (19 paź 2016)
10 najpiękniejszych ulic w Poznaniu (13 paź 2016)
Aleksander I w Poznaniu (29 wrz 2016)
Współczesne kościoły Poznania (23 wrz 2016)
Generał Tadeusz Kutrzeba i Armia "Poznań" (14 wrz 2016)
Niegolewski i inni, czyli wielkopolscy szwoleżerowie Napoleona (6 sie 2016)
Początki nowoczesnego sportu w Poznaniu (17 lip 2016)
Od października do czerwca, czyli ogólnopolskie znaczenie Czerwca'56 (7 lip 2016)
Johow-Gelände, czyli urok łazarskich kamienic (23 cze 2016)
Jak bernardyn z franciszkaninem, czyli wojna mnichów w siedemnastowiecznym Poznaniu (16 cze 2016)
95 lat Międzynarodowych Targów Poznańskich (2 cze 2016)
Wehikuł czasu, czyli Poznań A.D. 1790, część 2 (25 maj 2016)
Wehikuł czasu, czyli Poznań A.D. 1790, część 1 (19 maj 2016)
Adelajda i Kazimierz, czyli królewski ślub w katedrze poznańskiej (5 maj 2016)
Obchody Millenium Chrztu Polski w Poznaniu w 1966 roku (24 kwi 2016)
Jak Poznańczycy walczyli z germanizacją, część 2 (16 kwi 2016)
Jak Poznańczycy walczyli z germanizacją, część 1 (10 kwi 2016)
Socrealizm w Poznaniu (16 mar 2016)
Panowie z Górki (2 mar 2016)
Poznańskie Towarzystwo Przyjaciół Nauk, czyli namiastka uniwersytetu (25 lut 2016)
Jordan - biskup polski czy poznański? (11 lut 2016)
Zjazd poznański 1530 roku (3 lut 2016)
Architektura międzywojennego Poznania (28 sty 2016)
10 nietuzinkowych poznaniaków (12 sty 2016)
Życie w Poznaniu w pierwszych miesiącach Wielkiej Wojny w świetle "Kuriera Poznańskiego" (15 gru 2015)
Święci patroni Poznania (9 gru 2015)
Wehikuł czasu, czyli Poznań A.D. 1740, część 2 (24 lis 2015)
Wehikuł czasu, czyli Poznań A.D. 1740, część 1 (17 lis 2015)
Cmentarz na Górczynie (4 lis 2015)
130 lat komunikacji telefonicznej w Poznaniu (21 paź 2015)
Włosi w dawnym Poznaniu (7 paź 2015)
"Ukochana żona", czyli historia księżnej Ryksy szwedzkiej, żony Przemysła II (12 sie 2015)
10 najpiękniejszych kamienic poznańskiej "belle epoque" (28 lip 2015)
Od Intendentury do Collegium Historicum (14 lip 2015)
"Naród Sobie", czyli narodziny i pierwsze lata Teatru Polskiego w Poznaniu (30 cze 2015)
Rymarze, krawcy i kuśnierze, czyli słów kilka o rzemieślnikach w średniowiecznym Poznaniu (24 cze 2015)
Kulturkampf (9 cze 2015)
Poznańscy muzułmanie (2 cze 2015)
Port rzeczny w Poznaniu (26 maj 2015)
10 osobliwości Poznania (13 maj 2015)
Szkoci w Poznaniu (5 maj 2015)
Wehikuł czasu, czyli Poznań A.D. 1700, część 2 (27 kwi 2015)
Wehikuł czasu, czyli Poznań A.D. 1700, część 1 (21 kwi 2015)
Poznańscy reformaci i ich śródecki kościół (24 mar 2015)
Generał Krzyżanowski, czyli jak wielkopolski szlachcic został amerykańskim bohaterem (10 mar 2015)
Ludzie niezwyczajni - o Dezyderym Chłapowskim i księdzu Piotrze Wawrzyniaku słów kilka (3 mar 2015)
10 najpiękniejszych miejsc w Poznaniu (17 lut 2015)
