blog background
 
Maciej Brzeziński: Poznańskie Historie
historia, zabytki, kultura, ludzie
metka_epoznan
Zanim powstały Targi Poznańskie, czyli Wystawa Wschodnioniemiecka w 1911 roku.
ok
31
not ok
0
liczba odsłon: 282
Międzynarodowe Targi Poznańskie, to obecnie jeden z najważniejszych symboli miasta Poznania. Już za cztery lata, Targi obchodzić będą stulecie istnienia. Teren, na który zajmują się dziś MTP, jeszcze przed I wojną światową upatrzyli sobie włodarze Poznania i postanowili zorganizować tam Wystawę Wschodnioniemiecką.

Idea organizowania cyklicznych wystaw prezentujących osiągnięcia gospodarcze, techniczne i naukowe, narodziła się we Francji w gorących dniach rewolucji. W 1798 r. zorganizowano tam pierwszą wystawę, podczas której swoje wyroby zaprezentowało 110 wystawców. Pomysł Francuzów podchwycono także w innych krajach europejskich, a w Poznaniu pierwszą wystawę zorganizowano z inicjatywy Tytusa Działyńskiego w 1850 r. Więcej na temat wystaw przemysłowych w Poznaniu w XIX wieku w tekście: 95 lat Międzynarodowych Targów Poznańskich


1. Znaczek pocztowy promujący Wystawę Wschodnioniemiecką.


„Stolica niemieckiego Wschodu”

Ostatnia dekada XIX i pierwsze lata XX wieku, to kamień milowy w dziejach Poznania. W ciągu ponad dwudziestu lat, Poznań z małego, prowincjonalnego miasta-twierdzy, stał się kwitnącą, nowoczesną metropolią, a w dodatku jednym z miast rezydencjonalnych cesarzy niemieckich. Niemcy upatrzyli sobie Poznań na stolicę niemieckich kresów wschodnich. Rozwój miasta miał służyć podniesieniu atrakcyjności Poznania i całej prowincji, co przełożyłoby się na sprowadzenie osadników, przedstawicieli wolnych zawodów i urzędników z Rzeszy. Ci ostatni, przez lata uważali przeniesienie do Prowincji Poznańskiej za zesłanie. Niemiecka inteligencja też nie kwapiła się do osiedlania na wschodzie cesarstwa. Do anegdoty przeszły już opowieści o tym, jak to mieszkańcy Poznania i to zarówno Polacy, jak i Niemcy, omijali lekarzy, sprowadzanych tu z zachodnich prowincji Cesarstwa Niemieckiego, choćby nawet legitymowali się dyplomami najlepszych uczelni.  Uważano bowiem, że jeśli lekarz wybiera Poznań, zamiast np. Kolonii, Hamburga czy Berlina, to widocznie posiada zbyt niskie kwalifikacje, aby praktykować na zachodzie, więc zmuszony jest osiąść na wschodzie. Zatem poznaniacy woleli korzystać z pomocy miejscowych lekarzy, którym bardziej ufali. Rozbudowa Poznania na przełomie XIX i XX w. miała zmienić to postrzeganie miasta i całej prowincji.


2. Widokówka z budynkami poznańskiej Dzielnicy Cesarskiej.


Początki przebudowy i rozwoju wiążą się z wielka powodzią, która w 1888 r. zalała Chwaliszewo, Śródkę i Stary Rynek. Zmusiło to władze do rozpoczęcia prac nad regulacją Warty. Przy okazji zdano sobie sprawę z trudnej sytuacji mieszkaniowej w Poznaniu. Budowa nowych domów była jednak utrudniona za względu na ograniczenia związane z istnieniem fortyfikacji i zakazem wznoszenia zabudowań w pasie przyfortecznym. Władze wojskowe i państwowe zdały sobie sprawę, że wobec rozwoju artylerii, dotychczasowe umocnienia są już przestarzałe. Stopniowo władze wojskowe znosiły ograniczenia w budownictwie cywilnym, aż wreszcie, w 1902 r., zdecydowano o likwidacji umocnień na lewym brzegu Warty. Umożliwiło to wreszcie rozwój Poznania. Nie bez znaczenia było objęcie funkcji nadburmistrza miasta przez energicznego Richarda Wittinga w 1891 r. W 1902 r. zastąpił go na tym stanowisku równie zasłużony dla miasta Ernst Wilms. W 1900 r. przyłączono do Poznania Wildę, Łazarz, Jeżyce i Górczyn. Ukoronowaniem działań na rzecz rozwoju i upiększania miasta, była budowa Dzielnicy Cesarskiej, której najważniejszym elementem był zamek cesarza Wilhelma II.


3. Zamek Wilhelma II w Poznaniu.


Pokazać osiągnięcia „Marchii Wschodniej”

Wraz z dynamicznym rozwojem Poznania, władze centralne powzięły zamysł zorganizowania wielkiej wystawy, mającej pokazać osiągnięcia niemieckiej „misji cywilizacyjnej na wschodzie”, przy czym chodziło tu o całość pruskich kresów wschodnich, nie tylko o Prowincję Poznańską. Miast-kandydatów do zorganizowania wystawy było kilka, ale ostatecznie zdecydowano się na Poznań. Gród Przemysła był położony centralnie, niemal w środku wschodnich ziem pruskich, co znacznie ułatwiało transport eksponatów i gości. Dla władz Poznania była to okazja do pokazania prężnie rozwijającego się miasta. Cała impreza miała wyraźniej propagandowy charakter. Dla nadburmistrza Poznania Ernsta Wilmsa, sukces wystawy był sprawą najwyższej wagi. Miał on już doświadczenie w tej mierze, bowiem w 1902 r. zasiadał w zarządzie podobnej Wystawy Przemysłowej, zorganizowanej w Düsseldorfie.


4. Plakat promujący Wystawę Wschodnioniemiecką w Poznaniu w 1911 r.


Pierwsze plany i koncepcje opracowano już w 1908 r. 9 listopada 1909 r. powołano komitet organizacyjny, złożony z 15 członków, reprezentujących różnego typu stowarzyszenia i organizacje, oczywiście niemieckie, najbardziej zainteresowane tą imprezą. Aby zapewnić wystawie odpowiednią oprawę, honorowy patronat nad nią objął Kronprinz (prusko-niemiecki następca tronu), syn cesarza Wilhelma II, książę Wilhelm. Powołano także komitet honorowy, w skład którego weszli: kanclerz Niemiec Theobald von Bethmann-Hollweg oraz prezesi wszystkich wschodnich prowincji II Rzeszy. Oficjalna nazwa wystawy brzmiała: Wschodnioniemiecka Wystawa Przemysłu, Rzemiosła i Rolnictwa. Koszt jej budowy oszacowano na ok. 2,5 mln marek.


5. Plan terenów wystawowych.


Wystawa

Problemem był wybór odpowiedniego miejsca na zorganizowanie Wystawy. Początkowo brano pod uwagę teren po Wystawie z 1895 r., czyli obszar ciągnący się od dawnej Bramy Królewskiej (wylot dzisiejszej ulic Libelta) aż do Bramy Berlińskiej (wylot Świętego Marcina), ale w chwili, kiedy organizowano Wystawę Wschodnioniemiecką, obszar ten był już zagospodarowany pod budowę Ringu Cesarskiego (ob. część Alei Niepodległości). Rozważano też budowę terenów wystawowych na Sołaczu, ale uznano, że to zbyt daleko od centrum. Ostatecznie zdecydowano się na teren przylegający do ulicy Głogowskiej niedaleko Dworca Głównego, czyli tam, gdzie obecnie znajdują się Międzynarodowe Targi Poznańskie.


6. Wystawa Wschodnioniemiecka.

Na potrzeby Wystawy przeznaczono 35 hektarów. Teren podzielono na działki, na których miały stanąć hale i pawilony wystawowe. Najważniejsze budynki zbudowano od strony okazałego, reprezentacyjnego wejścia, znajdującego się od ulicy Augusty Wiktorii (ob. Grunwaldzkiej). 


7. Pawilon wejściowy na Wystawę.


Stanęła tam Główna Hala Przemysłowa, budynki wystawowe miasta, okazały dziedziniec, Hala Maszyn i pomniejsze budynki. Od strony Ogrodu Botanicznego (ob. Park Wilsona) ustawiono piwiarnię i wielką, podświetlaną fontannę. W samym Ogrodzie powstał okazały budynek Palmiarni, istniejący zresztą do dzisiaj oraz Hala Betonowa. Od strony ulicy Schillera (ob. Orzeszkowej), zbudowano Wioskę Osadniczą, o której za chwilę. 


8. Fontanna.


Dominującym akcentem Wystawy była ogromna Wieża Górnośląska, autorstwa Hansa Poelziga. Nazwa wieży pochodzi stąd, że przeznaczono ją na potrzeby wystawowe niemieckich firm z Górnego Śląska, m.in. znanej Huty Donnersmarcka z Zabrza. Wieża Górnośląska to zdecydowanie najciekawszy budynek Wystawy, gdyż oprócz funkcji wystawienniczej, miała służyć miastu jako wieża ciśnień, oczywiście po zakończeniu imprezy. Wieża przetrwała do II wojny światowej. Dziś na jej fundamentach stoi Iglica, najważniejszy obecnie symbol Międzynarodowych Targów Poznańskich. Ogółem dla ponad 1000 wystawców, zbudowano 25 dużych i 60 mniejszych budynków targowych.


9. Wieża Górnośląska.


Wystawa Wschodnioniemiecka trwała od 15 maja do 30 września 1911 r. Oprócz pawilonów wystawowych, zadbano także o inne atrakcje dla zwiedzających. Na terenie Wystawy zbudowano restaurację, kawiarnię, winiarnię i piwiarnię. Niezwykle interesujący kompleksem budynków na Wystawie był tzw. „Alt Posen”. Były to kopie (oczywiście pomniejszone) najważniejszych zabytków Poznania, czyli: Ratusza, Odwachu, pałacu Działyńskich, kościoła Katarzynek, Góry Zamkowej, itd. Całość otaczał mur z kopią Bramy Wronieckiej. 


10. "Alt Posen".


Inną osobliwością Wystawy była wioska murzyńska (Negerdorf). Wioska składała się z kilku chat, w których na stałe zamieszkało kilkunastu Murzynów, sprowadzonych z niemieckich kolonii w Afryce. Inny ciekawym miejscem, cieszącym się powodzeniem zwiedzających, był budynek zwany „Bawarią”. Mieścił on restaurację, ozdobioną widokami z okolic Garmisch-Partenkirchen.


11. Park rozrywki na Wystawie.


Jawnie propagandowy charakter miała tzw. Wzorcowa Wioska Osadnicza (Kleinsiedlungsdorf). Wioska, którą zaprojektował „nadworny” architekt Wystawy, Paul Fischer, miała być przykładem prawdziwie niemieckiej wsi, budowanej dla niemieckich osadników, których spodziewano się sprowadzać na tereny niemieckich kresów wschodnich, przy wsparciu osławionej Komisji Kolonizacyjnej. Łącznie wioskę osadniczą tworzyło 12 budynków, w tym 8 domów mieszkalnych, z cegły i drewna, z wysokim dachem. 


12. Wzorcowa Wioska Osadnicza.


Pozostałe budynki to: drewniany kościół ewangelicki w stylu norweskim, szkoła, gospoda i siedziba rady wiejskiej. Kościół został w 1912 r. przeniesiony do Krzesin i oddany do użytku osadnikom sprowadzonym z Westfalii, tam właśnie osiedlonym. W 1945 r. kościół został przekazany katolikom. Obecnie jest on kościołem parafii Matki Bożej Królowej Korony Polskiej.