Marcin Kasprzak i Róża Luksemburg, czyli socjaliści w dziewiętnastowiecznym Poznaniu (1 lut 2015)
Wybierzmy 10 najpiękniejszych miejsc w Poznaniu (26 sty 2015)
Wehikuł czasu, czyli Poznań A.D. 1650, część 2 (18 sty 2015)
Wehikuł czasu, czyli Poznań A.D. 1650, część 1 (11 sty 2015)
Poznańska parafia prawosławna (14 gru 2014)
10 najpiękniejszych i najcenniejszych poznańskich kościołów (30 lis 2014)
"De optimo senatore", czyli międzynarodowa kariera pewnego poznańskiego biskupa (16 lis 2014)
Od Wszystkich Świętych do Andrzejek, czyli listopad w wielkopolskiej tradycji ludowej (2 lis 2014)
Poznań 1146 - Krzyszków 1157 (26 paź 2014)
Historia Folwarku Edwardowo (12 paź 2014)
Targowisko, centrum polskości i miejsce zgromadzeń, czyli Stary Rynek w XIX wieku (9 paź 2014)
10 symboli Poznania (21 wrz 2014)
Ad maiorem Dei gloriam, czyli przybycie jezuitów do Poznania (14 wrz 2014)
Na pensji w Poznaniu dziewiętnastego stulecia (7 wrz 2014)
Dzieje Górczyna (31 sie 2014)
Przerwa wakacyjna (27 lip 2014)
Wehikuł czasu, czyli Poznań A.D. 1580, część 2 (21 lip 2014)
Wehikuł czasu, czyli Poznań A.D. 1580, część 1 (13 lip 2014)
10 najsłynniejszych poznanianek (29 cze 2014)
Katedra poznańska królewską nekropolią? (22 cze 2014)
Grecy w Poznaniu (15 cze 2014)
Konstancja z Potockich Raczyńska, czyli żywot kobiety niezwykłej (8 cze 2014)
Poznańska parafia Kościoła Ewangelicko-Metodystycznego (1 cze 2014)
Gniezno czy Poznań? Gdzie znajdowała się pierwsza stolica Polski? (25 maj 2014)
No to mamy już 3 lata! (21 maj 2014)
10 osób, które najbardziej przyczyniły się do rozwoju Poznania (18 maj 2014)
Co kryje park na osiedlu Czecha? Pruskie umocnienia wśród ratajskich bloków! (11 maj 2014)
Wehikuł czasu, czyli Poznań A.D. 1500, część 2 (4 maj 2014)
Wehikuł czasu, czyli Poznań A.D. 1500, część 1 (27 kwi 2014)
Wesołych Świąt! (13 kwi 2014)
Beocja czy Sparta? Jak wykształcił się poznański etos (23 mar 2014)
Reformowany Kościół Katolicki w Polsce i jego poznańska siedziba (16 mar 2014)
Pomniki Wieszcza Adama w Poznaniu (2 mar 2014)
Dominikanie, karmelici, bernardyni, czyli zakony żebracze w średniowiecznym Poznaniu (16 lut 2014)
Od Śluzy Katedralnej do powstania ICHOT (9 lut 2014)
W domu i w kamienicy, czyli jak mieszkali poznaniacy w XIX stuleciu (2 lut 2014)
Od osady Stelmachy do placu Wiosny Ludów (26 sty 2014)
Wehikuł czasu, czyli jak się żyło w Poznaniu 600 lat temu, część 2 (19 sty 2014)
Wehikuł czasu, czyli jak się żyło w Poznaniu 600 lat temu, część 1 (12 sty 2014)
Dwa stare forty. Jedna historia, wspólna przyszłość? (5 sty 2014)
Chwała Zwycięzcom! (26 gru 2013)
Wesołych Świąt! (22 gru 2013)
Z Poznania do Hollywood, czyli historia Lilli Palmer (15 gru 2013)
Legenda o trzech skradzionych Hostiach - prawda, czy mit? (8 gru 2013)
Sejm Dzielnicowy w Poznaniu (1 gru 2013)
Panorama renesansowego Poznania (17 lis 2013)