13. Kościół MB Królowej Korony Polskiej - jeden z "eksponatów" Wystawy.


Wystawa Wschodnioniemiecka miał wyraźnie nacjonalistyczny wydźwięk i propagandowy charakter i jako taka była bojkotowana przez Polaków. Trzeba jednak dodać, że polscy mieszkańcy Poznania też na niej skorzystali. 


14. Restauracja.


Wielka liczba zwiedzających oznaczała konieczność ich zakwaterowania i wyżywienia. Polacy mogli omijać szerokim łukiem Wystawę, ale klient przychodzący do sklepu, kawiarni, hotelu, czy restauracji, niezależnie od narodowości, był zawsze mile widziany. 


15. Wnętrze Hali Przemysłu Maszynowego.


Wystawa miała także niebagatelne znaczenie dla samego miasta. To na terenie, na którym w 1911 r. odbyła się Wystawa Wschodnioniemiecka, dziesięć lat później powstały Targi Poznańskie, przyjmując identyczną konwencję. Do dzisiaj w mieście można odnaleźć kilka pamiątek z Wystawy. Oprócz wspomnianego kościoła na Krzesinach i Palmiarni w Parku Wilsona, zachowała się jeszcze restauracja „Meridian”, która w czasie Wystawy pełniła rolę winiarni. Obecnie stoi ona w Parku Sołackim.


Źródło:


Dohnalowa T., Wystawy gospodarcze w Poznaniu w XIX i na pocz. XX w., w: Targi, jarmarki, MTP, „Kronika Miasta Poznania, nr 2, 1996.

Skuratowicz J., Architektura Poznania 1890 – 1918, Poznań 1991.

Skuratowicz J., Architektura targów poznańskich przed 1920 rokiem, w: Targi, jarmarki, MTP, „Kronika Miasta Poznania, nr 2, 1996.


Źródło fotografii:


1. http://poznan.wikia.com/wiki/Plik:Ostdeutsche_Ausstellung_Posen_-_znaczek_pocztowy.jpg

2. http://fotopolska.eu/744284,foto.html

3. http://fotopolska.eu/6611,foto.html

4. http://fotopolska.eu/298957,foto.html

5. http://fotopolska.eu/841026,foto.html

6. http://fotopolska.eu/298948,foto.html

7. http://fotopolska.eu/372563,foto.html

8. http://fotopolska.eu/688816,foto.html

9. http://fotopolska.eu/500332,foto.html

10. http://fotopolska.eu/500332,foto.html

11. http://fotopolska.eu/230367,foto.html

12. http://fotopolska.eu/421273,foto.html

13. By MOs810 (Own work) [CC BY-SA 3.0 (http://creativecommons.org/licenses/by-sa/3.0)], via Wikimedia Commons

14. http://fotopolska.eu/603134,foto.html

15. http://fotopolska.eu/472344,foto.html



 
WASZE KOMENTARZE
DODAJ KOMENTARZ | Jesteś niezalogowany, Twój nick będzie poprzedzony ~zaloguj | zarejestruj
Liczba znaków do wykorzystania: 1000
codeimgNie jesteś anonimowy, Twoje IP zapisujemy w naszej bazie danych. Dodając komentarz akceptujesz Regulamin Forum
Do poprawnego działania mechanizmu dodawania komentarzy wymagane jest włączenie obsługi ciasteczek.
avatar
MACIEJ BRZEZIŃSKI
poznanskiehistorie.epoznan.pl
RSSsend_message
Nazywam się Maciej Brzeziński. Z wykształcenia jestem historykiem i wschodoznawcą. Od maja 2011 roku prowadzę tego bloga. Historia Poznania to jedna z moich pasji, ale za to największa, dlatego chcę popularyzować fascynujące dzieje tego miasta. Można mnie znaleźć także pod adresem: www.poznanskiehistorie.blogspot.com oraz na facebooku. Zapraszam więc do lektury.
Mój kontakt: poznanskiehistorie@gmail.com
ARCHIWUM WPISÓW
Balony, sterowce, aeroplany, czyli początki lotnictwa w Poznaniu (19 paź 2017)
Krótka historia osiedla Piątkowo-Naramowice (11 paź 2017)
Pogrobowiec, czyli historia króla Przemysła II (5 paź 2017)
Złota Kaplica, czyli cząstka Bizancjum w Poznaniu (28 wrz 2017)
Szkoła Wydziałowa Poznańska (2 wrz 2017)
Ogródki rozrywkowe i wyścigi konne, czyli jak dawniej bawiono się przy Drodze Dębińskiej (21 sie 2017)
10 wildeckich "perełek" (8 sie 2017)
Poznański gotyk, część 2 (23 lip 2017)
Poznański gotyk, część 1 (13 lip 2017)
Bunt wójta Przemka (3 lip 2017)
Sołacz - willowa dzielnica Poznania (15 cze 2017)
Cesarzowa Wiktoria w Poznaniu (9 cze 2017)
Protestanci w przedrozbiorowym Poznaniu, część 2 (27 maj 2017)
Protestanci w przedrozbiorowym Poznaniu, część 1 (18 maj 2017)
Zanim powstały Targi Poznańskie, czyli Wystawa Wschodnioniemiecka w 1911 roku. (14 maj 2017)
Wehikuł czasu, czyli Poznań A.D. 1835, część 2 (4 maj 2017)
Wehikuł czasu, czyli Poznań A.D. 1835, część 1 (27 kwi 2017)
10 poznańskich "naj..." (18 kwi 2017)
Medycyna i higiena w renesansowym Poznaniu (2 kwi 2017)
Adwentyści Dnia Siódmego w Poznaniu (22 mar 2017)
Bambrzy w dziejach Poznania, część 2 (9 mar 2017)
Bambrzy w dziejach Poznania, część 1 (3 mar 2017)
Jeżyckie wille - luksus i elegancja (15 lut 2017)
Legendarni biskupi poznańscy wg Długosza (6 lut 2017)
10 najsłynniejszych poznanianek (II) (22 sty 2017)
Poznaniacy wobec powstania listopadowego (30 lis 2016)
Paganini w Poznaniu (23 lis 2016)
Wehikuł czasu, czyli Poznań A.D. 1810, część 2 (17 lis 2016)
Wehikuł czasu, czyli Poznań A.D. 1810, część 1 (9 lis 2016)
Żydzi w międzywojennym Poznaniu (27 paź 2016)
Ks. Józef Rogaliński i starania o uniwersytet w osiemnastowiecznym Poznaniu (19 paź 2016)
10 najpiękniejszych ulic w Poznaniu (13 paź 2016)
Aleksander I w Poznaniu (29 wrz 2016)
Współczesne kościoły Poznania (23 wrz 2016)
Generał Tadeusz Kutrzeba i Armia "Poznań" (14 wrz 2016)
Niegolewski i inni, czyli wielkopolscy szwoleżerowie Napoleona (6 sie 2016)
Początki nowoczesnego sportu w Poznaniu (17 lip 2016)
Od października do czerwca, czyli ogólnopolskie znaczenie Czerwca'56 (7 lip 2016)
Johow-Gelände, czyli urok łazarskich kamienic (23 cze 2016)
Jak bernardyn z franciszkaninem, czyli wojna mnichów w siedemnastowiecznym Poznaniu (16 cze 2016)
95 lat Międzynarodowych Targów Poznańskich (2 cze 2016)
Wehikuł czasu, czyli Poznań A.D. 1790, część 2 (25 maj 2016)
Wehikuł czasu, czyli Poznań A.D. 1790, część 1 (19 maj 2016)
Adelajda i Kazimierz, czyli królewski ślub w katedrze poznańskiej (5 maj 2016)
Obchody Millenium Chrztu Polski w Poznaniu w 1966 roku (24 kwi 2016)
Jak Poznańczycy walczyli z germanizacją, część 2 (16 kwi 2016)
Jak Poznańczycy walczyli z germanizacją, część 1 (10 kwi 2016)
Socrealizm w Poznaniu (16 mar 2016)
Panowie z Górki (2 mar 2016)
Poznańskie Towarzystwo Przyjaciół Nauk, czyli namiastka uniwersytetu (25 lut 2016)
Jordan - biskup polski czy poznański? (11 lut 2016)
Zjazd poznański 1530 roku (3 lut 2016)
Architektura międzywojennego Poznania (28 sty 2016)