Miejsce kaźni Wielkopolan w okresie II wojny światowej - obóz koncentracyjny w Forcie VII w Poznaniu (8 lis 2013)
Kłopotliwy honorowy obywatel miasta Poznania (3 lis 2013)
Historia Jeżyc, część 2 (27 paź 2013)
Historia Jeżyc, część 1 (20 paź 2013)
Poznań kontra Kraków, czyli jezuickie starania o uniwersytet w Poznaniu w 1611 roku (13 paź 2013)
Doktor Marcin i inni, czyli początki poznańskiej pracy organicznej (29 wrz 2013)
Poznań w oparach czarnej magii (24 wrz 2013)
"W Poznaniu na wygnaniu", czyli poznańskie lata Kazimiery Iłłakowiczówny (15 wrz 2013)
Perły poznańskich podwórek, czyli ul. Ratajczaka 14 - historia zabudowy w podwórzu (8 wrz 2013)
Przerwa wakacyjna (21 lip 2013)
Burzliwe dzieje ratuszowego orła (14 lip 2013)
Podróż sentymentalna kolejką wąskotorową - kiedyś czasy świetności, a dziś pozostałości i wspomnienia (7 lip 2013)
Poznań pod wodą (30 cze 2013)
Wędrujące serce generała (23 cze 2013)
Pancerna Impreza. Fotorelacja z Dnia Otwartych Koszar w Centrum Szkolenia Wojsk Lądowych (16 cze 2013)
Odrodzenie z upadku, czyli działalność Komisji Dobrego Porządku w Poznaniu (9 cze 2013)
Fort VIIa - militarna przeszłość, "biurowa" przyszłość (2 cze 2013)
Od Wszechnicy Piastowskiej do Uniwersytetu Poznańskiego (26 maj 2013)
Książę Przemysł I - ojciec Poznania (19 maj 2013)
Medycyna i higiena w Poznaniu XIX stulecia (12 maj 2013)
28. Dni Ułana 2013 - fotorelacja Agnieszki Wiśniewskiej. (7 maj 2013)
"Błazeńskie urządzenie", czyli historia poznańskich koziołków (28 kwi 2013)
Poznańska Gra Liczbowa "Koziołki" (21 kwi 2013)
Hipodrom Wola - tradycja i teraźniejszość (14 kwi 2013)
Halo, halo, tu Radio Poznań! (7 kwi 2013)
Wesołych Świąt (28 mar 2013)
Książka w renesansowym Poznaniu (24 mar 2013)
Świat, którego już nie ma - Bambrzy na poznańskich Ratajach (17 mar 2013)
"Wichrzyciele i warchoły", czyli Marzec'68 w Poznaniu (10 mar 2013)
Apel (3 mar 2013)
Pozostałości Poznańskiej Twierdzy Fortowej - Fort 1 (3 mar 2013)
Alianckie naloty na Poznań (24 lut 2013)
Budynki pokawaleryjskie w Poznaniu, czyli od koszar do osiedla (17 lut 2013)
Jego Królewska Mość Mikołaj Rychlik (10 lut 2013)
Poznań w latach Wielkiej Wojny (3 lut 2013)
Zachować w pamięci miniony czas, czyli o Muzeum Uzbrojenia na poznańskiej Cytadeli (27 sty 2013)
Konkurs "Blog Roku 2012" (24 sty 2013)
"Piękna Polka", czyli historia królowej Elżbiety Ryksy (20 sty 2013)
Spotkanie z Igorem Janke (15 sty 2013)
Poznańskie stadiony, część 3 - Stadion przy ul. Bułgarskiej (13 sty 2013)
Dwieście lat temu urodził się Hipolit Cegielski! (6 sty 2013)
Wesołych Świąt !!! (19 gru 2012)
Rozrywki dzieci i młodzieży w dziewiętnastowiecznym Poznaniu (9 gru 2012)
Powojenna odbudowa Starego Rynku (2 gru 2012)
Roman Wilhelmi - wybitny aktor z Poznania (25 lis 2012)
Ponowny pochówek junikowskich kosynierów (21 lis 2012)
Antiqua civitas posnaniensis, czyli dzieje Śródki (18 lis 2012)
Poznań w listopadzie 1918 roku (11 lis 2012)
Poznańska moda w czasach Oświecenia (5 lis 2012)
Odsłonięcie pomnika Romana Wilhelmiego w Poznaniu - fotorelacja (5 lis 2012)
Mały komunikat (5 lis 2012)
Poznańskie stadiony, część 2 - Stadion im. Edmunda Szyca (5 lis 2012)
Legenda polskiej archeologii (21 paź 2012)
Jak budowano Winogrady (14 paź 2012)
Poznaniaków droga ku nowoczesności (8 paź 2012)
Złodziejki, prostytutki, cudzołożnice, czyli kobieca przestępczość w dawnym Poznaniu (30 wrz 2012)
Od mostu Łacina do mostu św. Rocha (23 wrz 2012)
Jak króla Henryka w Poznaniu witano (16 wrz 2012)
Poznańskie stadiony, część 1 - Stadion Lecha na Dębcu (9 wrz 2012)
Budowniczy, uczony, biskup i polityk, czyli opowieść o Janie Lubrańskim (2 wrz 2012)
Pomniki dziewiętnastowiecznego Poznania (26 sie 2012)
Poznańscy ułani (15 sie 2012)
Na scenach kabaretów międzywojennego Poznania (12 sie 2012)
Próby emancypacji poznańskich Żydów w pierwszej połowie XIX wieku (8 sie 2012)
Dzieje "Poznańskiej Wenecji" (5 sie 2012)
Czas na urlop! (17 lip 2012)
Poznański debiut Władysława Hańczy (15 lip 2012)
Najcenniejsza relikwia poznańskiej katedry (11 lip 2012)
Łacińskie inskrypcje na poznańskim Ratuszu, część 2 (8 lip 2012)
Łacińskie inskrypcje na poznańskim Ratuszu, część 1 (4 lip 2012)
Poznański romantyk - Ryszard Wincenty Berwiński (28 cze 2012)
Na pomoc Prezydentowi i Rządowi! Poznań wobec przewrotu majowego 1926 roku (24 cze 2012)
Roman May i jego przemysłowe imperium (20 cze 2012)
Poznańskie organy Ladegasta (17 cze 2012)
Książka w średniowiecznym Poznaniu (10 cze 2012)
Wielkopolskie struktury przedwojennego wywiadu i kontrwywiadu, czyli "Dwójka" w Poznaniu i Bydgoszczy, część 2 (6 cze 2012)
Wielkopolskie struktury przedwojennego wywiadu i kontrwywiadu, czyli "Dwójka" w Poznaniu i Bydgoszczy, część 1 (3 cze 2012)
"Echt Poznanioki" kontra "Galicjoki", czyli konflikt swój-obcy w międzywojennym Poznaniu (30 maj 2012)
Królewska Niemiecka Akademia (27 maj 2012)
No to stuknął nam roczek! (20 maj 2012)
Pierwszy polski podręcznik savoir-vivre (16 maj 2012)
Centrum Turystyki Kulturowej TRAKT, czyli jak wypromować Poznań, część 2 (13 maj 2012)
Dzieje poznańskiej masonerii, część 2 (9 maj 2012)
Dzieje poznańskiej masonerii, część 1 (6 maj 2012)
Poznań a Konstytucja 3 Maja (3 maj 2012)
Rowerem przez Afrykę (29 kwi 2012)
Rycerze św. Jana Jerozolimskiego w Poznaniu (25 kwi 2012)
Czy w Poznaniu strzelano do cara? (15 kwi 2012)
Początki poznańskiej kinematografii (11 kwi 2012)
Palmy, zajączek i dyngus, czyli wielkopolskie tradycje wielkanocne, część 2 (1 kwi 2012)
Palmy, zajączek i dyngus, czyli wielkopolskie tradycje wielkanocne, część 1 (28 mar 2012)