10 nietuzinkowych poznaniaków (12 sty 2016)
Życie w Poznaniu w pierwszych miesiącach Wielkiej Wojny w świetle "Kuriera Poznańskiego" (15 gru 2015)
Święci patroni Poznania (9 gru 2015)
Wehikuł czasu, czyli Poznań A.D. 1740, część 2 (24 lis 2015)
Wehikuł czasu, czyli Poznań A.D. 1740, część 1 (17 lis 2015)
Cmentarz na Górczynie (4 lis 2015)
130 lat komunikacji telefonicznej w Poznaniu (21 paź 2015)
Włosi w dawnym Poznaniu (7 paź 2015)
"Ukochana żona", czyli historia księżnej Ryksy szwedzkiej, żony Przemysła II (12 sie 2015)
10 najpiękniejszych kamienic poznańskiej "belle epoque" (28 lip 2015)
Od Intendentury do Collegium Historicum (14 lip 2015)
"Naród Sobie", czyli narodziny i pierwsze lata Teatru Polskiego w Poznaniu (30 cze 2015)
Rymarze, krawcy i kuśnierze, czyli słów kilka o rzemieślnikach w średniowiecznym Poznaniu (24 cze 2015)
Kulturkampf (9 cze 2015)
Poznańscy muzułmanie (2 cze 2015)
Port rzeczny w Poznaniu (26 maj 2015)
10 osobliwości Poznania (13 maj 2015)
Szkoci w Poznaniu (5 maj 2015)
Wehikuł czasu, czyli Poznań A.D. 1700, część 2 (27 kwi 2015)
Wehikuł czasu, czyli Poznań A.D. 1700, część 1 (21 kwi 2015)
Poznańscy reformaci i ich śródecki kościół (24 mar 2015)
Generał Krzyżanowski, czyli jak wielkopolski szlachcic został amerykańskim bohaterem (10 mar 2015)
Ludzie niezwyczajni - o Dezyderym Chłapowskim i księdzu Piotrze Wawrzyniaku słów kilka (3 mar 2015)
10 najpiękniejszych miejsc w Poznaniu (17 lut 2015)
Marcin Kasprzak i Róża Luksemburg, czyli socjaliści w dziewiętnastowiecznym Poznaniu (1 lut 2015)
Wybierzmy 10 najpiękniejszych miejsc w Poznaniu (26 sty 2015)
Wehikuł czasu, czyli Poznań A.D. 1650, część 2 (18 sty 2015)
Wehikuł czasu, czyli Poznań A.D. 1650, część 1 (11 sty 2015)
Poznańska parafia prawosławna (14 gru 2014)
10 najpiękniejszych i najcenniejszych poznańskich kościołów (30 lis 2014)
"De optimo senatore", czyli międzynarodowa kariera pewnego poznańskiego biskupa (16 lis 2014)
Od Wszystkich Świętych do Andrzejek, czyli listopad w wielkopolskiej tradycji ludowej (2 lis 2014)
Poznań 1146 - Krzyszków 1157 (26 paź 2014)
Historia Folwarku Edwardowo (12 paź 2014)
Targowisko, centrum polskości i miejsce zgromadzeń, czyli Stary Rynek w XIX wieku (9 paź 2014)
10 symboli Poznania (21 wrz 2014)
Ad maiorem Dei gloriam, czyli przybycie jezuitów do Poznania (14 wrz 2014)
Na pensji w Poznaniu dziewiętnastego stulecia (7 wrz 2014)
Dzieje Górczyna (31 sie 2014)
Przerwa wakacyjna (27 lip 2014)
Wehikuł czasu, czyli Poznań A.D. 1580, część 2 (21 lip 2014)
Wehikuł czasu, czyli Poznań A.D. 1580, część 1 (13 lip 2014)
10 najsłynniejszych poznanianek (29 cze 2014)
Katedra poznańska królewską nekropolią? (22 cze 2014)
Grecy w Poznaniu (15 cze 2014)
Konstancja z Potockich Raczyńska, czyli żywot kobiety niezwykłej (8 cze 2014)
Poznańska parafia Kościoła Ewangelicko-Metodystycznego (1 cze 2014)
Gniezno czy Poznań? Gdzie znajdowała się pierwsza stolica Polski? (25 maj 2014)
No to mamy już 3 lata! (21 maj 2014)
10 osób, które najbardziej przyczyniły się do rozwoju Poznania (18 maj 2014)
Co kryje park na osiedlu Czecha? Pruskie umocnienia wśród ratajskich bloków! (11 maj 2014)
Wehikuł czasu, czyli Poznań A.D. 1500, część 2 (4 maj 2014)
Wehikuł czasu, czyli Poznań A.D. 1500, część 1 (27 kwi 2014)
Wesołych Świąt! (13 kwi 2014)
Beocja czy Sparta? Jak wykształcił się poznański etos (23 mar 2014)
Reformowany Kościół Katolicki w Polsce i jego poznańska siedziba (16 mar 2014)
Pomniki Wieszcza Adama w Poznaniu (2 mar 2014)
Dominikanie, karmelici, bernardyni, czyli zakony żebracze w średniowiecznym Poznaniu (16 lut 2014)
Od Śluzy Katedralnej do powstania ICHOT (9 lut 2014)
W domu i w kamienicy, czyli jak mieszkali poznaniacy w XIX stuleciu (2 lut 2014)
Od osady Stelmachy do placu Wiosny Ludów (26 sty 2014)
Wehikuł czasu, czyli jak się żyło w Poznaniu 600 lat temu, część 2 (19 sty 2014)
Wehikuł czasu, czyli jak się żyło w Poznaniu 600 lat temu, część 1 (12 sty 2014)
Dwa stare forty. Jedna historia, wspólna przyszłość? (5 sty 2014)
Chwała Zwycięzcom! (26 gru 2013)
Wesołych Świąt! (22 gru 2013)
Z Poznania do Hollywood, czyli historia Lilli Palmer (15 gru 2013)
Legenda o trzech skradzionych Hostiach - prawda, czy mit? (8 gru 2013)
Sejm Dzielnicowy w Poznaniu (1 gru 2013)
Panorama renesansowego Poznania (17 lis 2013)
Miejsce kaźni Wielkopolan w okresie II wojny światowej - obóz koncentracyjny w Forcie VII w Poznaniu (8 lis 2013)
Kłopotliwy honorowy obywatel miasta Poznania (3 lis 2013)
Historia Jeżyc, część 2 (27 paź 2013)
Historia Jeżyc, część 1 (20 paź 2013)