Centrum Turystyki Kulturowej TRAKT, czyli jak wypromować Poznań, część 1 (25 mar 2012)
Ostatnia publiczna egzekucja w Polsce (21 mar 2012)
Poznańskie duchy i zjawy (18 mar 2012)
Szermierz poznańskiej kontrreformacji (14 mar 2012)
Moda renesansowego Poznania (11 mar 2012)
Związki Józefa Ignacego Kraszewskiego z Poznaniem (7 mar 2012)
Edukacja regionalna - czy jest obecna w szkole? (4 mar 2012)
O profesji kata w dawnym Poznaniu (29 lut 2012)
Ferdinand Foch w Poznaniu (26 lut 2012)
Najstarsza poznańska nekropolia (22 lut 2012)
O poznańskich łaźniach (19 lut 2012)
Ustrój renesansowego Poznania (15 lut 2012)
Tragiczna historia Ludgardy (12 lut 2012)
Trakt Królewsko-Cesarski. Podróż po historii Poznania, częśc 3 (8 lut 2012)
Perły Starego Rynku, część 4 (5 lut 2012)
Matka, żona i nauczycielka, czyli pozycja kobiet w dziewiętnastowiecznym Poznaniu (1 lut 2012)
Ze wspomnień poznańskiego architekta (29 sty 2012)
Trakt Królewsko-Cesarski. Podróż po historii Poznania, częśc 2 (25 sty 2012)
Między lojalnością a kontestacją. Mniejszość niemiecka w międzywojennym Poznaniu (22 sty 2012)
Poznań w Prusach Południowych 1793 - 1806 (17 sty 2012)
Trakt Królewsko-Cesarski. Podróż po historii Poznania, część 1 (15 sty 2012)
Krynoliny, gorsety, surduty i cylindry. Kilka słów o modzie dziewiętnastowiecznego Poznania, część 2 (12 sty 2012)
Pomnik Powstańców Wielkopolskich (10 sty 2012)
Kawiarnia, teatr i karty, czyli kilka słów o rozrywkach osiemnastowiecznego Poznania (8 sty 2012)
Z Rogalina przez Francję i Holandię, do Brazylii (5 sty 2012)
Bale w hotelu Bazar (3 sty 2012)
Świąteczny komunikat (20 gru 2011)
Gwiazdor, makiełki i Herody, czyli wielkopolskie tradycje bożonarodzeniowe, część 2 (18 gru 2011)
Gwiazdor, makiełki i Herody, czyli wielkopolskie tradycje bożonarodzeniowe, część 1 (15 gru 2011)
Perły Starego Rynku, część 3 (13 gru 2011)
Krynoliny, gorsety, surduty i cylindry. Kilka słów o modzie dziewiętnastowiecznego Poznania (11 gru 2011)
Prezydent "Rzeczpospolitej Polskiej Poznańskiej" (5 gru 2011)
Perły Starego Rynku, część 2 (4 gru 2011)
Życie codzienne mieszczan poznańskich w średniowieczu, część 7 (1 gru 2011)
Most znany i nieznany (29 lis 2011)
Romantycy i spiskowcy, czyli próba wywołania powstania w 1846 roku w Poznaniu (27 lis 2011)
Mentalność mieszkańców dawnego Poznania (24 lis 2011)
Perły Starego Rynku, część 1 (22 lis 2011)
Elegantki i modnisie dwudziestolecia międzywojennego (20 lis 2011)
Prezydent-legenda, czyli opowieść o Cyrylu Ratajskim (17 lis 2011)
Skóry, wosk, śledzie i wino, czyli handel nowożytnego Poznania, część 2 (15 lis 2011)
Życie codzienne mieszczan poznańskich w średniowieczu, część 6 (13 lis 2011)
Patron najsłynniejszej ulicy w Poznaniu (10 lis 2011)
Miłość i polityka (8 lis 2011)
Skóry, wosk, śledzie i wino, czyli handel nowożytnego Poznania, część 1 (6 lis 2011)