Poznań kontra Kraków, czyli jezuickie starania o uniwersytet w Poznaniu w 1611 roku (13 paź 2013)
Doktor Marcin i inni, czyli początki poznańskiej pracy organicznej (29 wrz 2013)
Poznań w oparach czarnej magii (24 wrz 2013)
"W Poznaniu na wygnaniu", czyli poznańskie lata Kazimiery Iłłakowiczówny (15 wrz 2013)
Perły poznańskich podwórek, czyli ul. Ratajczaka 14 - historia zabudowy w podwórzu (8 wrz 2013)
Przerwa wakacyjna (21 lip 2013)
Burzliwe dzieje ratuszowego orła (14 lip 2013)
Podróż sentymentalna kolejką wąskotorową - kiedyś czasy świetności, a dziś pozostałości i wspomnienia (7 lip 2013)
Poznań pod wodą (30 cze 2013)
Wędrujące serce generała (23 cze 2013)
Pancerna Impreza. Fotorelacja z Dnia Otwartych Koszar w Centrum Szkolenia Wojsk Lądowych (16 cze 2013)
Odrodzenie z upadku, czyli działalność Komisji Dobrego Porządku w Poznaniu (9 cze 2013)
Fort VIIa - militarna przeszłość, "biurowa" przyszłość (2 cze 2013)
Od Wszechnicy Piastowskiej do Uniwersytetu Poznańskiego (26 maj 2013)
Książę Przemysł I - ojciec Poznania (19 maj 2013)
Medycyna i higiena w Poznaniu XIX stulecia (12 maj 2013)
28. Dni Ułana 2013 - fotorelacja Agnieszki Wiśniewskiej. (7 maj 2013)
"Błazeńskie urządzenie", czyli historia poznańskich koziołków (28 kwi 2013)
Poznańska Gra Liczbowa "Koziołki" (21 kwi 2013)
Hipodrom Wola - tradycja i teraźniejszość (14 kwi 2013)
Halo, halo, tu Radio Poznań! (7 kwi 2013)
Wesołych Świąt (28 mar 2013)
Książka w renesansowym Poznaniu (24 mar 2013)
Świat, którego już nie ma - Bambrzy na poznańskich Ratajach (17 mar 2013)
"Wichrzyciele i warchoły", czyli Marzec'68 w Poznaniu (10 mar 2013)
Apel (3 mar 2013)
Pozostałości Poznańskiej Twierdzy Fortowej - Fort 1 (3 mar 2013)
Alianckie naloty na Poznań (24 lut 2013)
Budynki pokawaleryjskie w Poznaniu, czyli od koszar do osiedla (17 lut 2013)
Jego Królewska Mość Mikołaj Rychlik (10 lut 2013)
Poznań w latach Wielkiej Wojny (3 lut 2013)
Zachować w pamięci miniony czas, czyli o Muzeum Uzbrojenia na poznańskiej Cytadeli (27 sty 2013)
Konkurs "Blog Roku 2012" (24 sty 2013)
"Piękna Polka", czyli historia królowej Elżbiety Ryksy (20 sty 2013)
Spotkanie z Igorem Janke (15 sty 2013)
Poznańskie stadiony, część 3 - Stadion przy ul. Bułgarskiej (13 sty 2013)
Dwieście lat temu urodził się Hipolit Cegielski! (6 sty 2013)
Wesołych Świąt !!! (19 gru 2012)
Rozrywki dzieci i młodzieży w dziewiętnastowiecznym Poznaniu (9 gru 2012)
Powojenna odbudowa Starego Rynku (2 gru 2012)
Roman Wilhelmi - wybitny aktor z Poznania (25 lis 2012)
Ponowny pochówek junikowskich kosynierów (21 lis 2012)
Antiqua civitas posnaniensis, czyli dzieje Śródki (18 lis 2012)
Poznań w listopadzie 1918 roku (11 lis 2012)
Poznańska moda w czasach Oświecenia (5 lis 2012)
Odsłonięcie pomnika Romana Wilhelmiego w Poznaniu - fotorelacja (5 lis 2012)
Mały komunikat (5 lis 2012)
Poznańskie stadiony, część 2 - Stadion im. Edmunda Szyca (5 lis 2012)
Legenda polskiej archeologii (21 paź 2012)
Jak budowano Winogrady (14 paź 2012)
Poznaniaków droga ku nowoczesności (8 paź 2012)
Złodziejki, prostytutki, cudzołożnice, czyli kobieca przestępczość w dawnym Poznaniu (30 wrz 2012)
Od mostu Łacina do mostu św. Rocha (23 wrz 2012)
Jak króla Henryka w Poznaniu witano (16 wrz 2012)
Poznańskie stadiony, część 1 - Stadion Lecha na Dębcu (9 wrz 2012)
Budowniczy, uczony, biskup i polityk, czyli opowieść o Janie Lubrańskim (2 wrz 2012)
Pomniki dziewiętnastowiecznego Poznania (26 sie 2012)
Poznańscy ułani (15 sie 2012)
Na scenach kabaretów międzywojennego Poznania (12 sie 2012)
Próby emancypacji poznańskich Żydów w pierwszej połowie XIX wieku (8 sie 2012)
Dzieje "Poznańskiej Wenecji" (5 sie 2012)
Czas na urlop! (17 lip 2012)
Poznański debiut Władysława Hańczy (15 lip 2012)
Najcenniejsza relikwia poznańskiej katedry (11 lip 2012)
Łacińskie inskrypcje na poznańskim Ratuszu, część 2 (8 lip 2012)
Łacińskie inskrypcje na poznańskim Ratuszu, część 1 (4 lip 2012)
Poznański romantyk - Ryszard Wincenty Berwiński (28 cze 2012)
Na pomoc Prezydentowi i Rządowi! Poznań wobec przewrotu majowego 1926 roku (24 cze 2012)
Roman May i jego przemysłowe imperium (20 cze 2012)
Poznańskie organy Ladegasta (17 cze 2012)
Książka w średniowiecznym Poznaniu (10 cze 2012)
Wielkopolskie struktury przedwojennego wywiadu i kontrwywiadu, czyli "Dwójka" w Poznaniu i Bydgoszczy, część 2 (6 cze 2012)
Wielkopolskie struktury przedwojennego wywiadu i kontrwywiadu, czyli "Dwójka" w Poznaniu i Bydgoszczy, część 1 (3 cze 2012)
"Echt Poznanioki" kontra "Galicjoki", czyli konflikt swój-obcy w międzywojennym Poznaniu (30 maj 2012)
Królewska Niemiecka Akademia (27 maj 2012)