Jak budowano Rataje (3 lis 2011)
Cmentarze na poznańskiej Cytadeli (1 lis 2011)
Muzyka w dawnym Poznaniu (30 paź 2011)
Polacy i Niemcy w dziewiętnastowiecznym Poznaniu (27 paź 2011)
Dyplomata - arcybiskup - więzień - kardynał (25 paź 2011)
To już niemal sto lat, czyli historia Warty Poznań (23 paź 2011)
Subiektywny przegląd ważnych, zabawnych i tragicznych wydarzeń z dziejów osiemnastowiecznego Poznania (20 paź 2011)
Tramwaje konne w Poznaniu (18 paź 2011)
Historia i zabytki Ostrowa Tumskiego, część 6 (16 paź 2011)
Religijność w barokowym Poznaniu (13 paź 2011)
Twórca poznańskiego ratusza (11 paź 2011)
Dzieje poznańskiej sceny operetkowej (9 paź 2011)
Poznańskie wiosła (6 paź 2011)
Rozrywki mieszkańców renesansowego Poznania (4 paź 2011)
Administracja niemiecka w okupowanym Poznaniu 1939-45 (2 paź 2011)
Doktor Marcin (29 wrz 2011)
Życie codzienne mieszczan poznańskich w średniowieczu, część 5 (27 wrz 2011)
Historia i zabytki Ostrowa Tumskiego, część 5 (25 wrz 2011)
Subiektywny przegląd ważnych, zabawnych i tragicznych wydarzeń z dziejów siedemnastowiecznego Poznania (22 wrz 2011)
Historia "Kolejorza", część 2 (20 wrz 2011)
Od miasta-twierdzy do nowoczesnej metropolii. Rozwój Poznania w 1 poł. XX wieku. (18 wrz 2011)
Ludność żydowska w średniowiecznym i nowożytnym Poznaniu (15 wrz 2011)
Filolog i fabrykant. Opowieść o Hipolicie Cegielskim (13 wrz 2011)
Historia "Kolejorza", część 1 (11 wrz 2011)
Pomnik Armii "Poznań" (9 wrz 2011)
Międzynarodowe Targi Poznańskie w okresie międzywojennym, część 2 (6 wrz 2011)
Życie codzienne mieszczan poznańskich w średniowieczu, część 4 (4 wrz 2011)
Wrzesień 1939 roku w Poznaniu (2 wrz 2011)
Międzynarodowe Targi Poznańskie w okresie międzywojennym, część 1 (31 sie 2011)
Historia i zabytki Ostrowa Tumskiego, część 4 (29 sie 2011)
Most Królowej Jadwigi (27 sie 2011)
Subiektywny przegląd ważnych, zabawnych i tragicznych wydarzeń z dziejów szesnastowiecznego Poznania (25 sie 2011)
Poznańska Georges Sand (23 sie 2011)
Bułgarzy w Poznaniu (21 sie 2011)
Kolegium Jezuickie w Poznaniu (19 sie 2011)
Historia i zabytki Ostrowa Tumskiego, część 3 (17 sie 2011)
Występy Heleny Modrzejewskiej na scenach poznańskich teatrów (15 sie 2011)
Komunikat (30 lip 2011)
Przybycie Bambrów do Poznania (28 lip 2011)
Edward hr. Raczyński (1786 - 1845) (26 lip 2011)
Życie codzienne mieszczan poznańskich w średniowieczu, część 3. Czas pracy i odpoczynku. (25 lip 2011)
Edukacja dziewcząt w dziewiętnastowiecznym Poznaniu (24 lip 2011)
Subiektywny przegląd ważnych, zabawnych i tragicznych wydarzeń z dziejów średniowiecznego Poznania (22 lip 2011)
Historia i zabytki Ostrowa Tumskiego, część 2 (22 lip 2011)
Szwedzi w Poznaniu, część 2 (21 lip 2011)
Mikołaj Skrzetuski (ok. 1610 - 1673) (19 lip 2011)
Szwedzi w Poznaniu, część 1 (18 lip 2011)