No to stuknął nam roczek! (20 maj 2012)
Pierwszy polski podręcznik savoir-vivre (16 maj 2012)
Centrum Turystyki Kulturowej TRAKT, czyli jak wypromować Poznań, część 2 (13 maj 2012)
Dzieje poznańskiej masonerii, część 2 (9 maj 2012)
Dzieje poznańskiej masonerii, część 1 (6 maj 2012)
Poznań a Konstytucja 3 Maja (3 maj 2012)
Rowerem przez Afrykę (29 kwi 2012)
Rycerze św. Jana Jerozolimskiego w Poznaniu (25 kwi 2012)
Czy w Poznaniu strzelano do cara? (15 kwi 2012)
Początki poznańskiej kinematografii (11 kwi 2012)
Palmy, zajączek i dyngus, czyli wielkopolskie tradycje wielkanocne, część 2 (1 kwi 2012)
Palmy, zajączek i dyngus, czyli wielkopolskie tradycje wielkanocne, część 1 (28 mar 2012)
Centrum Turystyki Kulturowej TRAKT, czyli jak wypromować Poznań, część 1 (25 mar 2012)
Ostatnia publiczna egzekucja w Polsce (21 mar 2012)
Poznańskie duchy i zjawy (18 mar 2012)
Szermierz poznańskiej kontrreformacji (14 mar 2012)
Moda renesansowego Poznania (11 mar 2012)
Związki Józefa Ignacego Kraszewskiego z Poznaniem (7 mar 2012)
Edukacja regionalna - czy jest obecna w szkole? (4 mar 2012)
O profesji kata w dawnym Poznaniu (29 lut 2012)
Ferdinand Foch w Poznaniu (26 lut 2012)
Najstarsza poznańska nekropolia (22 lut 2012)
O poznańskich łaźniach (19 lut 2012)
Ustrój renesansowego Poznania (15 lut 2012)
Tragiczna historia Ludgardy (12 lut 2012)
Trakt Królewsko-Cesarski. Podróż po historii Poznania, częśc 3 (8 lut 2012)
Perły Starego Rynku, część 4 (5 lut 2012)
Matka, żona i nauczycielka, czyli pozycja kobiet w dziewiętnastowiecznym Poznaniu (1 lut 2012)
Ze wspomnień poznańskiego architekta (29 sty 2012)
Trakt Królewsko-Cesarski. Podróż po historii Poznania, częśc 2 (25 sty 2012)
Między lojalnością a kontestacją. Mniejszość niemiecka w międzywojennym Poznaniu (22 sty 2012)
Poznań w Prusach Południowych 1793 - 1806 (17 sty 2012)
Trakt Królewsko-Cesarski. Podróż po historii Poznania, część 1 (15 sty 2012)
Krynoliny, gorsety, surduty i cylindry. Kilka słów o modzie dziewiętnastowiecznego Poznania, część 2 (12 sty 2012)
Pomnik Powstańców Wielkopolskich (10 sty 2012)
Kawiarnia, teatr i karty, czyli kilka słów o rozrywkach osiemnastowiecznego Poznania (8 sty 2012)
Z Rogalina przez Francję i Holandię, do Brazylii (5 sty 2012)
Bale w hotelu Bazar (3 sty 2012)
Świąteczny komunikat (20 gru 2011)
Gwiazdor, makiełki i Herody, czyli wielkopolskie tradycje bożonarodzeniowe, część 2 (18 gru 2011)
Gwiazdor, makiełki i Herody, czyli wielkopolskie tradycje bożonarodzeniowe, część 1 (15 gru 2011)
Perły Starego Rynku, część 3 (13 gru 2011)
Krynoliny, gorsety, surduty i cylindry. Kilka słów o modzie dziewiętnastowiecznego Poznania (11 gru 2011)
Prezydent "Rzeczpospolitej Polskiej Poznańskiej" (5 gru 2011)
Perły Starego Rynku, część 2 (4 gru 2011)
Życie codzienne mieszczan poznańskich w średniowieczu, część 7 (1 gru 2011)
Most znany i nieznany (29 lis 2011)
Romantycy i spiskowcy, czyli próba wywołania powstania w 1846 roku w Poznaniu (27 lis 2011)
Mentalność mieszkańców dawnego Poznania (24 lis 2011)
Perły Starego Rynku, część 1 (22 lis 2011)
Elegantki i modnisie dwudziestolecia międzywojennego (20 lis 2011)
Prezydent-legenda, czyli opowieść o Cyrylu Ratajskim (17 lis 2011)
Skóry, wosk, śledzie i wino, czyli handel nowożytnego Poznania, część 2 (15 lis 2011)
Życie codzienne mieszczan poznańskich w średniowieczu, część 6 (13 lis 2011)
Patron najsłynniejszej ulicy w Poznaniu (10 lis 2011)
Miłość i polityka (8 lis 2011)
Skóry, wosk, śledzie i wino, czyli handel nowożytnego Poznania, część 1 (6 lis 2011)
Jak budowano Rataje (3 lis 2011)
Cmentarze na poznańskiej Cytadeli (1 lis 2011)
Muzyka w dawnym Poznaniu (30 paź 2011)
Polacy i Niemcy w dziewiętnastowiecznym Poznaniu (27 paź 2011)
Dyplomata - arcybiskup - więzień - kardynał (25 paź 2011)
To już niemal sto lat, czyli historia Warty Poznań (23 paź 2011)
Subiektywny przegląd ważnych, zabawnych i tragicznych wydarzeń z dziejów osiemnastowiecznego Poznania (20 paź 2011)
Tramwaje konne w Poznaniu (18 paź 2011)
Historia i zabytki Ostrowa Tumskiego, część 6 (16 paź 2011)
Religijność w barokowym Poznaniu (13 paź 2011)
Twórca poznańskiego ratusza (11 paź 2011)
Dzieje poznańskiej sceny operetkowej (9 paź 2011)
Poznańskie wiosła (6 paź 2011)
Rozrywki mieszkańców renesansowego Poznania (4 paź 2011)
Administracja niemiecka w okupowanym Poznaniu 1939-45 (2 paź 2011)
Doktor Marcin (29 wrz 2011)
Życie codzienne mieszczan poznańskich w średniowieczu, część 5 (27 wrz 2011)
Historia i zabytki Ostrowa Tumskiego, część 5 (25 wrz 2011)