Historia i zabytki Ostrowa Tumskiego, część 1 (17 lip 2011)
Poznań na morzach i oceanach, część 3 (16 lip 2011)
Poznań na morzach i oceanach, część 2 (15 lip 2011)
Poznań na morzach i oceanach, część 1 (14 lip 2011)
Inteligencja polska w dziewiętnastowiecznym Poznaniu (13 lip 2011)
Biskup Andrzej Bniński (1396 - 1479) (12 lip 2011)
Perypetie z pomnikiem Bamberki (11 lip 2011)
Reformacja i kontrreformacja w Poznaniu, część 2 (10 lip 2011)
Reformacja i kontrreformacja w Poznaniu, część 1 (9 lip 2011)
Biblioteka Raczyńskich (8 lip 2011)
Życie codzienne mieszczan poznańskich w średniowieczu, część 2 (7 lip 2011)
Antoni Pfitzner i jego firma (5 lip 2011)
Krótka historia Łazarza (4 lip 2011)
Życie codzienne mieszczan poznańskich w średniowieczu, część 1 (3 lip 2011)
Przyjęcia u prezydenta Ratajskiego (2 lip 2011)
Emilia Sczaniecka (1804 - 1896) (1 lip 2011)
Zajezdnia tramwajowa przy ulicy Gajowej (30 cze 2011)
Panorama średniowiecznego Poznania, część 2 (29 cze 2011)
Pomnik Poznańskiego Czerwca'56 (28 cze 2011)
Poznański Czerwiec 1956 (27 cze 2011)
Przemysł piwowarski w Poznaniu w XIX i na początku XX wieku (26 cze 2011)
Panorama średniowiecznego Poznania, część 1 (25 cze 2011)
Pomnik Bismarcka w Poznaniu (24 cze 2011)
Akademia Lubrańskiego (23 cze 2011)
Kościół św. Wojciecha (22 cze 2011)
Antoni Radziwiłł 1775 - 1833 (21 cze 2011)
Ustrój średniowiecznego Poznania (20 cze 2011)
Fortyfikacje Twierdzy Poznań - bariera w rozwoju miasta w XIX wieku (19 cze 2011)
Kulinarna historia Poznania, część 5 (18 cze 2011)
Pałac Górków (16 cze 2011)
Józef Struś 1510 - 1568 (15 cze 2011)
Brytyjski nalot na Poznań (14 cze 2011)
Krótka historia Wildy (13 cze 2011)
Zamtuzy i gamratki, czyli płatna miłość w Poznaniu, część 2 (12 cze 2011)
Więzienia w Poznaniu (10 cze 2011)
Kulinarna historia Poznania, część 4 (9 cze 2011)
Pożary i powodzie w renesansowym Poznaniu (8 cze 2011)
Perła poznańskiego baroku (7 cze 2011)
Twórca praskiego golema był Poznaniakiem (6 cze 2011)
Kulinarna historia Poznania, część 3 (5 cze 2011)
Zamtuzy i gamratki, czyli płatna miłość w Poznaniu, część 1 (4 cze 2011)
Pręgierz (3 cze 2011)
Kulinarna historia Poznania, część 2 (2 cze 2011)
Paweł Edmund Strzelecki 1797 - 1873 (1 cze 2011)
Zamek Wilhelma II (31 maj 2011)
Poznańskie czarownice i ich obrońcy (30 maj 2011)
Kulinarna historia Poznania, część 1 (29 maj 2011)
Poznaniak wśrod pionierów pediatrii (27 maj 2011)
Poznaniak współtwórcą wielkich odkryć geograficznych (26 maj 2011)
Sytuacja kobiet w renesansowym Poznaniu (25 maj 2011)
Zamek Przemysła (24 maj 2011)
Dopisek (23 maj 2011)
Napoleon w Poznaniu (23 maj 2011)
Herb miasta Poznania (22 maj 2011)
Skąd się wzięła nazwa "Poznań"? (21 maj 2011)
Witam wszystkich i zapraszam do lektury. (20 maj 2011)
Zdjęcie: Marek Barankiewicz