Subiektywny przegląd ważnych, zabawnych i tragicznych wydarzeń z dziejów siedemnastowiecznego Poznania (22 wrz 2011)
Historia "Kolejorza", część 2 (20 wrz 2011)
Od miasta-twierdzy do nowoczesnej metropolii. Rozwój Poznania w 1 poł. XX wieku. (18 wrz 2011)
Ludność żydowska w średniowiecznym i nowożytnym Poznaniu (15 wrz 2011)
Filolog i fabrykant. Opowieść o Hipolicie Cegielskim (13 wrz 2011)
Historia "Kolejorza", część 1 (11 wrz 2011)
Pomnik Armii "Poznań" (9 wrz 2011)
Międzynarodowe Targi Poznańskie w okresie międzywojennym, część 2 (6 wrz 2011)
Życie codzienne mieszczan poznańskich w średniowieczu, część 4 (4 wrz 2011)
Wrzesień 1939 roku w Poznaniu (2 wrz 2011)
Międzynarodowe Targi Poznańskie w okresie międzywojennym, część 1 (31 sie 2011)
Historia i zabytki Ostrowa Tumskiego, część 4 (29 sie 2011)
Most Królowej Jadwigi (27 sie 2011)
Subiektywny przegląd ważnych, zabawnych i tragicznych wydarzeń z dziejów szesnastowiecznego Poznania (25 sie 2011)
Poznańska Georges Sand (23 sie 2011)
Bułgarzy w Poznaniu (21 sie 2011)
Kolegium Jezuickie w Poznaniu (19 sie 2011)
Historia i zabytki Ostrowa Tumskiego, część 3 (17 sie 2011)
Występy Heleny Modrzejewskiej na scenach poznańskich teatrów (15 sie 2011)
Komunikat (30 lip 2011)
Przybycie Bambrów do Poznania (28 lip 2011)
Edward hr. Raczyński (1786 - 1845) (26 lip 2011)
Życie codzienne mieszczan poznańskich w średniowieczu, część 3. Czas pracy i odpoczynku. (25 lip 2011)
Edukacja dziewcząt w dziewiętnastowiecznym Poznaniu (24 lip 2011)
Subiektywny przegląd ważnych, zabawnych i tragicznych wydarzeń z dziejów średniowiecznego Poznania (22 lip 2011)
Historia i zabytki Ostrowa Tumskiego, część 2 (22 lip 2011)
Szwedzi w Poznaniu, część 2 (21 lip 2011)
Mikołaj Skrzetuski (ok. 1610 - 1673) (19 lip 2011)
Szwedzi w Poznaniu, część 1 (18 lip 2011)
Historia i zabytki Ostrowa Tumskiego, część 1 (17 lip 2011)
Poznań na morzach i oceanach, część 3 (16 lip 2011)
Poznań na morzach i oceanach, część 2 (15 lip 2011)
Poznań na morzach i oceanach, część 1 (14 lip 2011)
Inteligencja polska w dziewiętnastowiecznym Poznaniu (13 lip 2011)
Biskup Andrzej Bniński (1396 - 1479) (12 lip 2011)
Perypetie z pomnikiem Bamberki (11 lip 2011)
Reformacja i kontrreformacja w Poznaniu, część 2 (10 lip 2011)
Reformacja i kontrreformacja w Poznaniu, część 1 (9 lip 2011)
Biblioteka Raczyńskich (8 lip 2011)
Życie codzienne mieszczan poznańskich w średniowieczu, część 2 (7 lip 2011)
Antoni Pfitzner i jego firma (5 lip 2011)
Krótka historia Łazarza (4 lip 2011)
Życie codzienne mieszczan poznańskich w średniowieczu, część 1 (3 lip 2011)
Przyjęcia u prezydenta Ratajskiego (2 lip 2011)
Emilia Sczaniecka (1804 - 1896) (1 lip 2011)
Zajezdnia tramwajowa przy ulicy Gajowej (30 cze 2011)
Panorama średniowiecznego Poznania, część 2 (29 cze 2011)
Pomnik Poznańskiego Czerwca'56 (28 cze 2011)
Poznański Czerwiec 1956 (27 cze 2011)
Przemysł piwowarski w Poznaniu w XIX i na początku XX wieku (26 cze 2011)
Panorama średniowiecznego Poznania, część 1 (25 cze 2011)
Pomnik Bismarcka w Poznaniu (24 cze 2011)
Akademia Lubrańskiego (23 cze 2011)
Kościół św. Wojciecha (22 cze 2011)
Antoni Radziwiłł 1775 - 1833 (21 cze 2011)
Ustrój średniowiecznego Poznania (20 cze 2011)
Fortyfikacje Twierdzy Poznań - bariera w rozwoju miasta w XIX wieku (19 cze 2011)
Kulinarna historia Poznania, część 5 (18 cze 2011)
Pałac Górków (16 cze 2011)
Józef Struś 1510 - 1568 (15 cze 2011)
Brytyjski nalot na Poznań (14 cze 2011)
Krótka historia Wildy (13 cze 2011)
Zamtuzy i gamratki, czyli płatna miłość w Poznaniu, część 2 (12 cze 2011)
Więzienia w Poznaniu (10 cze 2011)
Kulinarna historia Poznania, część 4 (9 cze 2011)
Pożary i powodzie w renesansowym Poznaniu (8 cze 2011)
Perła poznańskiego baroku (7 cze 2011)
Twórca praskiego golema był Poznaniakiem (6 cze 2011)
Kulinarna historia Poznania, część 3 (5 cze 2011)
Zamtuzy i gamratki, czyli płatna miłość w Poznaniu, część 1 (4 cze 2011)
Pręgierz (3 cze 2011)
Kulinarna historia Poznania, część 2 (2 cze 2011)
Paweł Edmund Strzelecki 1797 - 1873 (1 cze 2011)
Zamek Wilhelma II (31 maj 2011)
Poznańskie czarownice i ich obrońcy (30 maj 2011)
Kulinarna historia Poznania, część 1 (29 maj 2011)
Poznaniak wśrod pionierów pediatrii (27 maj 2011)
Poznaniak współtwórcą wielkich odkryć geograficznych (26 maj 2011)
Sytuacja kobiet w renesansowym Poznaniu (25 maj 2011)
Zamek Przemysła (24 maj 2011)
Dopisek (23 maj 2011)
Napoleon w Poznaniu (23 maj 2011)
Herb miasta Poznania (22 maj 2011)
Skąd się wzięła nazwa "Poznań"? (21 maj 2011)
Witam wszystkich i zapraszam do lektury. (20 maj 2011)
Zdjęcie: Marek Barankiewicz